Bohaterowie historyczni w „Historii żółtej ciżemki”
Powieść Antoniny Domańskiej opiera się na autentycznych postaciach z piętnastowiecznego Krakowa. Na kartach książki pojawiają się władcy z dynastii Jagiellonów, wybitni duchowni oraz słynni artyści. Ich obecność nadaje przygodom Wawrzusia realistyczne tło historyczne.
Dwór królewski Jagiellonów
Kazimierz IV Jagiellończyk to król Polski i wielki książę litewski. Władca pokonał zakon krzyżackiPaństwo zakonne, z którym Polska toczyła liczne wojny w średniowieczu. i odzyskał Pomorze Gdańskie. W powieści jest ukazany jako postać majestatyczna, ale przygarbiona niewidocznym ciężarem. Ma frasobliwą twarz oraz bystre, smutne oczy. Król bardzo interesuje się przeszłością i chętnie czyta dzieła Jana Długosza.
Elżbieta Rakuszanka to królowa polska, nazywana matką królów. Narratorka wspomina, że w młodości nie grzeszyła urodą. Mimo to Kazimierz pokochał ją całym sercem, a ich małżeństwo było bardzo udane.
Święty Kazimierz to polski królewicz i namiestnikOsoba zastępująca władcę w zarządzaniu danym terytorium. królewski. Autorka opisuje jego ostatnie chwile w Wilnie, choć w rzeczywistości zmarł w Grodnie. Przed śmiercią królewicz przygląda się pracy rzeźbiarzy. Wawrzek ofiarowuje mu wtedy swoje żółte ciżemki, które okazują się za małe.
W powieści pojawiają się też inni królewscy synowie. Olbracht wraca z udanej wyprawy przeciwko TataromKoczowniczy lud z Azji, który często najeżdżał wschodnie granice Polski.. Fryderyk zostaje biskupem krakowskim i święci ołtarz w kościele Mariackim. Zygmunt wyróżnia się dumnie wysuniętą dolną wargą.
Duchowni i uczeni
Jan Długosz to wybitny polski historyk i wychowawca synów królewskich. W powieści ma 65 lat, nosi czarną sutannęDługa wierzchnia szata noszona przez duchownych katolickich. i ma krzaczaste brwi oraz bardzo długi nos. To on przyjmuje Wawrzka na służbę, uczy go czytać i pisać, a potem posyła do Wita Stwosza.
Kronikarz to człowiek spisujący ważne wydarzenia historyczne rok po roku. Jan Długosz napisał słynne "Roczniki", czyli pierwszą wielką historię Polski.
Ojciec Szymon z Lipnicy to zakonnik, który opiekuje się ubogimi i chorymi. Znajduje zmarzniętego Wawrzka na schodach klasztoru i daje mu ubranie z jałmużnyDobrowolny datek, jedzenie lub ubranie rozdawane ubogim.. Zaprowadza chłopca do Jana Długosza. Wawrzek traktuje go jak ojca, a śmierć zakonnika jest dla niego wielkim ciosem.
W tle pojawiają się inni znani ludzie epoki. Kallimach to włoski humanistaUczony w epoce renesansu, który w centrum zainteresowania stawiał człowieka i naukę. i nauczyciel młodszych królewiczów. Jan Rzeszowski, biskup krakowski, idzie w kondukcie żałobnym Długosza razem z archiprezbiteremWażny duchowny, często proboszcz głównego kościoła w mieście.. Wspomniani są też Grzegorz z Sanoka oraz Jan z Kęt.
Artyści krakowscy
Wit Stwosz to genialny rzeźbiarz z Norymbergi. Wawrzuś nazywa go okrutnie dobrym, brodatym człowiekiem. Mistrz ma zmienne nastroje i czasem wątpi w swój talent. W pracy jest perfekcjonistą i nie znosi partactwa, ale potrafi docenić pracowitość Wawrzka.
Późny gotyk to styl w sztuce średniowiecza. Charakteryzował się strzelistymi budowlami i bardzo realistycznymi, pełnymi emocji rzeźbami z drewna.
W książce Wit Stwosz rzeźbi ołtarz dla królewicza Kazimierza, choć historycznie to nie miało miejsca. Jego głównym dziełem pozostaje wielki ołtarz w kościele Mariackim.
Stanko (Stanisław Stwosz) to syn Wita, złotnik i snycerzRzemieślnik i artysta zajmujący się rzeźbieniem w drewnie.. W powieści jest starszy niż w rzeczywistości. To bliski przyjaciel Wawrzusia. Ratuje chłopca podczas napaści złego Majstra w drodze do Wilna.
Postacie z przeszłości
Bohaterowie wspominają też dawnych wodzów. Król Władysław Warneńczyk zginął w wieku dwudziestu lat w bitwie pod Warną. Walczył tam u boku Huniada, węgierskiego bohatera narodowego. Ich przeciwnikiem był Sułtan Amurat, władca imperium osmańskiego, który ostatecznie wygrał to starcie.