Edgar Allan Poe - biografia

Wczesne życie i edukacja

Edgar Allan Poe urodził się 19 stycznia 1809 roku w Bostonie. Jego rodzice, David Poe Jr. i Elizabeth Arnold Hopkins, byli wędrownymi aktorami. Chłopiec stracił ich przed ukończeniem trzeciego roku życia. Ojciec porzucił rodzinę, a matka zmarła na gruźlicęPrzewlekła choroba zakaźna, w XIX wieku zbierająca ogromne żniwo i często romantyzowana w literaturze. w 1811 roku w Richmond. Śmierć matki w skrajnej nędzy, na oczach małych dzieci, stała się traumą powracającą później w wielu jego tekstach.

Sierotę przygarnęło małżeństwo Allanów z Richmond: szkocki kupiec John oraz jego żona Frances. Nigdy go oficjalnie nie adoptowali. Edgar przez pewien czas nosił nazwisko Allan jako człon swojego. Przybrany ojciec próbował wychować chłopca twardą ręką, drastycznie ograniczając mu finanse. Frances dawała mu matczyne ciepło, którego tak bardzo potrzebował.

W latach 1815-1820 rodzina mieszkała w Wielkiej Brytanii, gdzie Edgar uczył się w prywatnych szkołach. Po powrocie do Ameryki w 1826 roku rozpoczął studia na Uniwersytecie Wirginii. Wykazał się błyskotliwym intelektem, ale szybko popadł w długi. John Allan odmawiał mu wsparcia finansowego. Edgar próbował łatać budżet grą w karty, co skończyło się katastrofą. Po zaledwie roku Allan zabrał go z uczelni.

W 1827 roku Poe pokłócił się z przybranym ojcem i uciekł do Bostonu. Zaciągnął się do armii pod fałszywym nazwiskiem Edgar A. Perry. Służył dwa lata i doszedł do stopnia sierżanta-majora. Ten epizod rzadko pasuje do mitu romantycznego outsideraOsoba stojąca z boku społeczeństwa, niepasująca do ogólnie przyjętych norm i konwencji., dlatego przez lata był pomijany przez biografów.

Debiut i pierwsze dzieła

W 1827 roku ukazał się pierwszy tom wierszy Poego, Tamerlane and Other Poems. Osiemnastoletni autor wydał go anonimowo, podpisując się jedynie jako „by a Bostonian”. Nakład był mikroskopijny, a recenzje praktycznie nie istniały.

Po odejściu z wojska Poe spróbował pogodzić się z Allanem. W 1830 roku wstąpił do Akademii Wojskowej West PointNajstarsza i najbardziej prestiżowa akademia wojskowa w Stanach Zjednoczonych.. Szybko jednak celowo doprowadził do swojego wydalenia. Ignorował rozkazy i obowiązki, gdy zorientował się, że po ponownym ożenku Johna Allana nie ma szans na żaden spadek. Uczelnia usunęła go w 1831 roku.

Pisarz przeniósł się do Baltimore, do swojej ciotki Marii Clemm. Zaczął pisać prozę. Przełom nastąpił w 1833 roku, gdy opowiadanie Rękopis znaleziony w butli (MS. Found in a Bottle) wygrało konkurs magazynu „Baltimore Saturday Visiter”. Poe otrzymał pięćdziesiąt dolarów i został wreszcie zauważony.

W połowie lat trzydziestych Poe pracował w kilku magazynach literackich w Richmond, Filadelfii i Nowym Jorku. Pisał bezlitosne recenzje. Zyskał reputację krytyka o ostrym piórze. Czytelnicy uwielbiali jego teksty, ale wielu kolegów po fachu szczerze go nienawidziło.

Dojrzałość twórcza

W 1835 roku dwudziestosiedmioletni Poe poślubił swoją trzynastoletnią kuzynkę, Virginię Clemm. Związek był legalny dzięki specjalnemu zezwoleniu władz, ale budził kontrowersje. Virginia stała się dla niego ucieleśnieniem kruchego piękna. W 1842 roku podczas śpiewania pękło jej naczynie krwionośne w płucu. Poe wiedział, że to wyrok. Żona konała przez pięć lat.

Ten tragiczny czas przyniósł jego największe literackie osiągnięcia. W tym okresie opublikował swoje najważniejsze teksty:

• Zagłada domu Usherów (1839) - rozpad rodowej siedziby staje się tu metaforą dezintegracji ludzkiego umysłu.
• Zabójstwo przy Rue Morgue (1841) - pierwsze na świecie opowiadanie detektywistyczne. Wprowadza postać C. Auguste'a Dupina, który bezpośrednio zainspirował twórcę Sherlocka Holmesa.
• Maska Czerwonego Moru (1842) - mroczna alegoriaMotyw w literaturze lub sztuce, który poza znaczeniem dosłownym ma jedno, z góry ustalone znaczenie ukryte. nieuchronności śmierci.
• Serce oskarżycielem (1843) - studium psychiki mordercy wykańczanego przez własne zmysły i wyrzuty sumienia.
• Czarny kot (1843) - brutalna historia o alkoholizmie i samozniszczeniu, mocno autobiograficzna.
• Kruk (1845) - poemat, który przyniósł mu natychmiastową sławę w całych Stanach Zjednoczonych.
• Beczka Amontillado (1846) - opowieść o zimnej, precyzyjnie zaplanowanej zemście.

Virginia zmarła w styczniu 1847 roku. Poe czuwał przy niej do końca, owijając ją własnym płaszczem w nieogrzewanym pokoju. Po jej śmierci jego epizodyczny dotąd alkoholizm przerodził się w chroniczny nałóg.

Kontekst historyczny

Poe tworzył w epoce amerykańskiego romantyzmu. Stany Zjednoczone przeżywały wtedy gwałtowną industrializację i budowały mit własnej wyjątkowości. Literatura głównego nurtu była optymistyczna i wierzyła w postęp. TranscendentaliściAmerykański ruch filozoficzny i literacki XIX wieku, głoszący wiarę w dobroć natury i człowieka oraz intuicyjne poznawanie prawdy., tacy jak Ralph Waldo Emerson, głosili zaufanie do ludzkiej doskonałości.

Poe stał w opozycji do tych idei. Jego świat to arena sił, nad którymi człowiek nie ma kontroli: szaleństwa, choroby i śmierci. Groteska w jego prozie wyrastała z realiów życia w antebellum AmericaOkres w historii Stanów Zjednoczonych przed wybuchem wojny secesyjnej (1861 r.), charakteryzujący się m.in. podziałem na przemysłową Północ i niewolnicze Południe.. Brak skutecznej medycyny i ogromna śmiertelność na choroby zakaźne były codziennością.

Pisarz obserwował też napięcia wokół niewolnictwa, żyjąc na plantatorskim Południu. Temat ten rzadko pojawia się u niego wprost. Badacze literatury analizują jednak, jak strach przed „Innym” został zakodowany w jego opowiadaniach pod postacią mroku i potworów.

Zainteresowanie logiką, widoczne w historiach detektywistycznych, odpowiadało duchowi XIX wieku. Było to stulecie rodzącego się scjentyzmuPogląd filozoficzny uznający, że prawdziwą i w pełni uzasadnioną wiedzę o rzeczywistości dostarczają jedynie nauki przyrodnicze., kryminalistyki i psychiatrii. Poe intuicyjnie wyczuł, że zbrodnia i dedukcja to doskonały materiał fabularny.

Spuścizna i znaczenie

Edgar Allan Poe zmarł 7 października 1849 roku w Baltimore. Cztery dni wcześniej znaleziono go nieprzytomnego na ulicy, ubranego w cudze rzeczy. Miał zaledwie czterdzieści lat. Przyczyna śmierci pozostaje tajemnicą. Hipotezy mówią o zapaleniu mózgu, wściekliźnie, zatruciu alkoholem lub ofierze coopinguXIX-wieczna praktyka fałszerstw wyborczych polegająca na porywaniu ludzi, odurzaniu ich i zmuszaniu do wielokrotnego głosowania..

Zaraz po śmierci pisarz padł ofiarą zemsty. Jego literacki wróg, Rufus Wilmot Griswold, opublikował jadowity nekrolog. Przedstawił w nim Poego jako moralnie zepsutego degenerata. Ten fałszywy portret zdominował amerykańską recepcję twórcy na całe dekady.

Dzisiaj Poe to przede wszystkim twórca dwóch trwałych tradycji literackich. Jego teksty o Dupinie zapoczątkowały nowoczesną literaturę detektywistyczną opartą na dedukcjiMetoda rozumowania polegająca na wyprowadzaniu logicznych wniosków z ogólnych założeń, charakterystyczna dla klasycznych detektywów literackich.. Z kolei opowiadania grozy ustanowiły zasady współczesnego horroru. Wprowadziły pierwszoosobową narrację zacierającą granicę między jawą a halucynacją oraz motyw zamkniętej przestrzeni jako pułapki.

Życie pisarza stanowiło bezpośredni materiał dla jego twórczości. Śmierć bliskich kobiet, nałóg i skrajne ubóstwo przeniknęły do prozy. Czytając Czarny kot, obcujemy z osobistą spowiedzią człowieka, który doskonale wiedział, jak wygląda psychiczny rozpad.