Kompozycja noweli
Utwór Henryka Sienkiewicza ma budowę krótkiej biografii, która obejmuje całe życie głównego bohatera od narodzin aż do tragicznej śmierci. Główną osią wydarzeń jest wielkie marzenie chłopca o grze na prawdziwym instrumencie. Zakończenie noweli stanowi gorzki komentarz do losu utalentowanych dzieci z biednych wiejskich rodzin.
Autor: Katarzyna Paśnicka
Czas czytania: 2 min
Od narodzin do śmierci
Nowela ma formę krótkiej biografii. Jej ramy wyznaczają narodziny i śmierć tytułowego bohatera. Na samym początku utworu znajduje się ekspozycja.
Ekspozycja to wstęp do utworu literackiego. Przedstawia głównych bohaterów, czas i miejsce akcji, zanim zaczną się właściwe wydarzenia.
Dowiadujemy się z niej o narodzinach Janka. Okoliczności przyjścia na świat od razu zapowiadają, że chłopiec nie będzie pasował do wiejskiej społeczności. Kolejne sceny pokazują jego niezwykłą wrażliwość na dźwięki.
Skrzypce jako główny motyw
Bardzo ważnym elementem budowy utworu jest motywPowtarzający się element w utworze, który ma ważne znaczenie dla fabuły. skrzypiec. Pełni on w tekście dwie różne funkcje.
Po pierwsze, instrument jest największym marzeniem Janka i dowodem jego wielkiego talentu. Po drugie, skrzypce napędzają całą akcję. To właśnie chęć dotknięcia prawdziwego instrumentu zmusza chłopca do zakradnięcia się do dworu.
Główne wydarzenia
Zasadnicza część fabuły składa się z kilku szybkich i dramatycznych scen. Zaczyna się od nocnego wejścia Janka do dworu. Potem następuje krótki sąd u wójta, wymierzenie surowej kary i wreszcie śmierć chłopca.
Wszystkie te wydarzenia wynikają jedno z drugiego. Każda z tych scen przypomina małą, zamkniętą opowieść o własnej budowie.
Gorzki epilog
Zakończenie utworu ma charakter epilogu.
Epilog to końcowa część utworu. Pokazuje losy bohaterów po zakończeniu głównej akcji lub zawiera komentarz autora.
Ta część nie łączy się bezpośrednio z wcześniejszymi losami Janka. Widzimy w niej powrót państwa z podróży do Włoch.
Właściciele dworu zachwycają się zagranicznymi talentami i chcą je wspierać finansowo. Ta rozmowa tworzy bolesny kontrast z historią chłopca, który zmarł pod ich własnym dachem z braku pomocy.