Najważniejsze cytaty z „Trans-Atlantyku”

Na maturze z języka polskiego powieść Gombrowicza wymaga od ucznia nie tylko znajomości fabuły. Egzaminatorzy oczekują zrozumienia specyficznego języka. Autor napisał swoje dzieło, wykorzystując archaizmyWyraz, konstrukcja składniowa lub związek frazeologiczny, który wyszedł z użycia w danym języku. i naśladując gawędę szlacheckąGatunek prozy narracyjnej naśladujący swobodną, ustną opowieść, charakterystyczny dla kultury sarmackiej.. Taka stylizacja sprawia, że wplecenie w wypracowanie dokładnego cytatu robi świetne wrażenie. Poniższe motywy i fragmenty pomogą ci zbudować solidną argumentację.

Ojczyzna kontra Synczyzna

Główna oś konfliktu w powieści opiera się na zderzeniu dwóch skrajnych wizji świata. Z jednej strony stoi tradycyjna ojczyzna, reprezentowana przez majora Ignacego Kobrzyckiego. Z drugiej pojawia się synczyznaNeologizm stworzony przez Gombrowicza oznaczający kult młodości, buntu i wyzwolenia z więzów tradycji., którą głosi ekscentryczny milioner Gonzalo.

Niech żyje Synczyzna! Precz z Ojczyzną!

To hasło Gonzala stanowi centralny manifest powieści. Milioner próbuje wyrwać młodego Tomasza Kobrzyckiego spod władzy ojca. Zamiast ślepego posłuszeństwa wobec przodków i narodowych obowiązków, proponuje zwrócenie się ku przyszłości. W wypracowaniu maturalnym ten motyw sprawdza się w tematach o konflikcie pokoleń. Gonzalo oferuje Tomaszowi wyzwolenie, ale narrator Witold obserwuje to z dystansem. Szybko okazuje się, że ucieczka od jednej formy zniewolenia może prowadzić prosto w ramiona innej.

Forma, maska i narodowa groteska

Gombrowicz obsesyjnie wracał do pojęcia formyW filozofii Gombrowicza to zbiór sztucznych zachowań, póz i masek narzucanych człowiekowi przez społeczeństwo.. W Trans-Atlantyku przybiera ona wymiar narodowy. Widać to doskonale w scenach zbiorowych, gdzie argentyńska PoloniaOgół Polaków mieszkających na stałe poza granicami kraju. odgrywa przed sobą spektakl patriotyzmu.

Tu nie ma żartów, panowie, tu Polska!

Te słowa wypowiada Poseł Kosiubidzki podczas przyjęcia w poselstwie. To jeden z najostrzejszych przykładów groteskiKategoria estetyczna łącząca w jednym dziele elementy sprzeczne, np. komizm z tragizmem, absurd z powagą. w całej powieści. Powaga dyplomaty brutalnie kontrastuje z absurdalnością sytuacji. Trwają pijatyki i awantury, a słowo „Polska” służy jako magiczne zaklęcie, które ma uciąć wszelką dyskusję. Rytualne powoływanie się na ojczyznę staje się tarczą chroniącą bohaterów przed samodzielnym myśleniem.

Sarmatyzm jako pusty teatr

Język powieści celowo naśladuje pamiętniki Jana Chryzostoma PaskaPolski pamiętnikarz z epoki baroku, najsłynniejszy przedstawiciel sarmackiego stylu życia i pisania.. Gombrowicz używa tej historycznej maski, by obnażyć wady współczesnych mu rodaków. SarmatyzmIdeologia i styl życia polskiej szlachty od końca XVI do XVIII wieku, oparta na micie o pochodzeniu od starożytnych Sarmatów. nie jest tu heroiczną tradycją. To skostniały teatr pełen pustych gestów.

Dobrze widać to na przykładzie planowanego pojedynku między Ignacym a Gonzalem. Major Kobrzycki broni honoru rodziny metodami, które uważa za szlachecką świętość. Narrator demaskuje jednak sztuczność tych rytuałów. Kulminacyjna scena z pustymi pistoletami obnaża fakt, że cała ta narodowa duma to tylko fasada. Bohaterowie odgrywają swoje role odruchowo, nawet gdy sytuacja staje się całkowicie absurdalna.

Jak cytować Gombrowicza na maturze?

Przytaczanie fragmentów Trans-Atlantyku wymaga precyzji. Nawet drobna zmiana szyku zdania niszczy rytm staropolskiej stylizacji. Trzymaj się kilku żelaznych zasad:

• Krótkie cytaty wplataj bezpośrednio w zdanie i obejmuj cudzysłowem.
• Jeśli pomijasz część wypowiedzi, użyj wielokropka w nawiasie kwadratowym: [...].
• Samo przytoczenie słów bohatera to za mało. Zawsze dodawaj własną interpretację.
• Pamiętaj, że ironiaCelowa niezgodność między dosłownym znaczeniem wypowiedzi a jej rzeczywistym, ukrytym sensem. i przerysowanie to u Gombrowicza świadomy zabieg. Nie traktuj wypowiedzi narratora dosłownie.

Użycie tautologiiKonstrukcja językowa powtarzająca to samo znaczenie w różnych słowach, często używana do podkreślenia absurdu. czy archaicznego szyku w cytacie udowadnia egzaminatorowi, że rozumiesz konwencję literacką utworu. Jeden trafnie dobrany i omówiony fragment waży w punktacji znacznie więcej niż kilka ogólnikowych streszczeń fabuły.