O krasnoludkach i sierotce Marysi - motywy literackie

Motyw pracy

Praca to w baśniUtwór fantastyczny, w którym dobro zawsze wygrywa ze złem, a świat realny miesza się z magią. Konopnickiej najważniejsza wartość. Zmienia ona losy bohaterów na lepsze. Chłop Skrobek początkowo jest leniem i zaniedbuje swoją rodzinę. Pod wpływem krasnoludków staje się jednak wzorowym gospodarzem.

Małe duszki dają ludziom świetny przykład. Ciągle coś kopią, sieją i pomagają swoim podopiecznym. Konopnicka pokazuje jasno, że tylko wysiłek przynosi nagrodę, a lenistwo prowadzi do biedy.

Motyw przyrody i cyklu pór roku

Przyroda napędza całą akcję utworu. Sroga zima zmusza krasnoludki do ukrycia się pod ziemią. Dopiero nadejście wiosny pozwala im wyjść na powierzchnię i daje nadzieję na nowe życie.

Rytm pór roku wyznacza zadania dla duszków i chłopów. Ludzie i natura są od siebie zależni. Zmiana pogody często oznacza też wewnętrzną przemianę bohaterów.

Motyw sieroctwa i krzywdy dziecka

Marysia straciła rodziców i musi liczyć na łaskę obcych ludzi. Gospodarze źle ją traktują i zmuszają do ciężkiej pracy przy gęsiach. Jej smutny los budzi współczucie i sprawia, że krasnoludki postanawiają jej pomóc.

Motyw bezbronnego dziecka to popularny toposStały, powtarzający się motyw w literaturze, np. motyw wędrówki lub cierpiącego dziecka.. Konopnicka pokazuje tu jednak prawdziwy problem społeczny. Marysia cierpi przez biedę i ludzką obojętność, a nie przez złą czarownicę. Ostatecznie dziewczynka odnajduje szczęście.

Motyw magii i fantastyki

Podziemne królestwo, gadające zwierzęta i cudowne zdarzenia tworzą magiczny klimat opowieści. Magia służy tu konkretnemu celowi. Pomaga naprawić błędy dorosłych i wynagrodzić dobrych ludzi.

Król Błystek rządzi krasnoludkami, które używają swoich mocy do pomocy najsłabszym. Fantastyka pokazuje świat, w którym sprawiedliwość zawsze wygrywa. Droga do tego zwycięstwa bywa jednak długa i trudna.

Motyw wędrówki i wyprawy

Koszałek-Opałek wyrusza na powierzchnię ziemi ze specjalną misją. Chce odnaleźć wiosnę i sprawdzić, czy świat jest gotowy na powrót jego braci. To klasyczny schemat. Bohater opuszcza bezpieczny dom, pokonuje przeszkody i zdobywa nową wiedzę.

Podróż uczonego krasnoludka jest bardzo zabawna. Nieporadny kronikarzOsoba spisująca ważne wydarzenia historyczne w kolejności ich występowania. ciągle wpada w kłopoty, bo zupełnie nie zna ludzkiego świata.

Motyw sprawiedliwości i nagrody za cnotę

Cała historia opiera się na prostej zasadzie. Dobro wraca do człowieka, a zło spotyka kara. Skrobek zmienia swoje zachowanie i odzyskuje spokój oraz pełną stodołę.

Marysia zachowuje dobre serce i w końcu znajduje bezpieczny dom. Z kolei chciwi i źli ludzie nie dostają od krasnoludków niczego. To bardzo optymistyczny przekaz. Pokazuje młodym czytelnikom, że uczciwe życie ma sens.

Motyw historii i legendy

Koszałek-Opałek spisuje dzieje krasnoludków. Łączy je z początkami państwa polskiego. Konopnicka sprytnie miesza bajkę z prawdziwą historią naszego kraju.

W tekście pojawiają się wzmianki o Lechu, Czechu i Rusie oraz o dawnych słowiańskich bogach. Dzięki temu opowieść zyskuje wymiar patriotycznyPostawa szacunku i miłości do własnej ojczyzny, dbanie o jej kulturę i tradycję.. Autorka chciała w ten sposób budować w dzieciach miłość do ojczyzny.

Motyw przyjaźni między światami

Relacja Marysi z małymi duszkami łączy dwa zupełnie różne światy. Dziewczynka jako jedyna potrafi dostrzec krasnoludki i z nimi rozmawiać. Dzieje się tak dzięki jej czystemu sercu i wrażliwości.

Źli i zepsuci dorośli nigdy nie zobaczą magii. Otwartość na innych pozwala przełamać każdą barierę. Pozorna granica między światem ludzi a krainą baśni po prostu znika.

Motyw wierzeń i tradycji ludowych

Pisarka czerpie pomysły prosto z polskich wsi. Krasnoludki i domowe duszki to istoty znane ze słowiańskiej mitologiiZbiór wierzeń dawnych Słowian, w tym opowieści o bogach, demonach i duchach opiekuńczych.. Chłopi w książce wierzą w Boga, ale jednocześnie boją się niewidzialnych sił natury.

Konopnicka bardzo dokładnie opisała wiejskie obrzędy i codzienne zwyczaje. Dzięki temu utwór jest świetnym zapisem dziewiętnastowiecznej kultury ludowej.