Opracowanie

Hamlet - szczegółowy plan wydarzeń

Szczegółowy plan wydarzeń „Hamleta” Williama Szekspira porządkuje wielowątkową fabułę dramatu z podziałem na pięć aktów. Zestawienie obejmuje kluczowe momenty akcji, od pojawienia się Ducha ojca, przez intrygi na dworze w Elsynorze, aż po tragiczny finał i śmierć głównych bohaterów. Chronologiczny układ ułatwia śledzenie ewolucji postaw duńskiego królewicza oraz motywów kierujących postaciami pobocznymi.

Autor: Magdalena Frankiewicz-Piórek Czas czytania: 6 min
Spis treści
  1. Akt I – Pojawienie się motywu zemsty
  2. Akt II – Przemiana Hamleta i poszukiwanie dowodów
  3. Akt III – Pułapka na króla i tragiczne pomyłki
  4. Akt IV – Wygnanie i narodziny nowego mściciela
  5. Akt V – Finałowy pojedynek i owoce zemsty

Akt I – Pojawienie się motywu zemsty

Na murach zamku w ElsynorzeZamek w Danii, historyczna siedziba królów duńskich i główne miejsce akcji dramatu Szekspira. strażnicy dostrzegają zjawę. Schodzący z warty Franciszek rozpoznaje Bernarda, do którego wkrótce dołączają Horacy i Marcellus. Mężczyźni próbują nawiązać kontakt z duchem, rozpoznając w nim zmarłego króla w pełnej zbroi. Horacy przypomina dawne walki monarchy z norweskim wodzem FortynbrasemWładca Norwegii, pokonany w przeszłości przez ojca Hamleta. Jego syn, młody Fortynbras, planuje zbrojny odwet.. Strażnicy postanawiają powiadomić o wszystkim młodego Hamleta.

Tymczasem na dworze król Klaudiusz i królowa Gertruda przyjmują Poloniusza oraz jego syna Laertesa, który prosi o zgodę na powrót do Francji. Hamlet, ulegając prośbom matki, rezygnuje z wyjazdu na studia do WittembergiNiemieckie miasto uniwersyteckie, symbolizujące w dramacie ośrodek nowoczesnej, renesansowej myśli i humanizmu.. Królewicz głęboko przeżywa pospieszne małżeństwo matki ze stryjem. W domu Poloniusza trwają pożegnania. Laertes ostrzega swoją siostrę, Ofelię, przed ulotnym uczuciem Hamleta. Poloniusz udziela synowi życiowych rad, a córce surowo zabrania spotkań z królewiczem.

Nocą Hamlet dołącza do warty. Zjawa ukazuje się ponownie i wzywa młodzieńca na osobność. Duch wyznaje przerażającą prawdę: został otruty przez własnego brata, Klaudiusza, który wlał mu do ucha sok z cisu. Zjawa żąda zemsty, inicjując klasyczną tragedię zemstyPopularny gatunek dramatu elżbietańskiego, w którym głównym motywem jest krwawy odwet za morderstwo członka rodziny.. Hamlet wymusza na towarzyszach przysięgę milczenia na swój miecz, używając łacińskiej formuły hic et ubiqueZ łaciny: „tutaj i wszędzie”. Formuła podkreślająca wszechobecność Ducha i wagę składanej przysięgi..

Akt II – Przemiana Hamleta i poszukiwanie dowodów

Poloniusz wysyła sługę Rejnalda do Francji, aby dyskretnie szpiegował Laertesa. Chwilę później przerażona Ofelia relacjonuje ojcu dziwne zachowanie Hamleta. Poloniusz uznaje, że przyczyną obłędu królewicza jest odrzucona miłość, i postanawia poinformować o tym króla.

Klaudiusz i Gertruda próbują odkryć powody szaleństwa bratanka. Wzywają jego dawnych przyjaciół ze studiów, Rosencrantza i Guildensterna, zlecając im inwigilację. Na dwór wracają ambasadorowie z Norwegii, Woltymand i Korneliusz, przynosząc wieści o powstrzymaniu zbrojnych zapędów młodego Fortynbrasa. Poloniusz odczytuje parze królewskiej miłosny list Hamleta do Ofelii.

Królewicz zaczyna prowadzić z otoczeniem niebezpieczną grę. Podczas rozmowy z Poloniuszem celowo chwyta go za słówka, udając obłąkanego. W spotkaniu z dawnymi przyjaciółmi nazywa Danię więzieniem i dzieli się gorzkimi refleksjami o marności świata. Na zamek przybywa trupa wędrownych aktorów. Hamlet prosi ich o deklamację fragmentu o upadku Troi, a następnie zleca wystawienie sztuki Zamordowanie GonzagiFikcyjna sztuka teatralna wykorzystana przez Hamleta jako pułapka psychologiczna na Klaudiusza (tzw. Pułapka na myszy).. Planuje wpleść do niej własne wersy, aby sprowokować Klaudiusza i zyskać ostateczny dowód jego winy.

Dobrze wiedzieć
Motyw „teatru w teatrze” (ang. play-within-a-play) to popularny chwyt w dramacie elżbietańskim. Szekspir używa go, by zdemaskować zbrodnię Klaudiusza, ale też po to, by ustami Hamleta wygłosić własne poglądy na temat sztuki aktorskiej i roli teatru w społeczeństwie.

Akt III – Pułapka na króla i tragiczne pomyłki

Klaudiusz i Poloniusz aranżują spotkanie Hamleta z Ofelią, ukrywając się za kotarą. Królewicz wygłasza słynny monolog Być albo nie byćNajsłynniejszy monolog w historii teatru, w którym Hamlet rozważa sens ludzkiego cierpienia i lęk przed śmiercią.. Następnie brutalnie odrzuca Ofelię, radząc jej odejście do klasztoru, by uniknęła zepsucia tego świata. Król, nie widząc w zachowaniu bratanka miłosnego obłędu, postanawia wysłać go do Anglii.

Rozpoczyna się spektakl. Hamlet instruuje aktorów, a Horacego prosi o baczną obserwację reakcji stryja. PantomimaPrzedstawienie bez słów, opierające się wyłącznie na ruchu i gestach. W „Hamlecie” służy jako nieme streszczenie intrygi. i właściwa sztuka precyzyjnie odtwarzają scenę otrucia śpiącego władcy przez bratanka Lucjana. Zszokowany Klaudiusz przerywa przedstawienie i wybiega z sali. Hamlet zyskuje pewność co do winy stryja.

Trawiony poczuciem winy król próbuje się modlić. Hamlet ma doskonałą okazję do zemsty, ale rezygnuje. Uznaje, że zabicie modlącego się zbrodniarza zapewniłoby mu zbawienie, co przekreśliłoby sens kary. Królewicz udaje się do komnaty matki. Rozmowa przeradza się w gwałtowną kłótnię. Słysząc hałas za arrasemCiężka, bogato zdobiona tkanina ścienna. W teatrze elżbietańskim służyła często jako element scenografii ułatwiający ukrycie aktorów., Hamlet przebija zasłonę szpadą, w przekonaniu, że zabija króla. Ofiarą okazuje się jednak podsłuchujący Poloniusz. Nagle pojawia się Duch ojca, przypominając synowi o właściwym celu zemsty. Hamlet opuszcza komnatę, zabierając zwłoki dworzanina.

Akt IV – Wygnanie i narodziny nowego mściciela

Klaudiusz, przerażony morderstwem Poloniusza, natychmiast wysyła Hamleta do Anglii w towarzystwie Rosencrantza i Guildensterna. Król przekazuje im tajne listy z rozkazem zgładzenia bratanka po zejściu na ląd. W drodze do portu Hamlet obserwuje wojska norweskie maszerujące na Polskę, co skłania go do gorzkich refleksji nad własną biernością.

Na dworze w Elsynorze wybucha chaos. Ofelia, nie mogąc znieść śmierci ojca i odrzucenia przez ukochanego, popada w obłęd. Z Francji potajemnie wraca Laertes. Podburzony przez tłum, wdziera się do zamku, żądając głowy króla. Klaudiusz sprytnie kieruje jego gniew na Hamleta.

Horacy otrzymuje list od przyjaciela. Okazuje się, że statek królewicza został zaatakowany przez korsarzyPiraci działający na zlecenie lub z przyzwoleniem władców, w tym kontekście po prostu morscy rabusie, którzy wzięli Hamleta do niewoli., a on sam wraca do Danii. Klaudiusz i Laertes natychmiast opracowują plan morderczego pojedynku. Szpada Laertesa ma zostać zatruta, a dla pewności król przygotuje puchar z zatrutym winem. Intrygę przerywa tragiczna wieść przyniesiona przez Gertrudę – Ofelia utonęła w strumieniu.

Akt V – Finałowy pojedynek i owoce zemsty

Na cmentarzu dwaj grabarze przygotowują miejsce pochówku dla Ofelii, dyskutując o naturze śmierci. Nadchodzi Hamlet z Horacym. Królewicz rozmawia z grabarzem i bierze do ręki czaszkę JorykaDawny błazen na dworze króla Hamleta. Jego czaszka to jeden z najsłynniejszych motywów wanitatywnych (vanitas) w literaturze światowej., dawnego nadwornego błazna. Rozpoczyna się skromny pogrzeb. Zrozpaczony Laertes wskakuje do grobu siostry, a po chwili dołącza do niego Hamlet. Między mężczyznami wywiązuje się szamotanina.

W zamku Hamlet wyznaje Horacemu, że na statku podmienił królewskie listy, skazując na śmierć zdradzieckich przyjaciół – Rosencrantza i Guildensterna. Dworzanin Ozryk przynosi wiadomość o królewskim zakładzie i zaproszenie na pojedynek. Rozpoczyna się walka. Hamlet przeprasza Laertesa za śmierć jego ojca. W trakcie starcia królowa Gertruda wznosi toast za syna, nieświadomie wypijając zatrute wino.

Laertes rani Hamleta zatrutym floretemLekka, elastyczna broń biała przeznaczona do kłucia, używana w pojedynkach i szermierce sportowej.. W ferworze walki przeciwnicy zamieniają się bronią, i Hamlet zadaje Laertesowi śmiertelny cios. Królowa umiera. Konający Laertes wyznaje prawdę o spisku i zatrutej broni. Wściekły Hamlet przebija Klaudiusza i zmusza go do wypicia resztki trucizny. Przed śmiercią królewicz prosi Horacego, by ten przeżył i opowiedział światu jego prawdziwą historię. Na zamek wkraczają wojska norweskie. Młody Fortynbras, widząc rzeź duńskiego rodu królewskiego, przejmuje władzę i nakazuje oddać zmarłemu Hamletowi żołnierski hołd.

Hamlet · 11 kroków do poznania lektury