Najważniejsze cytaty ze Ślubu z omówieniem

Gombrowicz uchodzi za autora wymagającego. Jego utwór operuje stylizowanym, rytmizowanym językiem, parodiującym dawne dramaty. Każde słowo ma tu określoną wagę. Cytaty z tekstu pozwalają udowodnić znajomość lektury i precyzyjnie opisać rozpad dawnego świata.

Język i stwarzanie siebie

Ja sam siebie stwarzam, sam sobie rozkazuję, sam sobie daję godność.

Henryk wypowiada te słowa, gdy odkrywa mechanizm rządzący jego snem. Bohater uświadamia sobie brak zewnętrznej instancji nadającej sens jego życiu. Musi tworzyć siebie sam przez performatywWypowiedź, która nie tylko opisuje rzeczywistość, ale ją stwarza lub zmienia (np. obietnica, rozkaz). słowa. Człowiek u Gombrowicza nie posiada stałej tożsamości. Odgrywa ją w relacji z innymi.

Słowo jest wszystkim. Słowem się tworzy.

Henryk buduje własną dyktaturę nad pozostałymi postaciami. Rzeczywistość sceniczna staje się konstrukcją językową. Kto kontroluje słowo, przejmuje władzę nad światem. To gotowy argument do tematów o roli języka w kulturze.

Kościół Międzyludzki i nowa religia

Bóg mój nie jest z niebios ani z głębi, lecz jest z was samych. Ja wam go daję. Kościół mój jest Kościołem Ludzkim.

Henryk ogłasza powstanie Kościoła Międzyludzkiego. Zastępuje transcendencjęIstnienie wykraczające poza świat zmysłowy i ludzkie doświadczenie, często utożsamiane z Bogiem. relacją między ludźmi. Sacrum przestaje być dane z góry. Staje się wytworem zbiorowości. Gombrowicz krytykuje tradycyjną religię i diagnozuje nowoczesność. Człowiek sam musi zbudować nowy system wartości, co bliskie jest założeniom egzystencjalizmuKierunek filozoficzny zakładający, że człowiek sam tworzy swój sens i wartości poprzez wolne wybory..

Módlcie się do mnie.

Krótkie żądanie Henryka to szczyt jego megalomanii. Bohater zajmuje miejsce Boga. Sceneria snu sprawia jednak, że nie wiemy, czy to akt pychy, czy przerażony eksperyment myślowy. Następuje tu całkowite zderzenie sacrum i profanumSfera świecka, codzienna, pozbawiona świętości; przeciwieństwo sacrum..

Władza i tyrania

Ja wam rozkazuję! Ja jestem panem! Słuchacie mnie!

Henryk wchodzi w rolę absolutnego władcy. Próbuje narzucić innym swoją wolę. Okrzykowi towarzyszy niepewność. Skoro wszystko jest snem, posłuszeństwo dworu pozostaje skrajnie niestabilne.

Ten mi pokocha, kogo ja mu każę pokochać.

Zdanie ujawnia totalitarny wymiar dyktatury Henryka. Chce on panować nad zachowaniem i uczuciami poddanych. To parodia miłości. System próbuje uregulować najbardziej intymną sferę życia.

Moja władza pochodzi z was.

Gombrowicz odwraca klasyczną legitymizację władzyUzasadnienie prawa do rządzenia, np. pochodzeniem od Boga, dziedziczeniem lub wyborem narodu.. Henryk wywodzi ją z samych podwładnych. To groteskowa wersja teorii umowy społecznejPogląd, według którego państwo i władza powstały w wyniku dobrowolnego porozumienia ludzi.. Dyktatura jest pusta, opiera się wyłącznie na zbiorowym strachu i uległości.

Forma i sztuczność

Forma mnie zżera. Jestem przez formę pożarty.

Henryk wyraża ból znany z całej twórczości autora. Człowiek nie istnieje poza formą, ale ta sama forma go zniewala. Gesty, role i ceremonie są konieczne, a zarazem absurdalne. Cytat idealnie łączy się z problematyką Ferdydurke.

Ja wiem, że to jest sztuczne, ale niech będzie sztuczne.

Bohater doskonale rozumie fikcyjność kreowanej rzeczywistości. Mimo to chce ją podtrzymać. Nowoczesny człowiek nie wierzy w gotowe sensy, ale desperacko potrzebuje porządku. To mocny argument do rozważań o relatywizmiePogląd głoszący, że wartości i prawdy nie są absolutne, lecz zależą od punktu widzenia i kontekstu. wartości.

Rodzina i degradacja autorytetu

Matka moja jest ladacznicą, ojciec mój błaźni się przede mną.

Brutalny osąd Henryka wobec rodziców. W sennym teatrze ojciec stał się karykaturą króla, a matka utraciła godność. Sen rozmontowuje podstawowe relacje międzyludzkie.

Ojcze... Ty jesteś moim ojcem, ale ty jesteś też błaznem.

Henryk rozpoznaje ojca, ale odrzuca jego autorytet. Świat snu ukazał mu sztuczność ról społecznych. Błazen i ojciec nie wykluczają się nawzajem. Ta dwoistość niszczy tradycyjny model rodziny.

Sen i oniryczna rzeczywistość

Czy ja śnię? Czy śnię naprawdę, czy ja śnię, że śnię?

Granica między jawą a snem zostaje celowo zatarta. Gombrowicz odbiera widzowi punkt oparcia. Piętrowa refleksja nad snem nawiązuje do barokowego motywu życia jako snu, ale brakuje w niej metafizycznego spokoju. To czysty metadramatSztuka teatralna, która zwraca uwagę na swoją własną teatralność i sztuczność; teatr o teatrze..

Wszystko jest możliwe. Nic nie jest pewne.

Lakoniczne zdanie streszczające epistemologięDział filozofii zajmujący się teorią poznania – tym, skąd wiemy to, co wiemy, i jakie są granice ludzkiego poznania. utworu. Sen rządzi się własną logiką. Brak w nim trwałych reguł.

Ceremonia i pusty rytuał

Ślub się musi odbyć. Ceremonia jest konieczna.

Tytułowy ślub nigdy nie dochodzi do skutku w tradycyjnym sensie. Wszyscy jednak dążą do jego odprawienia. Ludzie potrzebują rytuałów dla samej formy. Obrzęd zastępuje wiarę, a ceremonia wypełnia pustkę po utraconym sacrum.

Jak cytować na maturze?

Egzaminator ocenia nie samo przytoczenie tekstu, lecz sposób jego wykorzystania.

• Podaj autora i tytuł przy pierwszym użyciu: Witold Gombrowicz, Ślub.
• Nie musisz podawać numeru strony. Wystarczy wskazanie aktu lub samej postaci.
• Cytat krótszy niż trzy wersy wstaw w cudzysłów wewnątrz akapitu.
• Dłuższy fragment wydziel jako osobny blok tekstu.
• Po każdym cytacie dodaj własną interpretację. Wyjaśnij, co dany fragment robi w tekście i jaki obraz buduje.