Albert Camus - życiorys
Albert Camus to jeden z najważniejszych francuskich pisarzy XX wieku, laureat Nagrody Nobla i czołowy przedstawiciel literatury egzystencjalnej. Jego biografia obejmuje trudne dzieciństwo w Algierii, walkę z nieuleczalną chorobą oraz aktywny udział we francuskim ruchu oporu. Twórczość autora „Dżumy” skupia się na problemie wyobcowania, poszukiwaniu sensu w absurdalnym świecie i buncie przeciwko złu.
Autor: Dorota Blednicka
Czas czytania: 5 min
Spis treści
Wczesne życie i edukacja
Albert Camus przyszedł na świat 7 listopada 1913 roku w Mondovi w Algierii. Urodził się w ubogiej rodzinie robotniczej. Jego ojciec, Lucien, zginął podczas I wojny światowej w bitwie nad Marną, gdy Albert miał niespełna rok. Matka, zmagająca się z problemami finansowymi, przeniosła się do BelcourtRobotnicza, wielokulturowa dzielnica Algieru, w której dorastał Camus, stykając się z biedą i nierównościami społecznymi.. W niewielkim, dwupokojowym mieszkaniu zamieszkali z surową babką i sparaliżowanym wujem.
W 1918 roku chłopiec rozpoczął naukę w szkole podstawowej. Nauczyciel Louis Germain dostrzegł jego potencjał i pomógł mu zdobyć stypendium do liceum.
Camus nigdy nie zapomniał o swoim pierwszym nauczycielu. Prawie 40 lat później, gdy odbierał Nagrodę Nobla, zadedykował swoje przemówienie właśnie Louisowi Germainowi, dziękując mu za wsparcie w najmłodszych latach.
Lata nauki przerwał w 1930 roku pierwszy poważny atak gruźlicyPrzewlekła choroba zakaźna płuc, która w pierwszej połowie XX wieku często kończyła się śmiercią i wymagała długotrwałego leczenia w sanatoriach.. Choroba zmusiła Camusa do rezygnacji ze sportu i wyprowadzenia się z domu. Aby się utrzymać, pracował w Instytucie Meteorologicznym, sprzedawał części samochodowe i udzielał korepetycji. Jednocześnie studiował na Wydziale Filozofii Uniwersytetu w Algierze. W 1934 roku poślubił Simone Hié, córkę zamożnego okulisty. Małżeństwo rozpadło się po niespełna dwóch latach.
Debiut i pierwsze dzieła
Na studiach Camus zaprzyjaźnił się z profesorem Jeanem Grenierem. W 1936 roku obronił pracę dyplomową badającą związki myśli greckiej i chrześcijańskiej u PlotynaFilozof starożytny, twórca neoplatonizmu, którego myśl łączyła grecki racjonalizm z mistyką. oraz świętego AugustynaJeden z ojców Kościoła, filozof chrześcijański z przełomu starożytności i średniowiecza, pochodzący z Afryki Północnej.. Nawrót gruźlicy przekreślił jego szanse na karierę akademicką. Wyjechał na leczenie do francuskich Alp, a po powrocie do Algierii zajął się publicystyką.
W 1937 roku wydał zbiór esejówKrótki utwór publicystyczno-literacki, w którym autor swobodnie dzieli się swoimi refleksjami na wybrany temat. „Dwie strony tego samego” (fr. L'Envers et l'endroit). Zarysował w nim dualistyczną wizję świata, zderzając pasję życia z ponurą kruchością ludzkiej egzystencji. Angażował się w politykę – przez krótki czas należał do Komunistycznej Partii Algierii.
Jego wielką pasją stał się teatr. W latach 1935–1939 współtworzył „Théâtre de l'Équipe”, gdzie wystawiał adaptacje dzieł Williama Faulknera i Fiodora Dostojewskiego. Przed wybuchem II wojny światowej pracował jako dziennikarz w gazecie „Alger-républicain”. Pisał reportaże o trudnych warunkach życia muzułmanów w Kabylii i recenzował pierwsze książki Jean-Paula Sartre’a.
Dojrzałość twórcza
W 1940 roku Camus przeniósł się do Paryża. Z powodu niemieckiej inwazji musiał uciekać na południe, a ostatecznie osiadł w algierskim Oranie. Tam ożenił się z nauczycielką matematyki, Francine Faure.
Prawdziwy przełom literacki nastąpił w 1942 roku. Camus opublikował wtedy powieść „Obcy” – studium wyobcowania i portret współczesnego outsideraCzłowiek żyjący na marginesie społeczeństwa, nieprzystosowany do jego norm i odrzucający powszechnie przyjęte konwencje.. W tym samym czasie ukazał się „Mit Syzyfa”, w którym autor analizował poczucie absurdu i nihilizmPogląd filozoficzny odrzucający istnienie absolutnych wartości moralnych, prawd obiektywnych i sensu życia..
Poszukiwanie wyjścia z absurdalnego świata zaowocowało wydaniem w 1947 roku „Dżumy”. Kolejne ważne dzieła to powieść „Upadek” (1956) oraz zbiór opowiadań „Wygnanie i królestwo” (1957).
W 1957 roku Akademia Szwedzka przyznała mu Nagrodę Nobla. W uzasadnieniu napisano, że jego twórczość:
z powagą i jasnym wzrokiem oświetla problemy ludzkiego sumienia naszych czasów.
Odbierając wyróżnienie, Camus skromnie przyznał, że sam zagłosowałby na André Malraux.
Życie pisarza przerwał tragiczny wypadek. Zginął 4 stycznia 1960 roku w Villeblevin pod Paryżem, gdy samochód prowadzony przez jego wydawcę, Michela Gallimarda, uderzył w drzewo.
Śmierć Camusa nosi znamiona tragicznego absurdu, o którym tak często pisał. Pisarz miał w kieszeni bilet na pociąg do Paryża, ale w ostatniej chwili zrezygnował z podróży koleją, by zabrać się samochodem z przyjacielem. Wcześniej wielokrotnie powtarzał, że śmierć w wypadku drogowym to najbardziej bezsensowny sposób na zakończenie życia.
Kontekst historyczny
II wojna światowa brutalnie zweryfikowała pacyfistyczne poglądy Camusa. W czasie okupacji dołączył do francuskiego Ruchu OporuPodziemne organizacje walczące z niemieckim okupantem we Francji podczas II wojny światowej.. Został redaktorem naczelnym konspiracyjnej gazety „Combat”.
Na łamach pisma promował ideały sprawiedliwości i prawdy. Opowiadał się za polityką opartą na twardych fundamentach moralnych. Ostre spory między powojenną lewicą a prawicą, a także narastający dogmatyzm dawnych sojuszników, zniechęciły go do dziennikarstwa politycznego. W 1947 roku ostatecznie opuścił redakcję.
Spuścizna i znaczenie
Albert Camus stał się głosem swojego pokolenia. Jego książki precyzyjnie oddawały powojenne rozczarowanie, alienację jednostki i lęk przed ostatecznością śmierci. Przeszedł do historii jako mistrz powieści egzystencjalnejNurt filozoficzny badający sens ludzkiego życia, wolność wyboru i samotność jednostki w świecie bez z góry narzuconych wartości., choć sam unikał przypisywania go do konkretnej szkoły filozoficznej.
W świecie zdominowanym przez ideologie bronił humanizmuPostawa intelektualna i moralna stawiająca w centrum zainteresowania człowieka, jego godność, wolność i rozwój.. Odrzucał zarówno religijne dogmaty, jak i marksistowski terror. Swoje ostateczne poglądy próbował zawrzeć w autobiograficznej, nieukończonej powieści „Pierwszy człowiek”. Rękopis książki odnaleziono w teczce na miejscu jego śmiertelnego wypadku.
Pisarz spoczął na cmentarzu w prowansalskim miasteczku Lourmarin.