Romeo i Julia

W Weronie, gdzie toczy się akcja

Opowieść o kochankach z Werony powstała około 1595 roku. William Szekspir oparł fabułę na włoskich nowelach, ale nadał im niespotykaną wcześniej głębię psychologiczną. Dramat wpisuje się w nurt teatru elżbietańskiegoTeatr elżbietański Zjawisko kulturowe w Anglii za panowania Elżbiety I, charakteryzujące się brakiem dekoracji, złamaniem zasady trzech jedności i obecnością scen zbiorowych.. Osią akcji jest nienawiść dwóch potężnych rodów — Montecchich i Capuletich. Ich konflikt tworzy tło dla uczucia, które od początku nosi znamię tragicznego końca.

Portrety bohaterów

Romeo Montague początkowo jawi się jako melancholik zakochany w niedostępnej Rozalinie. Spotkanie z Julią wywołuje w nim błyskawiczną przemianę. Staje się zdeterminowanym mężczyzną, gotowym zaryzykować życie dla prawdziwego uczucia. Julia Capulet, mimo niespełna czternastu lat, wykazuje ogromną dojrzałość. Podejmuje radykalne decyzje i wykazuje się większym pragmatyzmem niż jej ukochany.

Postacie drugoplanowe napędzają akcję. Ojciec Laurenty to powiernik młodych, który udziela im potajemnego ślubu. Jego ryzykowny plan z usypiającym napojem doprowadza ostatecznie do katastrofy. Merkucjo, przyjaciel Romea, wnosi do dramatu żywiołowość i cięty dowcip. Jego śmierć z rąk Tybalta to punkt zwrotny całej historii. Z kolei Piastunka Julii przełamuje patos swoimi komicznymi, przyziemnymi uwagami.

Fatum, miłość i śmierć

Szekspir ukazuje miłość jako siłę absolutną, która łamie wszelkie konwenanse. Uczucie to nierozerwalnie splata się ze śmiercią. Bohaterowie od początku funkcjonują jako „dzieci przeklętych wrogów”. Nad ich losem ciąży fatumFatum Wierzenie w nieodwracalne przeznaczenie, przed którym człowiek nie może uciec, niezależnie od podejmowanych działań.. Seria nieszczęśliwych zbiegów okoliczności — niedostarczony list, przedwczesne przebudzenie Julii w grobowcu — udowadnia bezsilność człowieka wobec przeznaczenia.

Bunt kochanków przeciwko woli rodzin kończy się tragicznie, ale paradoksalnie przynosi pokój. Dopiero widok martwych dzieci zmusza Montecchich i Capuletich do zakończenia wieloletniej waśni.

Szekspir buduje w ten sposób gorzką refleksję o cenie, jaką płaci się za nienawiść przekazywaną z pokolenia na pokolenie.

Wymiar symboliczny zyskują przestrzenie dramatu. Ogród Capuletich to azyl miłości i intymnych wyznań. Ulica Werony reprezentuje brutalną rzeczywistość, przemoc i śmierć.

Romeo i Julia na maturze

Na egzaminie maturalnym dramat najczęściej pojawia się w tematach związanych z tragiczną miłością oraz konfliktem jednostki ze zbiorowością. Zestawiaj losy bohaterów z innymi parami literackimi, na przykład z Dziejami Tristana i Izoldy. Pamiętaj o różnicach. W średniowiecznym eposie miłość wynika z działania magicznego napoju, u Szekspira jest świadomym wyborem.

Egzaminatorzy często sprawdzają znajomość ról postaci drugoplanowych oraz rozumienie renesansowego humanizmuHumanizm renesansowy Prąd umysłowy stawiający w centrum zainteresowania człowieka, jego emocje, wolną wolę i relację ze światem.. Zastanów się, czy katastrofa wynikała wyłącznie z fatum, czy z porywczych decyzji samych bohaterów. Taka analiza pozwala zbudować przekonującą argumentację w wypracowaniu.