Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Lista pytań:Odpowiedzi:

Kim jest Gralon? Jak i dlaczego zginął?

Gralon - wierny sługa Kirkora. Posłaniec, który dostarcza Balladynie i Kostrynowi prezent od Kirkora - zamkniętą skrzynię. Wręczając, powtarza słowa swojego pana i zakazuje zrywania pieczęci. Informuje jednocześnie, że Kirkor wraz z wojskiem zatrzymał się w chacie Pustelnika (znającego sekret zabójstwa Aliny przez Balladynę). Kostryn podejrzewając podstęp, wyzywa posłańca na pojedynek. Wystraszona Balladyna ubiega go jednak i zabija sługę Kirkora mieczem. Po chwili Kostryn mówi:
Ja biorę połowę
Twojego strachu, tajemnic, rozpaczy.


Balladyna - jakie były najważniejsze wydarzenia?

  • W wyniku podstępu Goplany Kirkor odnajduje dom Balladyny i Aliny.
  • Balladyna zabija siostrę - Alinę, ponieważ ta wygrywa w konkursie zbierania malin.
  • Ślub Balladyny i Kirkora, przeprowadzka Balladyny i matki do zamku.
  • Kolejne zabójstwa w drodze do korony - Gralon, Grabiec, Kostryn, pośrednio Pustelnik i Kirkor
  • Balladyna na królewskim tronie.
  • Balladyna wydaje na siebie wyrok śmierci i zostaje trafiona piorunem.


Co sprawia, że Balladyna wraca na miejsce zbrodni?

Balladyna powraca na miejsce zbrodni ponieważ:zgubiła nóż i nękają ją wyrzuty sumienia. Spotyka tam Goplanę, która przemawia głosem Aliny.
Opowiada, że wszystkie wydarzenia to zły sen, a Kirkor, to tylko wytwór wyobraźni. Pyta Balladynę, czy żałuje tego, co zrobiła, jednak ta odpowiada:
„(...) rozum już przywyknął
do twojej śmierci. (...)”


Co zyskała Balladyna dzięki małżeństwu z Kirkorem?

Znajomość z Kirkorem była dla Balladyny początkiem ciągu tragicznych zdarzeń. Co zyskała Balladyna dzięki małżeństwu z Kirkorem?
1. awans społeczny - zamieszkanie w zamku, odcięcie się od wiejskiej przeszłości, życie u boku bogatego rycerza, tytuł grafini (hrabiny), bogactwo;
2. szansę na realizowanie swojej niepohamowanej żądzy władzy i zdobycia korony - okupione samotnością, wyrzutami sumienia i wiecznym niepokojem;

Jak Balladyna zrywa więzy z wieśniaczą przeszłością?

Po ślubie z Kirkorem Balladyna otrzymuje tytuł grafini (hrabina, żona hrabiego). Od tego momentu bohaterka wypiera się swojego wiejskiego pochodzenia:
  • wyrzeka się matki i wygania ją z zamku;
  • za namową Kirkora wymyśla historię swojego rodu - jest rzekomo Księżniczką możnej Trebizonty (W czasach Słowackiego popularna nazwa baśniowej krainy);
  • gardzi mieszkańcami wsi
  • wiejska chata, w której mieszkała zostaje spalona


Dlaczego Kirkor wyjeżdża? Czego zażyczył sobie przed wyjazdem? Jak Balladyna reaguje na jego wyjazd? Co jest przyczyną takiej reakcji?

Kirkor złożył obietnicę pomocy Pustelnikowi, a tak naprawdę Popielowi III - prawowitemu królowi, w odzyskaniu tronu.

Wyjazd Kirkora wzbudza niepokój u Balladyny. Przed wyjazdem Kirkor prosi, aby po jego powrocie Balladyna nie nosiła już czarnej opaski na czole (opaska ta przykrywała krwawe znamię na czole Balladyny, które pojawiło się po zabójstwie Aliny). To wzbudza jeszcze większą podejrzliwość i strach, że Kirkor domyśla się jakiej strasznej zbrodni dokonała.

Jaki jest stosunek Balladyny do matki?

Balladyna po ślubie z Kirkorem pragnie odciąć się od swojego wieśniaczego życia. Matka staje się dla niej ciężarem, gardzi nią i poniża. Podczas uczty, gdy Wdowa tłumaczy swój nieprzyzwoity strój, Balladyna nazywa ją „wściekłą żebraczką”, wiedźmą i nakazuje wyrzucić z zamku. Podczas procesu koronacyjnego Balladyna nie staje w obronie matki i pośrednio skazuje ją na tortury i śmierć.

Co doprowadza Balladynę do popełnienia kolejnych zbrodni: na Gralonie, Pustelniku i Grabcu?

Balladyna zabija Gralona pod wpływem emocji. Gralon dostarcza jej prezent od Kirkora - zapieczętowaną skrzynię z zakazem otwierania. Ma to być sprawdzian zaufania dla młodej żony. Gralon ujawnia informacje, że Kirkor zatrzymał się u Pustelnika, który zna tajemnicę zabójstwa Aliny. Kostryn uważa to za prowokację i wyzywa Gralona na pojedynek. Uprzedza go jednak Balladyna, ściąga miecz ze ściany i zabija posłańca.

Balladyna zleca zabicie Pustelnika, ponieważ usuwa wszystkich świadków, którzy wiedzieli o zabójstwie siostry. Pustelnik odkrył jej tajemnicę, gdy Balladyna przyszła po poradę w sprawie usunięcia krwawego znamienia z czoła.

Balladyna zabija Grabca, gdyż pragnie odebrać mu koronę Lecha - atrybut władzy królewskiej

Z kim Balladyna była w ciąży?

Balladyna była w ciąży z Kostrynem. Po kolejnej zbrodni Balladyna zwraca się do niego z sugestią zabójstwa Pustelnika:
„Skończ także ze starcem
Co mieszka w celi – a nas tylko dwoje
Będzie wiedziało (...),


Kostryn odpowiada: Ty ciężarna; troje

Co prawda Balladynę łączyły także intymne stosunki z Grabcem, ale słowa te wskazują na Kostryna

Dlaczego Goplana twierdzi, że Balladyna ma złe serce?

Goplana podczas rozmowy z Grabcem mówi o Balladynie:
Siostra Aliny?... córka wdowy?... ale ona
Złe ma serce.

Goplana wypowiada te słowa jeszcze przed tragicznymi wydarzeniami. To za jej sprawką Kirkor trafia do domu Aliny i Balladyny i to za jej sprawą losy głównych bohaterów zostaną okrutnie splątane.

Balladyna swoim zachowaniem wielokrotnie potwierdza tezę Goplany:
- wyrzeka się matki i wygania ją z zamku;
- wyrzeka się swojego pochodzenia, kłamie;
- dla władzy z zimną krwią zabija lub zleca zabicie kolejnych osób (Alina, Gralon, Grabiecc, Pustelnik, Kirkor i Kostryn);

Dlaczego i jak zginął Kirkor?

Kirkor zginął, ponieważ przysiągł przywrócić koronę Lecha prawowitemu władcy - Popielowi III. Stał więc na drodze Balladyny do pełni władzy. Balladyna mogła również obawiać się, że jej mąż odkryje prawdę o jej morderstwach i zdradzie z Kostrynem.

Balladyna i Kostryn zawiązują spisek. W wyniku przekupstwa na ich stronę przechodzi znaczna część rycerzy Kirkora. Wojska grafa długo odpierały atak, jednak gdy Balladyna wysłała na pole walki Kostryna, Kirkor ginie. Ubrudzony we krwi Kostryn wraca na zamek.

Komu Balladyna każe zabić Pustelnika? Dlaczego Pustelnik ginie?

Pustelnik był ostatnią, postronną osobą znającą prawdę o Balladynie.
Po zabójstwie Grabca, Balladyna zwraca się do Kostryna:
„Skończ także ze starcem
Co mieszka w celi – a nas tylko dwoje
Będzie wiedziało (...),


Pustelnik zostaje powieszony:
„Trup jego wisiał na grubym powrozie
Z białymi włosy i z podartą szatą (...)"


Skąd pochodzi i jakie jest znazenie imienia Goplana w Balladynie?

Według dawnych legend i wierzeń ludzi Goplana była nimfą wodną, która mieszkała w szklistym pałacu na dnie jeziora Gopło. Imię pochodzi od nazwy jeziora.

„Wytryska z wody Goplana;
Jak powiewny liść ajeru,
Lekko wiatrem kołysana;
Jak łabędź, kiedy rozwinie
Uśnieżony żagiel steru,
Kołysze się – waha – płynie.
I patrz! Patrz! lekka i gibka,
Skoczyła z wody jak rybka, (...)"

W jaki sposób Pustelnik chce pomóc Balladynie?

Balladyna udaje się do Pustelnika, aby ten pomógł jej zmazać krwiste znamię z czoła. Pustelnik odkrywa jednak prawdę o zabójstwie Aliny. Proponuje Balladynie, że przy pomocy sił nadprzyrodzonych przywróci jej siostrę do życia:
" (..) Czary piekieł trudzę,
Aby tę ranę zmazać z twojego czoła.
Chcesz? siostrę twoją umarłą obudzę.

(...) Umarła wstanie i tę ranę zmaże.
"

Balladyna odrzuca tą propozycję:
" Że siostra moja zbudzi się?... ja wolę
Umrzeć.
"

Jaka jest narracja w Balldynie?

W Balladynie narrator nie występuje. Utwór Słowackiego jest tragedią, czyli utworem przeznaczonym do wystawiania na scenach teatralnych. Bohaterów poznajemy przez działania, dialogi lub opinii innych. Ważną rolę pełnią też didaskalia (tekst poboczny), wprowadzające bohaterów i opisujące daną scenę.

Ile razy balladyna wydaje na siebie wyrok

Nowo zaprzysiężona królowa musi wywiązać się z tradycji osądzenia trzech przestępstw. Oskarżycielami w sprawach byli:
- Filon, oskarżył nieznaną osobę o zabójstwo Aliny,
- lekarz oskarżył nieznaną osobę o otrucie Kostryna,
- Wdowa oskarżyła swoją córkę o okrutne traktowanie.

Balladyna wstępując na tron przyrzekła być sprawiedliwą królową, więc
w tych trzech sprawach orzekła "winna". Tym samym skazała samą siebie na śmierć. Zginęła, rażona piorunem.

Balladyna jaki to gatunek literacki?

Balladyna to dramat, a dokładniej dramat romantyczny - utwór wystawiany na scenach teatralnych.



Kim jest zakrystian w Balladynie?

Zakrystian - dawniej kościelny – opiekował się zakrystią i przygotowywał przedmioty niezbędne do sprawowania liturgii. W Balladynie funkcję zakrystiana pełnił ojciec Grabca

W kim zakochała się Goplana?

Goplana nieszczęśliwie zakochuje się w Grabcu. Pewnej zimy uratuje go od utonięcia w jeziorze Gopło, wyrzucając go na taflę jeziora. Grabiec zakochany w Balladynie, nie chce wiązać się z tworem z "mgły i galarety". Goplana postanawia za wszelką cenę zdobyć kochanka i krzyżuje ludzkie plany, co staje się początkiem tragedii wszystkich bohaterów dramatu.

Po jaką poradę Balladyna udała sie do Pustelnika?

Po zabójstwie Aliny na czole Balladyny pojawiło się krwawe znamię. Pustelnik miał pomóc usunąć tę plamę. Pustelnik odkrył jednak prawdę o zabójstwie siostry.

Skreśl w każdym zdaniu jeden z wyrazów zapisanych pochyłą czcionką tak aby wypowiedzenia zawierały prawdziwe informacje. „ Balldyna"

Goplana/Alina zakochała się w Grabcu.
Balladyna otruła Kostryna/Kirkora.
Królem dzwonkowym został Gralon/Grabiec​.

Jak Balladyna wytłumaczyła matce nieobecność siostry?

Balladyna okłamuje matkę, że Alina uciekła z innym młodzieńcem.
"Matko moja droga,
Nie wiem, jak wyznać? (...)
Ach przewidziałam dawno, że tak będzie.
Jakiś obdarty młokos chodził wszędzie
Za tą dziewczyną, szeptał jej do ucha.
Napominałam. — Wiesz, jak ona słucha
Kazań od siostry… I dziś… z nim uciekła…
"

Jak Kostryn dowiedział się o tym, że Balladyna zabiła Alinę?

Kostryn podsłuchał rozmowę Balladyny i Pustelnika, podczas której serce Balladyny zdradziło smutną prawdę o zabójstwie Aliny.
" Za pustelnika celą drzewami ukryty
Słyszałem tajemniczą spowiedź tej kobiety.
O! szczęście! - teraz panem złotej tajemnicy;
Mógłbym ją z pałacowej rozkrzyczeć wieżycy,
Albo mojemu panu wiernie opowiedzieć,
Albo okropną powieść wyrazami cedzić,
Jako piasek klepsydry, w pani trwożne ucho,
Aż zobaczę skarbnicę tego zamku suchą
Jak czoło Araratu... Wraca Balladyna.
Mogę mieć ją i skarby. - Szczęśliwa godzina.
"

Co jest symbolem sprawiedliwości w Balladynie?

Symbolem "wyższej", boskiej sprawiedliwości jest piorun.
Balladyna podczas sądu nad swoimi czynami (zabójstwo Aliny, zabójstwo Kostryna, złe traktowanie matki) mówi:

Poplątałam ludzkie czyny
tak, że Bogu mścicielowi
Trzeba wziąć grom i upuścić
Na ludzkie dzieła i winy...


Balladyna ginie rażona piorunem. Grom z nieba zapowiada boską moc. Według ludowych wierzeń jest śladem ingerencji Boga w ludzkie życie.

Kto był świadkiem zbrodni Balladyny?

Lista świadków zbrodni:
- świadkami zabójstwa Aliny są Goplana, Skierka i Grabiec zamieniony w wierzbę;
- świadkiem zabójstwa Gralona i Grabca jest Kostryn;
- zabójstwa Kirkora i Pustelnika - Balladyna zleca Kostrynowi;
- zabójstwo Kostryna, świadkami otrucia byli Żołnierz, Posłańcy ze stolicy, Goniec

Skąd pochodzi tytuł dramatu - Balladyna?

Balladyna – imię wiążące się z gatunkiem literackim – balladą. W tym przypadku utwór miał nawiązywać do ballady Aleksandra Chodźki Maliny, gdzie zarysowane zostało źródło konfliktu między dwoma siostrami – miłość do bogatego młodzieńca i pragnienie zostania jego żoną.

Dziewczęta, podobnie jak w Balladynie, wyruszają do gaju na zbiór malin. Starsza z sióstr zabija młodszą i zostaje małżonką bogacza. Na czole również nosi krwawe znamię. O morderstwie „informuje” fujarka – „dudka” ukręcona przez młodego panicza z wierzbowej witki – drzewa pod którym dokonano zabójstwa.

Co wiesz o pochodzeniu i rodzinie Balladyny?

Balladyna pochodzi z ubogiej, wieśniaczej rodziny. Mieszka w małej chatce w lesie razem z siostrą Aliną i owdowiałą matką. Po zabójstwie siostry i ślubie z Kirkorem szybko wyrzeka się swojego pochodzenia. Wygania z zamku matkę, która jej przypomina o wieśniaczej przeszłości. Podczas uczty, Balladyna opowiada fałszywą historię swojego rodu - jest rzekomo Księżniczką możnej Trebizonty (popularna dawniej nazwa legendarnej krainy).

W jakim celu Kostryn idzie na więżę, gdzie śpi Grabiec jako król dzwonkowy?

Kostryn planuje zabic Grabca i zdobyć koronę Popielów:
" Drzwi otworzone. Teraz mię, fortuno,
Prowadź i pomóż ze złotego cielca
Jak Jazonowi złote obciąć runo,
A ja przysięgam, że choć syn wisielca,
Będę na tronie jako syn książęcy;"
Uprzedziła go jednak Balladyna, która zabiła Grabca nożem.

Jakich zbrodni dokonali wspólnie Balladyna i Kostryn?

Balladyna, Kostryn - razem lub w porozumieniu zabili:
- Gralona,
- Grabca,
- Pustelnika,
- Kirkora.
Zobacz więcej w artykule: Kogo, jak i dlaczego zabiła Balladyna?

Kim był Filon w Balladynie i co się z nim działo?

Filon - pasterz, wędrowny poeta i śpiewak. Nieustająco poszukuje kobiecego ideału. Pustelnik nazywa go głupcem, marnującym czas na bezsensowną poezję: "Głupcze! | Niedoścignionych gwiazd szalony kupcze!". Gdy odnajduje ciało zamordowanej Aliny zakochuje się. Pragnie, aby dziewczyna ożyła. Niestety to pragnienie nie zrealizuje się.

W scenie sądu nad Balladyną pojawia się jako jeden z oskarżycieli. Na rozprawę przynosi dzban malin i nóż. Oskarża nieznaną osobę o zabójstwo ukochanej:

" Ona żoną moją była,
Żoną mej duszy; dziś jedna mogiła
Zamyka białe ciało, zakrwawione
Tym nożem... patrzcie! Oto na tym dzbanku
Znalazłem martwą, o wiosny poranku,
Zabitą nożem.
"

Filon, jako romantyczny poeta - wieszcz jest postacią groteskową, wyśmiewaną przez Słowackiego. Jednak to on żyje i będzie świadczył o historii, która przydarzyła się bohaterom dramatu.
Zobacz: charakterystyka Filona

Jak Goplana poznałą Grabca?

Ostatniej zimy Goplana uratowała Grabca od utonięcia. Grabiec wpadł do przerębla wyrąbanego przez rybaków i nieprzytomny opadł na zamek Goplany. Nimfa wodna zauroczona urodą młodzieńca, zakochała się w nim od pierwszego wejrzenia. Goplana chciała zatrzymać Grabca przy sobie. Gdy jednak zauważyła, że umiera, wypłynęła z nim na powierzchnię.

" Tej zimy, gdym usnęła
Na skrysztalonym łożu. Światło mię jakieś
Z głuchego snu gwałtownie ocuciło.
Otwieram oczy – patrzę... płomień czerwony
Jako pożaru łuna bije przez lody
I słychać głuchy huk. Rybacy to rąbali
Przełomkę biednym rybkom zdradliwą... Nagle
Okropny krzyk – w przełomkę człowiek pada
Na moje upadł łoże; a czy to światło
Podobne barwie róż, które świeciło
W moim pałacu szklistym? Czy też prawdziwe
Róże na jego licach śmiercią mdlejące;
Ale się piękny wydał – ach! piękny tak, że chciałam
Zatrzymać go na wieki w zimnych pałacach,
I nie rozwiązać z wieńca ramion, i przykuć
Łańcuchem pocałunków. Wtem zaczął konać...
Musiałam wtenczas, ach! musiałam go wypuścić!
"

Jakie są pary kochanków w Balladynie?

  • Goplana i Grabiec - Goplana - nimfa wodna jest nieszczęśliwie zakochana w Grabcu. Wszelkimi sposobami stara się zadowolić młodzieńca, jednak ten odrzuca jej miłość.
  • Balladyna i Grabiec - spotykali przed zabójstwem Aliny, nie wiemy jednak, jakie relacje ich łączyły.
  • Balladyna i Kirkor - po zabójstwie Aliny i wygraniu konkursu zbierania malin, Balladyna wzięła ślub z Kirkorem. Szybko zdradza go jednak z Kostrynem i zleca zabicie dla pełni władzy.
  • Alina i Filon - nietypowa para - Filon zakochał się w martwej Alinie, chciał ją wskrzesić, ale marzenie nie mogło być zrealizowane.
  • Balladyna i Kostryn - para wspólników w zbrodni i kochanków - Balladyna jest w ciąży z Kostrynem. Ostatecznie Kostryn ginie, jako konkurent do korony.


Żaden związek w Balladynie nie był szczęśliwy. Uczucia były nierealne (Goplana i Grabiec, Alina i Filon) lub w pełni podporządkowane idei władzy (związki Balladyny).

Zobacz więcej: Wątek miłości w Balladynie

Kim jest Wawel w Balladynie?

Wawel, to dziejopis (kronikarz). W Epilogu prowadzi dialog z Publicznością. Proponuje pewną wizję interpretacji dramatu. Wyjaśnia, czym jest sprawiedliwość i jaka jest roli poety w dramacie, co nie jest zbyt przychylnie przyjęte przez Publiczność:
" Pochlebiasz, mój łysy,
I królom, i poetom... Idź precz za kulisy!
"

Ile osób zabiła Balladyna?

Balladyna własnymi rękoma zabiła 4 osoby: Alinę (nożem), Gralona (mieczem), Grabca (nożem) i Kostryna (otruła). Zleciła 2 zabójstwa Kostrynowi: Pustelnik (powieszony) i Kirkor (zabity mieczem). Pośrednio przyczyniła się do śmierci matki (torturowana).

Zobacz artykuł: Kogo, jak i dlaczego zabiła Balladyna?

Jak Balladyna przywitała swoją matkę na uczcie w zamku?

Balladyna wypiera się swojej matki i udaje, że jej nie zna:
" Co to za stara kobieta? (...)
Jak tu wpuszczono tę żebraczkę wściekłą?
Powiedz, jak weszłaś do złotych pokoi?
Ja ciebie nie znam..."

Każe ją wygonić z zamku w burzową noc.
"(...) W taką zawieruchę!
W takie pioruny, na deszcz wygnać matkę!"


Jakie było znaczenie malin w Balladynie?

Dwie siostry - Alina i Balladyna - zbierają maliny. Ta, która zbierze ich więcej, zostanie żoną bogatego rycerza.

Alina widzi maliny, jako szansę na lepsze życie u boku Kirkora:
" Alina boskiej wzywając pomocy
Usnęła cicho, marząc o malinach;"


Podczas zbioru owoców marzy o rycerzu:
" Usta Kirkora takie koralowe
Jak te maliny... "


Dla Balladyny, maliny to krew i śmierć:
" Jak mało malin! a jakie czerwone
By krew."

" Wyłażą
Z twojego dzbanka maliny jak węże"


Po zabójstwie siostry maliny staną się przekleństwem Balladyny. Na jej czole pojawi się krwisty znak w kształcie maliny, pierwsza zauważy go matka:
"A malina
Na twoim czole? Ta plama... o! pokaż...
Czy boli ciebie? "


Następnie przypomni o niej Pustelnik:
" Czy ta malina była kiedyś białą?
A tyś ją może sama z czerwieniła?"


Później Balladyna usłyszy pieśń podczas uczty:
" Obie kocha pan;
Obie wzięły dzban;
Która więcej malin zbierze,
Tę za żonę pan wybierze.
Cha!... cha!..."

i objawi się duch Aliny z dzbankiem malin na głowie. Na końcu uczty pojawia się silna woń malin. Balladyna mdleje ze strachu.

Maliny początkowo były szansą na lepsze życie. Po zabójstwie siostry z każdą kolejną chwilą pogłębiały wyrzuty sumienia Balladyny.