lektura szkolna
| Autor | Daniel Defoe. |
| Rok wydania | 1719 r. |
| Gatunek | Powieść przygodowa, która dała początek gatunkowi zwanemu „robinsonadą”. |
| Czas akcji | Druga połowa XVII wieku (Robinson spędza na wyspie 28 lat, od 1659 do 1687 r.). |
| Miejsce akcji | Anglia, Brazylia, Afryka, bezludna wyspa u wybrzeży Ameryki Południowej. |
| O czym jest lektura | Opowieść o człowieku, który po katastrofie statku musi samotnie przetrwać na bezludnej wyspie, ucząc się wszystkiego od nowa. |
Robinson Kruzoe, chłopak z angielskiego miasta York, wbrew woli ojca ucieka z domu, by zostać marynarzem.
Jego pierwsze rejsy kończą się sztormami, a nawet niewolą u piratów w Afryce.
Po udanej ucieczce trafia do Brazylii, gdzie zakłada własną, dobrze prosperującą plantację trzciny cukrowej.
Wyrusza do Afryki po niewolników, ale jego statek wpada w potężną burzę.
Robinson jako jedyny ocalały z katastrofy ląduje na bezludnej wyspie.
Przez wiele lat Robinson uczy się przetrwania: buduje bezpieczne schronienie, uprawia zboże i oswaja dzikie kozy.
Prowadzi dziennik, aby nie stracić poczucia czasu, i znajduje pocieszenie w regularnym czytaniu Biblii.
Pewnego dnia odkrywa na piasku ślad ludzkiej stopy, co napawa go ogromnym przerażeniem.
Dowiaduje się, że wyspę od czasu do czasu odwiedzają ludożercy, którzy urządzają tam swoje krwawe uczty.
Żyje w ciągłym strachu, wzmacniając swoją fortecę i przygotowując się do obrony.
Robinson ratuje jednego z jeńców ludożerców i nadaje mu imię Piętaszek, na pamiątkę dnia ocalenia.
Zostają wiernymi przyjaciółmi; Robinson uczy Piętaszka języka angielskiego i zasad swojej wiary.
Razem ratują kolejnych rozbitków: ojca Piętaszka i hiszpańskiego marynarza.
Do wyspy przybija angielski statek, na którym załoga zbuntowała się przeciwko kapitanowi.
Robinson pomaga kapitanowi odzyskać okręt i w nagrodę, po 28 latach, wraca do Anglii jako bogaty człowiek.
Robinson musi ujarzmić dziką przyrodę, aby przetrwać, co pokazuje potęgę ludzkiego rozumu i pracy.
↺Lektura pokazuje, jak trudna jest całkowita izolacja i jak ważny jest kontakt z drugim człowiekiem.
↺Robinson z lekkomyślnego chłopca zmienia się w dojrzałego, odpowiedzialnego i wierzącego mężczyznę.
↺Bohater odtwarza na wyspie zasady cywilizacji (rolnictwo, rzemiosło, religia), by nie zdziczeć.
↺Stosunek Robinsona do Piętaszka odzwierciedla typowe dla epoki poczucie wyższości Europejczyków.
↺Religia daje Robinsonowi siłę, nadzieję i pomaga mu znaleźć sens w jego tragicznym losie.
↺Jest siłą napędową akcji, symbolem poszukiwania własnej drogi, wolności i dojrzewania.
Praca jest dla Robinsona ratunkiem – chroni go przed rozpaczą, pozwala przetrwać i nadaje sens jego życiu.
To symbol świata w miniaturze, miejsce próby charakteru i budowania wszystkiego od nowa.
Symbolizuje koniec spokoju, lęk przed nieznanym i uświadomienie sobie, że nie jest sam.
Pomaga zachować porządek, poczucie czasu i człowieczeństwo; jest namiastką rozmowy w samotności.
Służy jako kalendarz, ale też oznacza przywiązanie do chrześcijaństwa i początek nowego, duchowego życia.