Awantura o Basię - streszczenie krótkie i szczegółowe
Powieść opowiada o losach osieroconej dziewczynki, która w wyniku pomyłki trafia pod opiekę obcych ludzi, całkowicie odmieniając ich życie. Historia kończy się szczęśliwym odnalezieniem zaginionego ojca i stworzeniem nowej, kochającej się rodziny. Głównym motywem utworu jest siła bezinteresownej miłości, która potrafi pokonać największe życiowe tragedie.
Streszczenie w pigułce
Mała Basia traci matkę w tragicznym wypadku na stacji kolejowejMiejsce, gdzie zatrzymują się pociągi i wsiadają pasażerowie.. Zostaje wysłana pociągiem do Warszawy, do przyjaciółki zmarłej mamy. Niestety, w podróży kartka z adresem ulega zamazaniu. Na dworcu nikt na nią nie czeka, a opiekę nad dzieckiem przejmuje przypadkowy aktorOsoba odgrywająca role w teatrze lub filmie., Antoni Walicki. Z pomocą kolegi odczytuje on zniszczony adres jako dane pisarza, Stanisława Olszowskiego. Mężczyzna przyjmuje dziewczynkę i szybko się w niej zakochuje. Tymczasem prawdziwa adresatka, Stanisława Olszańska, dowiaduje się o zaginięciu Basi i rozpoczyna poszukiwania. Gdy prawda wychodzi na jaw, dorośli postanawiają wspólnie wychowywać sierotęDziecko, które straciło jedno lub oboje rodziców.. Z czasem Stanisław i Stasia zakochują się w sobie i biorą ślub. Po latach dorastająca Basia dowiaduje się, że jej ojciec zaginął podczas ekspedycji w Ameryce Południowej. Dziewczyna dziedziczy ogromny spadekMajątek i pieniądze, które otrzymuje się po zmarłym krewnym. po francuskiej babce. Wkrótce nadchodzi wiadomość, że jej ojciec żyje, ale stracił pamięć. Basia wyrusza do Francji, gdzie dzięki jej miłości i cierpliwości mężczyzna powoli odzyskuje zdrowie.
Streszczenie szczegółowe
1
Na stacji w małym miasteczku zatrzymał się pociąg. Jechała nim smutna kobieta w żałobieCzas smutku i noszenia ciemnych ubrań po stracie bliskiej osoby.. Towarzyszyła jej pięcioletnia córeczka w niebieskim płaszczyku. Kobieta chciała kupić mleko dla dziecka. Przez nieuwagę wysiadła niewłaściwymi drzwiami i wpadła pod nadjeżdżający pociąg. W ostatniej chwili odrzuciła dziecko na bok. Uratowała małej życie, ale sama zginęła.
Lekarz zapisał jej ostatnie słowa. Razem z żoną zabrali małą Basię do domu. Doktorowa powiedziała dziewczynce, że mama poszła do nieba. Dziecko ciągle płakało.
Małżeństwo Budziszów bardzo pokochało dziewczynkę. Nikt się po nią nie zgłaszał. Doktor wysłał list na warszawski adres, który podała umierająca matka. Prosił, by ktoś odebrał Basię z dworca. Doktorowa zawiesiła na szyi dziewczynki kartonik z adresem. Wsadziła ją do pociągu i poprosiła współpasażerów o opiekę.
2
Basia jechała w przedzialeOddzielone drzwiami pomieszczenie dla pasażerów w wagonie pociągu. z dwiema starszymi paniami i ponurym mężczyzną. Miał on czerwoną twarz i przerażający wzrok. Podczas postoju jedna z kobiet kupiła Basi gorące mleko. Popędzana dziewczynka wylała napój na sukienkę. Zalała też kartonik z adresem. Litery rozmazały się.
Gdy pociąg dojechał do stolicyGłówne miasto w państwie, siedziba władz. W Polsce to Warszawa., panie zapomniały o Basi. Zajął się nią ponury mężczyzna. Pomógł jej założyć płaszczyk i wziął torebkę. Czekali na dworcu, ale nikt się nie zjawił. Mężczyzna chciał odejść, lecz Basia chwyciła go za płaszcz. Spojrzała na niego żałośnie. Wtedy wziął małą na ręce i zabrał ze sobą.
3
Mężczyzna z pociągu nazywał się Antoni Walicki. Był aktorem w objazdowych teatrach. Z powodu groźnego wyglądu grał zazwyczaj HerodaOkrutny król Judei znany z Biblii. W teatrze to rola czarnego charakteru. lub nieboszczyków. Występował też w sztukach SzekspiraSłynny angielski pisarz i dramaturg z przełomu XVI i XVII wieku.. Grał ducha ojca HamletaTytułowy bohater najsłynniejszej tragedii Williama Szekspira..
W Warszawie wynajmował mieszkanie z młodym aktorem, Szotem. Szot był na razie tylko statystąAktor grający w tle, zazwyczaj bez żadnych kwestii mówionych.. Walicki opowiedział mu historię z pociągu. Przygotowali dziewczynce posłanie na kanapie. Antoni musiał opowiedzieć jej bajkę, żeby zasnęła.
Potem mężczyźni próbowali odczytać zalany adres. Złożyli litery w napis: „Stanisław Olszowski, Warszawa, Chmielna”. Numer mieszkania był rozmazany. Z książki telefonicznej dowiedzieli się, że Olszowski to znany literatInaczej pisarz, osoba tworząca dzieła literackie.. Walicki znał go z teatru.
Pomyłka adresowa to kluczowy moment powieści. Zamazany adres „Stanisława Olszańska, Zielna” aktorzy odczytali jako „Stanisław Olszowski, Chmielna”. Ta jedna litera zmieniła całe życie bohaterów.
4
Stanisław Olszowski był wybitnym twórcą powieści i dramatówUtwór literacki przeznaczony do wystawienia na scenie teatralnej.. Wrócił w nocy po premierzePierwsze, uroczyste wystawienie sztuki w teatrze. i zobaczył w swoim łóżku śpiące dziecko. Służący Michaś wyjaśnił, że przyprowadził je Walicki. Pisarz postanowił rano wyjaśnić tę pomyłkę. Nie miał w rodzinie żadnych dzieci.
Rano Basia od razu usiadła mu na kolanach i poprosiła o całusa. Zdziwiony pisarz spełnił jej prośbę. Próbował odszukać Walickiego, ale aktor wyjechał w trasę.
Minęło kilka dni. Literat zaczął wcześniej wracać do domu. Bawił się z Basią i czytał jej bajki. Wszyscy mieszkańcy kamienicyMiejski budynek mieszkalny, zazwyczaj kilkupiętrowy, z mieszkaniami na wynajem. pokochali dziewczynkę. Gdy służący pokazał pisarzowi ogłoszenie o zaginionym dziecku, ten stwierdził, że nikomu Basi nie odda.
5
Barbara Tańska była bogatą starszą panią. Cierpiała na lekką demencjęChoroba wieku podeszłego, która powoduje problemy z pamięcią.. Mieszkała z wykształconą wnuczką, Stasią Olszańską. Stasia przebywała akurat u rodziców na kresachDawne wschodnie tereny dawnej Rzeczpospolitej, dziś należące m.in. do Litwy i Ukrainy..
W domu czekał na nią list poleconyWażna przesyłka pocztowa, której odbiór trzeba potwierdzić podpisem.. Gdy Stasia wróciła i go przeczytała, bardzo zbladła. Okazało się, że jej przyjaciółka Helena zginęła pod pociągiem. To Stasia miała odebrać Basię z dworca. Ojciec dziewczynki zaginął podczas wyprawy naukowej do Ameryki Południowej.
Kobiety natychmiast rozpoczęły poszukiwania. Skontaktowały się z doktorową Budziszową. Dały ogłoszenie do gazet. Zgłosiły się pasażerki z pociągu. Opowiedziały o ponurym mężczyźnie. Wszyscy uznali, że Walicki porwał dziecko. W końcu doktorowa spotkała aktora na ulicy. Wyjaśnił on całą sytuację i pomyłkę z adresami.
6
Szot ostrzegł pisarza o nadciągających kłopotach. Olszowski wpadł w panikę. Nie wyobrażał sobie życia bez Basi. Spełniał każde jej marzenie. Kupił jej lalki i pieska. Dziewczynka sama zaczęła nazywać go wujciem.
Nagle do mieszkania wtargnęły Tańska, Stasia i doktorowa. Zaczęły krzyczeć. Olszowski porwał Basię na ręce. Zapytał, czy chce z nim zostać. Wystraszona dziewczynka wyznała, że nigdzie nie pójdzie.
Kobiety groziły policją. Basia twardo oświadczyła, że kocha wujcia. Dorośli zrozumieli, że kłótnia szkodzi dziecku. Nikt nie miał formalnego prawa do opieki. Zgodzili się na sąd polubownyNieoficjalne spotkanie, podczas którego strony próbują same dojść do porozumienia. w domu Tańskiej.
7
Minął rok. Basia mieszkała na zmianę u Stasi i u pisarza. Babcia Tańska bardzo odżyła dzięki opiece nad dzieckiem. Częstym gościem był też Walicki. Dziewczynka dobrze czuła się u obu rodzin. Wolała jednak dom pisarza, bo tam miała więcej swobody. U Stasi musiała się uczyć.
Pewnego dnia Olszowski zabrał Basię do teatru. Gdy na scenie pojawił się groźny Herod, Basia wbiegła na scenę. Rzuciła mu się na szyję. Okazało się, że to jej ukochany wujcio Walicki.
Niedługo potem Basia zachorowała na zapalenie płucPoważna choroba układu oddechowego, objawiająca się gorączką i kaszlem.. Jej ciężki stan bardzo zbliżył do siebie Stasię i Stanisława. Wspólnie czuwali przy jej łóżku. Gdy dziewczynka wyzdrowiała, zapytała, dlaczego się nie pobiorą. Dorośli postanowili spełnić jej życzenie.
8
Po ślubie państwo Olszowscy oficjalnie adoptowaliPrawne uznanie obcego dziecka za własne i przyjęcie go do rodziny. Basię. Dziewczyna skończyła 15 lat. Urodził jej się mały braciszek, Tadzio. Codziennie odwiedzała babcię Tańską i opowiadała jej swoje sekrety.
Pewnego dnia z gabinetu pisarza zaczęły znikać przedmioty. Zginęły pióra, atrament, kołnierzyki, a w końcu rękopisTekst napisany odręcznie przez autora, zanim zostanie wydrukowany jako książka. nowej książki. Okazało się, że to sprawka Basi. Jej szkolne koleżanki zakochały się w pisarzu i wymuszały na niej pamiątki. Olszowski musiał spotkać się z fankami i wpisać im się do pamiętnikówZeszyt, w którym zapisuje się osobiste wspomnienia lub zbiera wpisy przyjaciół..
Inne dziewczyny też chciały go poznać. Gdy Basia odmówiła, jedna z nich nazwała ją znajdąObraźliwe określenie dziecka, które zostało porzucone i znalezione przez obcych.. Zapłakana Basia wróciła do domu. Stasia opowiedziała jej wreszcie całą prawdę o jej przeszłości i biologicznejZwiązany z naturą i pokrewieństwem krwi, np. biologiczna matka. matce.
9
Po poznaniu prawdy Basia bardzo się zmieniła. Stała się cicha. Zaczęła interesować się geografiąNauka zajmująca się badaniem powierzchni Ziemi i jej mieszkańców.. Przeglądała atlasyKsiążka zawierająca zbiór map geograficznych. Ameryki Południowej. Poprosiła ojczyma o list do profesora Somera, sławnego geografa.
Profesor opowiedział jej o ojcu. Był on badaczem. Pojechał do EkwadoruPaństwo w Ameryce Południowej, przez które przebiega równik. z dwoma Francuzami. Badali tereny pełne malariiGroźna choroba zakaźna występująca w krajach tropikalnych, przenoszona przez komary. i dzikich IndianRdzenni mieszkańcy obu Ameryk, żyjący tam przed przybyciem Europejczyków.. Podczas wyprawy wydarzył się wypadek. Ojciec Basi wpadł w przepaść. Jego ciała nigdy nie odnaleziono. Profesor pokazał Basi zdjęcie ojca.
Tymczasem Walicki trafił do szpitala. Przeziębił się podczas występów. Basia odwiedziła go. Aktor był bardzo słaby. Wyznał, że pokochał ją od pierwszego wejrzenia w pociągu. Poprosił, by o nim nie zapomniała. Zmarł, trzymając jej dłonie.
10
Basia bardzo przeżyła śmierć przyjaciela. Zaczęła wysyłać listy do Francji. W szkole dwaj chłopcy rywalizowali o jej względy, ale ona nie zwracała na to uwagi.
Zbliżały się imieniny dyrektorki. Główną atrakcją miały być żywe obrazy. Najpiękniejsza w klasie Wanda grała główną rolę. Basia musiała przed nią klęczeć.
Żywe obrazy to popularna dawniej zabawa teatralna. Polegała na tym, że przebrani ludzie ustawiali się w pozach naśladujących znane obrazy lub rzeźby i trwali w bezruchu.
Podczas występu Wanda trzymała płonącą pochodnię. Chcąc upokorzyć Basię, zniżyła ogień zbyt mocno. Jej zwiewne szaty zapaliły się. Basia rzuciła się na ratunek. Zaczęła zrywać z koleżanki palące się ubranie. Szot nakrył Wandę swoim frakiemBardzo elegancki męski strój wieczorowy z charakterystycznymi długimi połami z tyłu.. Basia uratowała koleżankę, ale sama dotkliwie poparzyła sobie ręce.
11
Wanda podziękowała Basi za ratunek. Dziewczęta zostały przyjaciółkami.
Pewnego dnia Olszowski dostał list z francuskiej ambasadyOficjalne przedstawicielstwo jednego państwa na terytorium drugiego.. Okazało się, że Basia odziedziczyła ogromny spadek. Jej biologiczna babka była Francuzką. Wyszła za Polaka pracującego w IndochinachDawna nazwa regionu w południowo-wschodniej Azji, obejmującego m.in. Wietnam.. Kobieta odnalazła wnuczkę, ale Walicki wcześniej palił jej listy z obawy, że ktoś zabierze im Basię.
Nagle zadzwonił Gaston, ocalały z wyprawy Francuz. Przekazał niesamowitą wiadomość: ojciec Basi prawdopodobnie żyje. Stanisław i Basia natychmiast rozpoczęli przygotowania do podróży do Francji.
12
We Francji przywitał ich Gaston. Był z pochodzenia GaskończykiemMieszkaniec Gaskonii, historycznej krainy w południowo-zachodniej Francji.. Opowiedział im o losach ojca. Amerykański podróżnik Williams odnalazł go w Ekwadorze. Okazało się, że ranny ojciec przeżył upadek z lawinąOgromna masa śniegu lub kamieni gwałtownie spadająca ze zbocza góry..
Ojciec pani, uniesiony przez kamienistą lawinę, jak przez wezbraną rzekę, znalazł się w jakiejś rozpadlinie. Był ranny i skrwawiony, lecz odzyskawszy siły, zaczął iść przed siebie z rozpaczliwym uporem.
Uratowali go Indianie. Niestety, mężczyzna stracił pamięć i stał się ich posłusznym sługą.
Gaston przyprowadził ojca ze statku. Mężczyzna był siwy i przypominał starca, choć miał dopiero 40 lat. Nie reagował na uściski Basi. Zachowywał się jak dziecko.
Basia postanowiła wyjechać z nim do cichej, nadmorskiej miejscowości. Olszowski wrócił do Polski. Dziewczyna twardo oświadczyła:
Będę tak długo patrzeć w jego nieruchome oczy, aż mnie ujrzą.
Dziewczyna uczyła ojca wszystkiego od nowa. Podczas burzy mężczyzna dostał ataku paniki. Basia uspokoiła go. Następnego dnia, podczas spaceru, wydarzył się cud:
Nagle zwrócił twarz ku Basi i z niesłychanym natężeniem wpatruje się w nią i wpatruje. Potem ostrożnie, miękko, z wahaniem położył rękę na jej ręce. Wyłamuje jakieś słowo w skale, wygrzebuje je z krwawiącym trudem. Potem je wymawia: - Basia… to jest Basia…
13
Basia walczyła o powrót ojca do zdrowia. Codziennie spacerowali nad morzem. Dziewczyna była wyczerpana, ale widziała postępy. Po trzech miesiącach wrócili do Polski.
Na dworcu Olszowski nie poznał ojca Basi. Wyglądał teraz jak prawdziwy dżentelmenMężczyzna o nienagannych manierach, elegancki i uprzejmy.. Zamieszkali u babci Tańskiej. Staruszka godzinami opowiadała mu o swoim życiu. Lekarze nie wiedzieli, jak w pełni wyleczyć rekonwalescentaOsoba, która powraca do zdrowia po ciężkiej chorobie lub wypadku..
Wyszedł z mroku, ale zatrzymał się na progu świadomości.
Basia zabrała ojca do profesora Somera. W pracowni geografa mężczyzna zaczął nerwowo dotykać map. Gdy profesor nazwał go po imieniu i rzucił mu się w ramiona, ojciec odzyskał pamięć.
Silny wstrząs emocjonalny, jakim było spotkanie z dawnym przyjacielem w znajomym otoczeniu pracowni geograficznej, pozwolił ojcu Basi przełamać barierę amnezji.
Bzowski wrócił do pełni życia. Postanowił opisać swoje przygody w książce. Basia zamieszkała z nim w nowym domu. Znów stała się radosną nastolatką. Połowę swojego spadku oddała sierotom i wróciła do szkoły.