lektura szkolna
| Autor | Jan Brzechwa (prawdziwe nazwisko: Jan Wiktor Lesman). |
| Rok wydania | 1946 (książka została napisana w czasie II wojny światowej). |
| Gatunek literacki | Powieść fantastyczna, baśń. |
| Czas akcji | Wydarzenia trwają kilka miesięcy, od września do Wigilii Bożego Narodzenia. |
| Miejsce akcji | Akademia przy ulicy Czekoladowej, sąsiednie bajki, psi raj, fabryka dziur. |
| O czym jest lektura | O niezwykłej szkole, w której nauka jest magiczną przygodą, a najważniejsza jest wyobraźnia. |
Dwunastoletni Adaś Niezgódka, który jest narratorem, trafia do niezwykłej Akademii pana Kleksa.
Szkoła przyjmuje tylko chłopców, których imiona zaczynają się na literę "A".
Pan Kleks uczy nietypowych przedmiotów, jak kleksografia (tworzenie historii z kleksów) czy przędzenie liter.
Adaś poznaje gadającego szpaka Mateusza, który okazuje się być zaklętym w ptaka księciem.
Chłopcy odwiedzają sąsiednie bajki, przechodząc przez furtki w murze otaczającym park.
Adaś uczy się latać i przez przypadek trafia do psiego raju, gdzie spotyka swojego zmarłego psa Reksa.
Uczniowie zwiedzają fabrykę dziur i dziurek, gdzie produkuje się np. dziurki do obwarzanków.
Pan Kleks wysyła swoje oko na Księżyc, aby poznać życie jego mieszkańców, zwanych Lunnami.
Podczas zabawy w poszukiwanie skarbów Adaś i Artur znajdują magiczny gwizdek oraz kluczyk.
Pan Kleks gotuje niezwykłe potrawy z kolorowych farb i powiększa je za pomocą specjalnej pompki.
Do Akademii przybywa zły golarz Filip, który przyprowadza mechaniczną lalkę, Alojzego.
Złośliwy Alojzy niszczy atmosferę w szkole, dokucza innym uczniom i wszystko psuje.
Podczas uroczystości Alojzy włamuje się do sekretów pana Kleksa i niszczy jego tajemnice.
Pan Kleks traci swoje magiczne moce, a Akademia zaczyna się kurczyć i znikać.
Na końcu pan Kleks zamienia się w guzik, a Mateusz odzyskuje ludzką postać i okazuje się autorem całej historii.
Dobry, wyrozumiały, roztargniony, ale też potężny i mądry.
Potrafi latać, powiększać przedmioty, gotować z farb i wysyłać swoje oko na zwiady.
Nauczyciel i dyrektor Akademii, przewodnik po świecie wyobraźni.
Na śniadanie zjada kolorowe szkiełka, a na twarz przykleja piegi, które trzyma w tabakierce.
Dwunastoletni chłopiec, uczeń Akademii i narrator całej opowieści.
Wrażliwy, bystry, odważny i lojalny wobec pana Kleksa.
Oczami Adasia poznajemy magiczny świat Akademii i jej tajemnice.
W Akademii z niezdarnego chłopca staje się ulubionym uczniem i pomocnikiem profesora.
Opowiada Adasiowi, że jest zaklętym księciem, który uciekł przed stadem wilków.
Szuka magicznego guzika od czapki bogdychanów, by odzyskać ludzką postać.
Przyjaciel pana Kleksa i Adasia, pomaga w prowadzeniu lekcji.
Na końcu okazuje się, że nie jest księciem, lecz autorem całej opowieści o Akademii.
Miejski fryzjer, który nienawidzi pana Kleksa i jego magicznego świata. Chce zniszczyć Akademię z zazdrości i chęci zemsty. Są głównymi wrogami pana Kleksa; ich działania prowadzą do upadku Akademii.
Mechaniczna lalka stworzona przez Filipa, która udaje ucznia. Złośliwy, okrutny, pozbawiony uczuć, zaprogramowany do niszczenia.
Pokazuje, że fantazja jest ważniejsza niż "suche" fakty i pozwala tworzyć niezwykłe światy.
↺Autor przeciwstawia nudną, surową szkołę radosnej Akademii, gdzie nauka jest przygodą.
↺Dobry i kreatywny świat pana Kleksa zostaje zniszczony przez zawiść i bezduszną technologię (Alojzy).
↺Koniec Akademii symbolizuje koniec dzieciństwa i wejście w świat dorosłych.
↺Relacje między bohaterami pokazują, jak ważna jest wzajemna pomoc i zaufanie.
↺Akademia jako idealna szkoła, która rozwija pasje i kreatywność, a nie zmusza do wkuwania na pamięć.
Sny są cennym źródłem wiedzy (senne lusterka), a fantazja pozwala przekraczać granice rzeczywistości.
Książę zmienia się w ptaka, lalka ożywa, a czarodziej staje się guzikiem.
Występują tu magiczne przedmioty, mówiące zwierzęta i furtki prowadzące do innych bajek.
Plama atramentu symbolizuje twórczy przypadek, z którego może powstać coś pięknego i nowego.