Czas, miejsce akcji i znaczenie tytułu „Awantury o Basię”
Akcja powieści Kornela Makuszyńskiego toczy się w Polsce w okresie dwudziestolecia międzywojennego. Wydarzenia rozgrywają się głównie w Warszawie oraz w bezimiennym prowincjonalnym miasteczku. Tytuł książki odnosi się zarówno do dosłownego zamieszania wokół zagubionego dziecka, jak i do walki dorosłych o prawo do opieki nad dziewczynką.
Autor: Małgorzata Haze
Czas czytania: 3 min
Spis treści
Kiedy i gdzie toczy się akcja?
Akcja powieści rozgrywa się w latach trzydziestych XX wieku. To czas dwudziestolecia międzywojennegoOkres w historii Polski od odzyskania niepodległości w 1918 roku do wybuchu II wojny światowej w 1939 roku.. W tamtej epoce nie było telefonów komórkowych ani internetu. Ludzie komunikowali się za pomocą listów i telegramów.
Wydarzenia rozpoczynają się w małym, prowincjonalnym miasteczku. Tam doktorostwo Tańscy przygarniają osieroconą Basię. Następnie akcja przenosi się do Warszawy. To duże, ruchliwe miasto, w którym mieszkają pozostali bohaterowie.
Rola podróży pociągiem
Podróż koleją to kluczowy moment całej historii. Właśnie w pociągu dochodzi do fatalnej pomyłki. Adres zapisany na kartce ulega zniszczeniu, przez co Basia trafia do niewłaściwych ludzi.
Motyw podróży, która zmienia życie bohatera, jest bardzo popularny w literaturze. W tej powieści pociąg staje się miejscem, gdzie przypadek decyduje o losie małej dziewczynki.
W tamtych czasach pociąg był głównym środkiem transportu na dłuższe trasy. Pasażerowie spędzali w wagonach wiele godzin i chętnie rozmawiali z nieznajomymi. Kornel Makuszyński świetnie to wykorzystał. Pokazał, jak jeden drobny wypadek w podróży uruchamia lawinę niespodziewanych zdarzeń.
Warszawa i prowincja - dwa światy
Powieść wyraźnie zestawia ze sobą dwa różne światy. Z jednej strony mamy spokojną prowincjęMniejsze miasta i wsie, położone z dala od stolicy i głównych ośrodków kulturalnych., gdzie mieszkają doktorostwo Tańscy. Z drugiej strony pojawia się głośna i pędząca Warszawa.
W stolicy łatwo o anonimowość i pomyłkę. To właśnie tam Basia trafia pod zły adres do mieszkania pisarza Stanisława Mudrowicza i aktora Antoniego Walickiego. Mimo wielkomiejskiego pośpiechu, dziewczynka odnajduje w Warszawie ciepło. Dorośli, choć początkowo zagubieni, tworzą dla niej prawdziwy dom.
Co znaczy tytuł - dosłownie i w przenośni?
Słowo awantura ma w języku polskim kilka znaczeń. Autor celowo bawi się tym pojęciem, nadając mu podwójny sens.
- Dosłownie oznacza ono kłótnię, zamieszanie i głośną scenę. W książce takim chaosem jest pomyłka z adresem. Zamiast do panny Stanisławy Olszańskiej, dziecko trafia do obcych mężczyzn. Wywołuje to ogromne zamieszanie, gorączkowe poszukiwania i bieganinę.
- W przenośni tytułowa awantura to rywalizacja dorosłych o prawo do opieki nad dziewczynką. Pisarz, aktor, panna Stasia, a także inni bohaterowie – wszyscy chcą mieć Basię przy sobie. Robią to z miłości, ponieważ pogodne dziecko błyskawicznie podbija ich serca.
Tytuł powieści jest przewrotny. Słowo „awantura” zapowiada coś nieprzyjemnego, ale w rzeczywistości książka opowiada o miłości, dobroci i walce o szczęście dziecka.
Dlaczego tytuł skupia się na Basi?
Basia stanowi centrum całej opowieści. Przez większość czasu to dorośli podejmują decyzje, ale wszystko kręci się wokół niej. Właśnie dlatego tytuł brzmi Awantura o Basię, a nie na przykład Przygody Basi.
Dziewczynka jest powodem całego zamieszania. Staje się główną bohaterkąPostać, wokół której toczy się najważniejsza część akcji w utworze literackim., mimo że sama nie podejmuje żadnych działań. Makuszyński pokazuje w ten sposób wielką siłę dziecka. Jedna mała istota potrafi całkowicie odmienić życie wielu dorosłych ludzi.