Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Iż sie panu źle urodzi.Ostatni czterowers zamyka wiersz wnioskiem o przebiegłości kmieciego stanu:
Mnima-ć każdy człowiek prawie,
By był prostak na postawie,
Boć sie zda jako prawy wołek,
Aleć jest chytrzy pachołek.
Mówi się, że utwór ten został napisany z perspektywy szlachcica, który obnaża przebiegłość chłopskich działań. Zauważmy, że jednocześnie obnażałby on swoją głupotę i niemoc (skoro nie umie poradzić sobie z własnymi pracownikami, których zapewne przewyższa majątkiem i wykształceniem). Obraz chłopa, jaki wyłania się z tego wiersza, nie tylko eksponuje jego przebiegłość, ale i inteligencję, rozumność. Nie jest to typowa realizacja toposu wieśniaka – „dzikiego zwierzęcia”. Brak tutaj opisu kmiecia jako postaci brudnej i odrażającej, właściwie podmiot nie stosuje żadnych epitetów wobec niego, ograniczając się do opisu jego działań.

Satyra na leniwych chłopów z objaśnieniami


Chytrze bydlą(1) z pany kmiecie,
Wiele się w jich siercu plecie.
Gdy dzień panu robić mają,
Częstokroć odpoczywają.
A robią silno obłudnie:
Jedwo(2) wynidą pod południe,
A na drodze postawają,
Rzekomo pługi oprawiają;
Żelazną wić(3) doma słoży,
A drzewianą na pług włoży;
Wprzągają chory dobytek,
Chcąc zlechmanić(4) ten dzień wszytek:
Bo umyślnie na to godzi,
Iż sie panu źle urodzi.
Gdy pan przydzie, dobrze orze -
Gdy odydzie, jako gorze(5);
Stoji na roli, w lemiesz klekce:
Rzekomoć mu pług orać nie chce;
Namysłem(6) potraci kliny,
Bieży do chrosta(7) po jiny;
Szedw(8) do chrosta za krzem(9) leży,
Nierychło zasię wybieży.
Mnima-ć każdy człowiek prawie(10),
By był prostak na postawie(11),
Boć sie zda jako prawy wołek(12),
Aleć jest chytrzy(13) pachołek.

Objaśnienia


1 - żyją, postępują; 2 - ledwo; 3 - łańcuch u pługa; 4 - przepróżniaczyć; 5 - jak najgorzej; 6 - rozmyślnie; 7 - w zarośla; 8 - poszedłszy; 9 - za krzakiem; 10 - prawdziwie; 11 - z pozoru; 12 - prawdziwy wół; 13 - przebiegły, podstępny.


strona:   - 1 -  - 2 - 

Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


dla: Kulturalna Polska klp.pl

  Dowiedz się więcej
1  Legenda o św. Aleksym - streszczenie
2  Średniowiecze - podział epoki
3  Różne oblicza Maryi w Bogurodzicy i Lamencie świętokrzyskim



Streszczenia książek
Tagi: