Przypadki Robinsona Kruzoe - bohaterowie
Głównym bohaterem powieści Daniela Defoe jest Robinson Kruzoe, który spędza dwadzieścia osiem lat na bezludnej wyspie. W przetrwaniu pomaga mu uratowany z rąk ludożerców Karaib o imieniu Piętaszek. Na kartach książki pojawiają się również postacie drugoplanowe, takie jak lojalny portugalski kapitan czy młody chłopiec Ksury.
Spis treści
Robinson Kruzoe
Robinson Kruzoe to główny bohater i narratorOsoba opowiadająca o wydarzeniach w książce. powieści. Poznajemy go jako młodego chłopaka z angielskiego miasta York. Wbrew woli ojca wyrusza w morze, by szukać przygód. Ten młodzieńczy bunt napędza akcję na początku książki.
Robinson często czuje żal i poczucie winy, że nie posłuchał rodziców. Jego żarliwa wiara w Boga sprawia, że szuka odkupienia swoich win. Wyróżnia się ogromną pomysłowością i uporem. Dzięki temu potrafi przetrwać morskie sztormy, niewolę i dwadzieścia osiem lat samotności na wyspie.
Powieść Daniela Defoe to przykład literatury podróżniczo-przygodowej. Autor inspirował się prawdziwymi losami żeglarza Alexandra Selkirka.
Kruzoe nie jest typowym, nieustraszonym herosemBohater o nadludzkich zdolnościach, znany z mitologii.. Czytelnicy cenią go przede wszystkim za wytrwałość. Widać ją wyraźnie, gdy miesiącami rzeźbi czółno lub uczy się trudnej sztuki garncarstwaRzemiosło polegające na lepieniu naczyń z gliny i wypalaniu ich w piecu.. Z czasem opanowuje te umiejętności do perfekcji.
Inną ważną cechą bohatera jest zaradność. Na bezludnej wyspie zaczyna od prostego szałasu. Ostatecznie buduje dwa domy, zakłada pola uprawne i wielką zagrodę dla kóz. Taka postawa bardzo podobała się filozofom. Jan Jakub RousseauFrancuski filozof z epoki oświecenia, który uważał, że człowiek powinien żyć w zgodzie z naturą. stawiał Robinsona jako wzór do naśladowania dla dzieci.
Bohater ma też świetną żyłkę do interesów. Udaje mu się zdobyć majątek w BrazyliiOgromny kraj w Ameryce Południowej, który w tamtych czasach był portugalską kolonią.. Nawet na bezludnej wyspie gromadzi sporo złotych monet, choć nie mają tam one żadnej wartości.
Jako narrator Robinson zachowuje skromność. Nie udaje superbohatera, nawet gdy samotnie tłumi bunt na statku. Szczerze przyznaje się do strachu i paniki. Takie emocje czuje na przykład, gdy odkrywa na piasku ślad obcej stopy.
Robinson ma jednak również poważne wady. Wydaje się człowiekiem pozbawionym głębszych uczuć. Ucieka z domu i porzuca rodzinę bez większego żalu. Bardziej boi się kary boskiej niż łez własnego ojca.
Mimo że chętnie obdarowuje innych drogimi prezentami, nie nawiązuje bliskich relacji. Pod koniec książki wspomina o swoim ślubie w jednym krótkim zdaniu. Od razu dodaje też, że jego żona zmarła. Taki brak emocji może dziwić czytelnika.
Opowieść Robinsona bywa momentami sucha i pozbawiona emocji. Skupia się on wyłącznie na faktach i liczbach. Nawet walka z plemieniem kanibaliCzłowiek jedzący mięso innych ludzi, inaczej ludożerca. zamienia się w dokładną wyliczankę broni przeciwnika.
Bohater ma też obsesję na punkcie dat i list. Dokładnie notuje, kiedy zrobił parasol z koziej skóry. Nie zapisuje jednak daty spotkania z Piętaszkiem. Z tego powodu niektórzy badacze uważają, że jego dziennik to dowód na pogarszający się stan psychiczny.
Kruzoe bardzo pragnie władzy i prestiżu. Chętnie nazywa siebie królem wyspy. Kiedy ratuje Hiszpana, traktuje go jak swojego poddanego. Zanim uczy Piętaszka słów "tak" i "nie", każe mu mówić do siebie "panie".
Zachowanie Robinsona wobec rdzennych mieszkańców wynika z kolonializmuPolityka państw europejskich polegająca na podbijaniu innych kontynentów i wyzyskiwaniu ich mieszkańców.. Dla niego europejska kultura jest po prostu lepsza. Obecność Piętaszka pozwala mu znów poczuć się jak władca.
Piętaszek
To dwudziestosześcioletni rdzenny mieszkaniec Karaibów. Robinson ratuje go przed pewną śmiercią z rąk ludożerców. Pod opieką Anglika Piętaszek uczy się języka i przyjmuje wiarę protestanckąJeden z głównych odłamów chrześcijaństwa, bardzo popularny w Anglii..
Chłopak od razu podporządkowuje się swojemu wybawcy. Uznaje służbę za sprawiedliwą cenę za ocalenie życia. Jego postać symbolizuje losy rdzennych mieszkańców podbitych kontynentów. Zapał i spontaniczność Piętaszka świetnie równoważą chłód emocjonalny Robinsona.
Piętaszek to pierwsza niebiała postać w brytyjskiej literaturze, której nadano realistyczne i ludzkie cechy. Wcześniej takich bohaterów przedstawiano wyłącznie jako dzikie potwory.
Piętaszek jest symbolem niesprawiedliwości rasowej. Robinson uczy go słowa "pan", zanim pozwala mu wyrażać własne zdanie. Anglik nigdy nie pyta o kulturę czy wierzenia swojego towarzysza. Z góry zakłada, że są one gorsze i niewarte uwagi.
Mimo to Piętaszek jest najbardziej barwną postacią w całej powieści. Autor wyraźnie pokazuje różnice między nim a Robinsonem. Kiedy Karaib spotyka swojego ocalałego ojca, skacze z radości i płacze ze szczęścia. Kruzoe nigdy nie okazał takich emocji wobec własnych rodziców.
Czytelnicy szybko obdarzają Piętaszka ogromną sympatią. Scena, w której prosi Robinsona o śmierć zamiast porzucenia na wyspie, mocno chwyta za serce. To najbardziej wzruszający moment w całej książce.
Piętaszek potrafi też zaskoczyć swoją wiedzą. Zadaje Robinsonowi trudne pytania o diabła i istotę zła. Anglik gubi się w odpowiedziach, pokazując braki w wiedzy religijnej. Tymczasem Piętaszek wie wszystko o BenamukachNazwa demonów i bóstw z wierzeń karaibskich plemion..
Z czasem relacja obu bohaterów ulega zmianie. Robinson w końcu przyznaje, że pokochał swojego towarzysza. To jedyny raz, kiedy główny bohater mówi otwarcie o miłości. Piętaszek wnosi do jego życia ciepło, którego tak bardzo mu brakowało.
Pozostali bohaterowie
Portugalski kapitan
To on ratuje Robinsona i Ksurego, gdy dryfują łodzią u wybrzeży Afryki. Uciekli oni wcześniej z niewoli u piratów z SalaMorscy rozbójnicy z północnej Afryki, którzy porywali europejskie statki.. Kapitan zabiera Kruzoe do Brazylii, gdzie bohater zakłada plantacjęDuży obszar ziemi przeznaczony pod uprawę jednej rośliny, np. bawełny lub trzciny cukrowej..
Czytelnik nigdy nie poznaje imienia tego dobrego człowieka. Kapitan jest uprzejmy, hojny i bardzo uczciwy. Odkupuje od Robinsona skóry zwierząt za wysoką cenę. Wykazuje się też ogromną lojalnością, pilnując majątku przyjaciela przez niemal trzydzieści lat jego nieobecności.
Hiszpan
Jeden z marynarzy, których statek rozbił się niedaleko wyspy Robinsona. Nazywa się Don Juan de Castillos i pochodzi z hiszpańskiego miasta ValladolidDuże miasto w środkowej Hiszpanii, znane z bogatej historii.. Został schwytany przez kanibali i czekał na rytualną śmierć.
Robinson ratuje go z rąk dzikich plemion. Po ocaleniu Hiszpan staje się subiektemDawne określenie pracownika, pomocnika lub zarządcy. na wyspie. Kiedy Kruzoe po dwudziestu ośmiu latach wraca do Europy, powierza mu opiekę nad całym swoim dobytkiem.
Ksury
Młody niewolnik, którego Robinson poznaje podczas pobytu w afrykańskiej niewoli. Chłopiec pomaga głównemu bohaterowi w ucieczce. Ksury jest bardzo lojalny i zawsze wykonuje polecenia starszego kolegi. Niestety, Robinson ostatecznie sprzedaje go portugalskiemu kapitanowi.
Wdowa
Pojawia się w powieści rzadko, ale odgrywa ważną rolę. Kobieta opiekuje się oszczędnościami Robinsona w Anglii. Przechowuje jego dwieście funtówBrytyjska waluta. W czasach Robinsona 200 funtów było ogromnym majątkiem. przez ponad trzydzieści lat. Podobnie jak portugalski kapitan, wykazuje się niesamowitą uczciwością i lojalnością wobec zaginionego żeglarza.