Motyw miasta
Motyw miasta w powieści "Weiser Dawidek" opiera się na obrazie powojennego Gdańska, który ukrywa w sobie ślady dawnych mieszkańców. Artykuł omawia, jak zrujnowane budynki, poniemieckie cmentarze i opuszczone bunkry stają się miejscem zabaw grupy dzieci. Przedstawia również wpływ tej wielokulturowej i tajemniczej przestrzeni na wyobraźnię głównych bohaterów.
Autor: Małgorzata Haze
Czas czytania: 2 min
Spis treści
Motyw w skrócie
W powieści Pawła Huellego miastem jest powojenny GdańskMiasto zniszczone podczas II wojny światowej, które w latach 50. wciąż było pełne gruzów.. To miejsce pełne zniszczonych budynków i mrocznych zakamarków. Przestrzeń ta nie jest tylko tłem wydarzeń, ale żywym elementem napędzającym przygody dzieci.
Dorośli wolą milczeć o trudnej przeszłości tego miejsca. Z tego powodu to właśnie najmłodsi odkrywają miejskie sekrety na własną rękę.
Jak motyw się przejawia?
Zabawy na gruzowiskach
Heller, Piotr, Szymek i Elka spędzają czas na obrzeżach miasta. Ich placem zabaw są zarośnięte gruzowiska i opuszczone strzelnice. Te miejsca wciąż pamiętają czasy wojny i wywołują w dzieciach niepokój.
Bohaterowie czują, że ktoś tu wcześniej żył i nagle zniknął. Zniszczone mury stają się dla nich wielką zagadką.
Wyprawa na stary cmentarz
Weiser prowadzi grupę na dawny cmentarz ewangelicki. Teren jest zarośnięty trawą i całkowicie zapomniany przez dorosłych. Dzieci odnajdują tam nagrobki z obcymi imionami i niemieckimi napisami.
Cmentarz ewangelicki to miejsce pochówku protestantów. Przed wojną w Gdańsku mieszkało wielu Niemców tego wyznania.
Dawidek najlepiej rozumie tę mieszankę różnych kultur i języków. Jako Żyd sam czuje się odmieńcem w nowym społeczeństwie.
Magiczne pokazy w cegielni
Ruiny starej cegielni i podziemne bunkry służą chłopcom jako scena. To właśnie tam Weiser organizuje swoje niezwykłe pokazy z wybuchami. Gdańsk dostarcza mu idealnych rekwizytów do tych sztuczek.
Bunkry to podziemne, betonowe schrony z czasów wojny. W latach powojennych często służyły dzieciom jako niebezpieczne miejsca do zabawy.
Opuszczone budynki i mroczne przejścia potęgują aurę tajemnicy wokół chłopca. Bez tej mrocznej scenografii jego magia nie robiłaby takiego wrażenia.
Funkcja motywu
Autor pokazuje, że miasto ma podwójne dnoUkryte, nieoczywiste znaczenie lub tajemnica, której nie widać na pierwszy rzut oka.. Oficjalnie jest polskie, ale pod spodem kryje ślady po Niemcach i Żydach. Dzieci wchodzą w tę przestrzeń bez uprzedzeń, dlatego widzą znacznie więcej niż dorośli.
Miejsce dorastania silnie kształtuje wyobraźnię młodych ludzi. Zapomniana historia czai się tam za każdym murem i domaga się odkrycia.