A... B... C... - streszczenie krótkie i szczegółowe

Streszczenie w pigułce

Akcja noweli toczy się w dużym niemieckim mieście, co jest literackim kamuflażem dla zaboru pruskiego. Głównymi bohaterami są Joanna Lipska i jej brat Mieczysław. Rodzeństwo żyje w skrajnej nędzy po śmierci ojca nauczyciela. Mieczysław pracuje jako urzędnik, ale traci wzrok i bardzo mało zarabia. Pewnego dnia Joanna dostaje propozycję uczenia czytania i pisania dwóch małych dziewczynek. Szybko dołączają do nich inne biedne dzieci z sąsiedztwa, w tym dwunastoletni Kostuś. Joanna odkrywa w sobie talent pedagogiczny i uczy dzieci z wielką pasją. Niestety, jeden z bywalców pobliskiego szynku donosi na nią władzom. Dziewczyna staje przed sądem za prowadzenie nielegalnej szkoły. Zostaje skazana na wysoką grzywnę lub trzy miesiące ciężkiego więzienia. Aby ratować siostrę, Mieczysław pożycza pieniądze od lichwiarza. Rodzeństwo wpada w ogromne długi. Mimo grożącego niebezpieczeństwa, dzieci znów zaczynają przychodzić do Joanny. Za cichą zgodą brata, dziewczyna wznawia tajne nauczanie.

Streszczenie szczegółowe

Trudne życie rodzeństwa Lipskich

Akcja utworu toczy się w dużym mieście na terenie Niemiec. W rzeczywistości autorka ukryła pod tym opisem ziemie polskie pod zaborem pruskim, aby oszukać cenzuręUrzędowa kontrola tekstów. Władze zaborcze sprawdzały książki i usuwały z nich fragmenty mówiące o Polsce.. Głównymi bohaterami są Joanna i Mieczysław Lipscy. To rodzeństwo, które po śmierci ojca nauczyciela żyje w ogromnej biedzie.

Mieczysław pracuje jako urzędnik, ale jego pensja nie wystarcza na utrzymanie. Dodatkowo mężczyzna cierpi na poważną chorobę oczu, która utrudnia mu pracę. Joasia stara się prowadzić dom, ale brakuje im pieniędzy na podstawowe potrzeby.

Powstanie nielegalnej szkoły

Pewnego dnia los uśmiecha się do Joanny. Znajoma maglarka prosi ją o przygotowanie do szkoły dwóch małych wnuczek. Wkrótce do dziewczynek dołącza ich kolega, a potem kolejne dzieci z biednego podwórka.

Wśród uczniów jest między innymi dwunastoletni Kostuś. To syn ślusarza, który całe dnie spędza w szynkuDawna nazwa taniej karczmy lub gospody, w której sprzedawano alkohol.. Chłopiec nie potrafi jeszcze czytać, a nauka u Joanny jest dla niego jedyną szansą na lepszą przyszłość.

Dziewczyna odkrywa w sobie wielki talent pedagogiczny. Uczenie sprawia jej radość, a dzieci bardzo ją kochają. Rodzice są wdzięczni za pomoc, a Joanna wreszcie zarabia własne pieniądze. Lekcje odbywają się w tajemnicy, ponieważ w tamtych czasach uczenie po polsku było surowo karane.

Donos i proces w sądzie

Spokój nie trwa długo. Na parterze kamienicy, w której mieszkają Lipscy, znajduje się głośna karczma. Jeden z jej pijanych bywalców podgląda lekcje Joanny i donosi na nią władzom.

Dziewczyna zostaje oskarżona przez prokuratora o prowadzenie szkoły bez pozwolenia. Staje przed niemieckim sądem. W trakcie rozprawy rodzice dzieci zeznają, że nie wiedzieli o łamaniu prawa.

Sama Joanna broni się bardzo krótko. W swoim ostatnim słowie wypowiada tylko jedno zdanie:

Myślałam, że dobrze czyniłam.

Surowy wyrok i poświęcenie brata

Sędziowie widzą, że Joanna jest dobrą i uczciwą osobą. Mimo to prawo zaborcy jest bezlitosne. Dziewczyna zostaje skazana na karę dwustu talarówDawna, bardzo wartościowa srebrna moneta używana między innymi w Niemczech i Prusach. grzywny. Jeśli nie zapłaci, spędzi trzy miesiące w więzieniu.

Dla ubogiego rodzeństwa to gigantyczna kwota. Joanna postanawia pójść do więzienia, by nie obciążać brata. Wie jednak, że pobyt w celi z pospolitymi przestępcami będzie dla niej koszmarem.

Mieczysław nie potrafi na to pozwolić. Aby ratować siostrę, idzie do lichwiarzaOsoba, która pożycza pieniądze na bardzo wysoki, nieuczciwy procent. Zwykle wpędza to pożyczającego w ogromne długi. i pożycza całą sumę. Spłata tak wielkiego długu oznacza dla nich lata skrajnej biedy.

Zwycięstwo dobra nad strachem

Po procesie rodzeństwo jest załamane. Wydaje się, że to koniec marzeń o uczeniu dzieci. Jednak pewnego dnia najmłodsi uczniowie znów pukają do drzwi Joanny.

Dzieci bardzo tęsknią za nauką i swoją nauczycielką. Mieczysław początkowo protestuje, bojąc się kolejnych kar. W końcu jednak widzi, jak ważne jest to dla siostry i jej uczniów.

Brat udziela Joannie cichego pozwolenia. Mimo strachu i ogromnego ryzyka, tajne lekcje w małym mieszkaniu Lipskich rozpoczynają się na nowo.