Cudzoziemka

Jeden dzień i całe życie

Wydana w 1936 roku powieść zrywa z tradycyjnym, chronologicznym opowiadaniem historii. Właściwa akcja zamyka się w zaledwie kilkunastu godzinach – to ostatni dzień życia Róży Żabczyńskiej. Czytelnik poznaje jej biografię wyłącznie poprzez strumień świadomościstrumień świadomości Technika narracyjna rejestrująca swobodny, nielogiczny przepływ myśli, skojarzeń i uczuć bohatera. oraz urywane retrospekcje.

Taka konstrukcja oddaje chaos ludzkiej psychiki. Kuncewiczowa czerpie z dorobku psychoanalizypsychoanaliza Kierunek w psychologii zapoczątkowany przez Zygmunta Freuda, badający wpływ nieświadomości i wypartych traum na zachowanie człowieka.. Pokazuje, jak wyparte emocje i dawne urazy kształtują codzienność człowieka. Przeszłość w głowie umierającej kobiety miesza się z teraźniejszością, tworząc duszny, intymny klimat.

Anatomia wyobcowania

Tytuł utworu ma charakter wieloznaczny. Róża jest cudzoziemką w każdym możliwym wymiarze. Geograficznie – spędziła dzieciństwo na KresachKresy Wschodnie tereny dawnej Rzeczypospolitej, charakteryzujące się wielokulturowością, utracone przez Polskę po II wojnie światowej., wychowała się w Rosji, a po przyjeździe do Warszawy nigdy nie poczuła się tam jak w domu. Społecznie – odstaje od otoczenia swoimi artystycznymi aspiracjami. Przede wszystkim jednak pozostaje obca dla własnej rodziny i samej siebie.

Jej wyobcowanie ma konkretne źródło. To młodzieńczy zawód miłosny. Michał Bądarzewski, rosyjski skrzypek i pierwsza wielka miłość Róży, odrzucił ją dla innej kobiety. Ta rana nigdy się nie zagoiła. W dniu śmierci bohaterki wspomnienie Michała wciąż dominuje w jej myślach, symbolizując wszystko to, co zostało bezpowrotnie utracone.

Toksyczna matka i niespełniona artystka

Zgorzknienie Róży niszczy życie jej bliskich. Mąż bohaterki, Adam Żabczyński, to człowiek łagodny i bezgranicznie oddany. Żona traktuje go jednak z pogardą, nieustannie poniża i obwinia za własne niepowodzenia. Adam staje się wygodnym kozłem ofiarnym dla jej frustracji.

Dzieci dorastają w cieniu matczynego despotyzmu. Relacje z nimi opierają się na skrajnościach:

• Władysław – faworyzowany syn, który ulega dominacji matki i nie potrafi zbudować niezależnego życia.
• Marta – córka nieustannie krytykowana, buntująca się przeciwko matce, a jednocześnie zmuszona do realizowania jej niespełnionych ambicji muzycznych.

Muzyka i skrzypce pełnią w powieści funkcję symbolu utraconego życia. Róża marzyła o wielkiej karierze artystycznej. Brak wybitnego talentu, splot okoliczności i własne decyzje zamknęły przed nią tę drogę. Zamiast grać na scenie, zaczęła grać na emocjach swojej rodziny.

Jak wykorzystać powieść na maturze?

Utwór Kuncewiczowej to pewniak przy tematach związanych z psychologią postaci. Świetnie sprawdza się w wypracowaniach o mechanizmach przenoszenia własnych kompleksów na bliskich. Możesz zestawić tę powieść z Granicą Zofii Nałkowskiej – obie autorki wnikliwie analizują ludzką psychikę, choć używają do tego innych narzędzi literackich.

Podczas egzaminu odwołaj się do subiektywizmusubiektywizm Sposób prezentacji świata przedstawionego z perspektywy osobistych przeżyć, wrażeń i emocji konkretnego bohatera. narracji. Pokaż, że sposób opowiadania historii (fragmentaryczność, zaburzona chronologia) bezpośrednio odzwierciedla stan umysłu bohaterki. To właśnie połączenie trudnej tematyki rodzinnej z nowoczesną formą czyni z tej książki tak wdzięczny materiał do analizy.