Weiser Dawidek - streszczenie krótkie i szczegółowe
"Weiser Dawidek" to współczesna powieść autorstwa Pawła Huellego, wydana w 1987 roku. Akcja rozgrywa się w Gdańsku latem 1957 roku, gdzie tajemnicze zniknięcie tytułowego Dawidka Weisera, żydowskiego chłopca o niezwykłych zdolnościach, staje się centralnym punktem fabuły. Narrator Paweł, po latach, próbuje rozwikłać zagadkę tamtych wydarzeń, co prowadzi do refleksji nad utratą niewinności, pamięcią i wpływem przeszłości na dorosłe życie. Dzieło porusza tematy dorastania, poszukiwania tożsamości oraz echa historii.
Spis treści
Streszczenie w pigułce
Akcja powieści toczy się w Gdańsku latem 1957 roku. Trzej koledzy: Paweł, Piotr i Szymon, spędzają wakacje na podwórku. Ich uwagę przykuwa dziwny, wycofany chłopiec o imieniu Dawidek Weiser. Dawidek jest Żydem i trzyma się na uboczu, ale wkrótce zaczyna fascynować rówieśników. Chłopiec potrafi robić rzeczy niezwykłe. Hipnotyzuje zwierzęta, świetnie strzela z prawdziwej broni i organizuje niebezpieczne wybuchy.
Zawsze towarzyszy mu ruda Elka, która wydaje się mieć z nim wyjątkową więź. Dzieci spędzają czas na cmentarzu, w starej cegielni i w lesie. Dorośli nie mają pojęcia o ich niebezpiecznych zabawach. Pewnego dnia Weiser i Elka znikają bez śladu. W szkole trwają ciągłe przesłuchania, podczas których dyrektor i prokuratorPrawnik, który oskarża w sądzie i kieruje śledztwem. próbują poznać prawdę. Koledzy ukrywają jednak sekrety Dawidka.
W finale dowiadujemy się, że chłopiec zniknął po potężnym wybuchu w tunelu. Elka odnajduje się, ale traci pamięć. Dorosły Paweł przez lata próbuje zrozumieć, co tak naprawdę wydarzyło się tamtego lata.
Streszczenie szczegółowe
Tajemnicze zniknięcie i przesłuchania
Powieść rozpoczyna się w gabinecie dyrektora szkoły. Trzej nierozłączni koledzy – Szymon, Piotr i Paweł – są przesłuchiwani. Paweł to jednocześnie narratorOsoba opowiadająca o wydarzeniach w utworze literackim. całej opowieści. Powodem wezwania jest niewyjaśnione zniknięcie ich dwojga znajomych: Elki i tytułowego Weisera Dawidka. Przesłuchania stanowią ramę dla całej historii. Oprócz chłopców biorą w nich udział dyrektor, prokurator, woźny oraz M-ski, surowy nauczyciel przyrody.
Powieść nie ma tradycyjnych rozdziałów. Zamiast tego tekst dzieli się na fragmenty oddzielone pustą przestrzenią. Akcja ciągle skacze między przesłuchaniami w szkole a wspomnieniami z wakacji.
Narrator cofa się w czasie i opisuje, jak poznali Dawidka. Chłopiec zawsze stał z boku i był bardzo wycofany. Miał drobną budowę, rude włosy, bladą cerę i ogromne, ciemne oczy. Mieszkał w kamienicy na pierwszym piętrze ze swoim dziadkiem, krawcem Abramem Weiserem. Dzieci po raz pierwszy zwróciły na niego uwagę podczas procesji Bożego Ciała. Dawidek wyłonił się wtedy z mgły kadzidlanego dymu. Paweł odniósł wrażenie, że chłopiec czekał na nich od zawsze.
Lincz i początek znajomości
Bliższe spotkanie następuje pod plebanią. Weiser o mało nie pada ofiarą pobicia. Rówieśnicy chcą urządzić na nim linczSamosąd, wymierzenie kary przez tłum bez wyroku sądu., ponieważ chłopiec jest Żydem i nie chodzi na religię. Przed ciosami ratuje go Elka, która odgania napastników. Dawidek zachowuje całkowity spokój. Poprawia koszulę i odchodzi, a dziewczynka rusza za nim. Lato jest niezwykle upalne. Dzieci jeżdżą tramwajem na plażę w Jelitkowie, ale kąpiel jest niemożliwa, bo brzeg pokrywają zdechłe ryby.
Chłopcy bawią się na brętowskim cmentarzu. Szymon udaje dowódcę SSZbrojna organizacja hitlerowskich Niemiec z czasów II wojny światowej., a pozostali udają partyzantkęOddziały zbrojne walczące z wrogiem z ukrycia, często w lasach.. Nagle z drzewa zeskakuje Weiser. Wręcza zdumionym kolegom prawdziwą broń z czasów drugiej wojny światowej i odchodzi z Elką. Paweł zastanawia się nad relacją tej dwójki. Nie wie, czy Elka jest zakochana w Dawidku, czy łączy ich inna tajemnicza więź.
Żółtoskrzydły i niezwykłe zdolności Dawidka
Koledzy poznają uciekiniera ze szpitala psychiatrycznego. Nazywają go Żółtoskrzydłym z powodu koloru jego szlafroka. Chory mężczyzna wiesza się na cmentarnym dzwonie, co wywołuje ogromne zamieszanie. Chłopcy pomagają mu się ukryć. Później Szymon i Paweł śledzą Elkę i Weisera na lotnisku. Widzą, jak podmuch lądujących samolotów podwiewa czerwoną sukienkę dziewczynki. Szymon rozpowiada o tym na podwórku i chamsko wyśmiewa Elkę. Dziewczyna wpada w furię. Sytuację ratuje Weiser, który z okna zaprasza wszystkich do oliwskiego ZOO.
Przed klatkami ze zwierzętami Dawidek dokonuje cudu. Bez słowa ujarzmia rozwścieczoną panterę, używając czegoś w rodzaju hipnozyStan sztucznego snu, w którym człowiek jest podatny na sugestie.. Następnie zabiera grupę na długi spacer po Gdańsku. Pokazuje im miejsca związane z historią miasta. Opowiada o filozofie Schopenhauerze i pokazuje, gdzie stał hitlerowski gauleiterWysoki rangą urzędnik w hitlerowskich Niemczech.. Podczas meczu piłki nożnej z wojskowymi Weiser genialnie ustawia drużynę, dzięki czemu chłopcy wygrywają 5:2.
Gdańsk w latach 50. XX wieku wciąż nosił ślady II wojny światowej. Dzieci bawiły się w ruinach, a w lasach i na cmentarzach łatwo było znaleźć prawdziwą broń i niewybuchy.
Tajemnice starej cegielni
Narracja przenosi się w przyszłość. Dorosły Paweł odwiedza Elkę w niemieckim mieście Mannheim. Kobieta cierpi na amnezjęCałkowita lub częściowa utrata pamięci. i nie pamięta szczegółów zniknięcia Dawidka. Paweł wraca wspomnieniami do dzieciństwa. Weiser okazuje się utalentowanym piromanemmotyw pamięci i organizuje serię wybuchów. Chłopcy śledzą go i Elkę w starej, zrujnowanej cegielni. Z ukrycia obserwują niesamowity rytuał.
Elka zapala świece i gra na fletni PanaInstrument muzyczny zbudowany z drewnianych rurek różnej długości.. Weiser tańczy, mówi w niezrozumiałym języku, a w końcu unosi się w powietrze. Tę niezwykłą lewitacjęZjawisko unoszenia się ciała w powietrzu wbrew siłom grawitacji. przerywa wypadek. Dach zarwa się pod podglądającymi chłopcami. Zdemaskowani koledzy muszą złożyć przysięgę milczenia. Weiser pokazuje im swoją imponującą kolekcję broni oraz znaczki pocztowe z Generalnej GuberniTerytorium Polski okupowane przez Niemców podczas II wojny światowej.. Uczy ich strzelać z pistoletu typu parabellumRodzaj niemieckiego pistoletu samopowtarzalnego.. Za tarczę służy im popiersie znienawidzonego nauczyciela M-skiego.
Wypadek i sekrety dorosłych
Pewnego dnia chłopcy śledzą M-skiego w lesie. Przeżywają prawdziwą iluminacjęNagłe olśnienie, zrozumienie jakiejś trudnej sprawy., gdy odkrywają mroczny sekret nauczyciela. Widzą, jak płaci on obcej kobiecie za to, by biła go po twarzy. Podczas kolejnych ćwiczeń strzeleckich dochodzi do wypadku. Paweł dostaje w nogę przez rykoszetOdbicie się pocisku od twardej przeszkody.. Weiser zachowuje zimną krew i fachowo wypala mu ranę, aby nie wdała się gangrenaGroźne zakażenie i obumieranie tkanek ciała, często prowadzące do amputacji.. Paweł musi leżeć w domu. Odwiedza go Piotr i opowiada, że Weiser uczy ich teraz chodzić po rozżarzonych węglach.
Koniec wakacji zbliża się wielkimi krokami. Do miasta przyjeżdża cyrk. Dzieci idą na występ, podczas którego pantera rzuca się na żonę tresera. Paweł ma żal do Weisera, że ten nie użył swoich mocy, by powstrzymać zwierzę. W tym samym czasie milicja łapie ukrywającego się Żółtoskrzydłego. Dzieci organizują pożegnalny piknik. Weiser prezentuje swój przedostatni wybuch, który przypomina trąbę powietrzną. Następnego dnia rano dziadek Dawidka zgłasza zaginięcie wnuka.
Ostatni wybuch w tunelu
W przedostatniej scenie przesłuchań chłopcy podpisują swoje zeznania. Ojciec Pawła przynosi wieści z miasta. Okazuje się, że odnaleziono nieprzytomną Elkę, a dziadek Weisera zmarł. Następuje kluczowa retrospekcjaPrzywołanie w utworze wydarzeń z przeszłości.. Narrator opisuje, co wydarzyło się tuż przed zniknięciem. Weiser przygotował swój największy i najbardziej skomplikowany wybuch.symbol przemiany Wszedł z Elką do długiego tunelu pod torami kolejowymi. Nastąpiła potężna eksplozja. Dawidek zniknął na zawsze i nigdy go nie odnaleziono.
Powieść kończy się nostalgicznym powrotem do krainy dzieciństwa. Dorosły Paweł stoi w miejscu dawnych zabaw. Bezradnie woła Weisera, próbując odzyskać utracony czas i zrozumieć tajemnicę swojego przyjaciela.motyw utraconego dzieciństwa