lektura szkolna
| Autor | Juliusz Słowacki. |
| Rok wydania | 1839 (napisana w 1834). |
| Gatunek | Dramat romantyczny |
| Czas i miejsce akcji | Baśniowe, dawne czasy w okolicach jeziora Gopło oraz w Gnieźnie. |
Książę Kirkor szuka żony i za radą Pustelnika trafia do chaty ubogiej Wdowy.
Poznaje tam dwie siostry: dobrą i pracowitą Alinę oraz mroczną i ambitną Balladynę.
Matka sióstr proponuje konkurs: ta, która pierwsza zbierze dzban pełen malin, zostanie żoną księcia.
W lesie Balladyna, widząc, że przegrywa z siostrą, zabija Alinę nożem.
Na czole Balladyny pojawia się krwawa plama – niezmywalne znamię zbrodni.
Balladyna wraca z malinami, poślubia Kirkora i przenosi się do jego zamku.
W zamku Balladyna szybko wyrzeka się swojej matki i wiejskiego pochodzenia.
Gdy Kirkor wyrusza na wojnę, Balladyna i jej kochanek, rycerz Fon Kostryn, planują przejęcie władzy.
Razem popełniają kolejne zbrodnie, m.in. zabijają posłańca Gralona.
Aby zdobyć legendarną koronę Lecha, Balladyna w nocy morduje pijanego Grabca.
Balladyna doprowadza do śmierci swojego męża, Kirkora, w bitwie pod Gnieznem.
Na koniec, aby rządzić samodzielnie, truje swojego wspólnika Kostryna zatrutym chlebem.
Jako nowa królowa, Balladyna musi, zgodnie z tradycją, osądzić zaległe sprawy karne.
Nie wie, że oskarżyciele mówią o jej własnych zbrodniach.
Wydaje wyrok śmierci za otrucie Kostryna.
Wydaje wyrok śmierci za zabójstwo Aliny.
Wydaje wyrok śmierci na wyrodną córkę, która wygnała i torturowała matkę.
Po wydaniu trzeciego wyroku na samą siebie, ginie na tronie rażona piorunem.
O żądzy władzy, która niszczy człowieka i zmusza go do najgorszych zbrodni.
↺O winie i karze – lektura pokazuje, że za każde zło trzeba zapłacić, a sprawiedliwość zawsze zwycięży.
↺O walce dobra ze złem, którą widać w kontraście między Aliną a Balladyną.
↺O naturze człowieka – o tym, jak ambicja i chciwość mogą zniszczyć nawet więzi rodzinne.
↺O roli natury, która nie jest tylko tłem – reaguje na czyny bohaterów, osądza ich i wymierza karę.
↺symbol rywalizacji, pożądania i pierwszej zbrodni, która pociąga za sobą kolejne.
"znamię kainowe", czyli widoczny znak zbrodni i dręczących wyrzutów sumienia.
symbol prawowitej władzy, o który toczy się walka na śmierć i życie.
symbol boskiej sprawiedliwościlub sił natury, które wymierzają ostateczną karę zbrodniarce.
pokazuje, że na los człowieka wpływają siły, których nie da się kontrolować.
znany z baśni motyw walki między siostrami, który kończy się tragicznie.