Czas i miejsce akcji
Akcja noweli toczy się w drugiej połowie XIX wieku, czyli w czasach współczesnych Henrykowi Sienkiewiczowi. Głównym miejscem wydarzeń jest samotna wyspa z latarnią morską u wybrzeży Ameryki Środkowej. Dzięki wspomnieniom bohatera przenosimy się również do polskiej wsi z czasów jego młodości.
Spis treści
Kiedy rozgrywają się wydarzenia?
Czas akcji w „Latarniku” to XIX wiek. Są to czasy współczesne autorowi noweliKrótki utwór literacki z jedną główną linią akcji i wyraźnym punktem kulminacyjnym..
Skawiński jest już starszym człowiekiem o bogatej przeszłości. Kiedy czyta „Pana Tadeusza”, w jego głowie ożywają dawne wspomnienia. Wraca wtedy myślami do lat swojej młodości.
„Pan Tadeusz” to polska epopeja narodowa napisana przez Adama Mickiewicza. Dla polskich emigrantów w XIX wieku była to najważniejsza książka przypominająca o utraconej ojczyźnie.
Gdzie toczy się akcja?
Główne wydarzenia mają miejsce w Ameryce Środkowej. Skawiński zgłasza się do konsula Stanów Zjednoczonych, który urzęduje w Panamie.
Później akcja przenosi się na wysepkę leżącą w Zatoce Moskitów. Znajduje się ona niedaleko portowego miasta Aspinwall.
W pierwszym okresie swojej pracy latarnik regularnie opuszczał wyspę. W każdą niedzielę przypływał łodzią do Aspinwall na mszę.
Samotna wyspa latarnika
Wyspa była skalista i całkowicie pozbawiona drzew. Skawiński stykał się tam tylko z dwoma ogromami: bezkresnym niebem i wodą.
Z wysokości wieży latarnik miał doskonały widok na okolicę. Mógł obserwować port w Aspinwall i statki, które do niego wpływały. Gdy powietrze było przejrzyste, widział całe międzymorze aż do Oceanu Spokojnego.
Podziwiał też gęsty, tropikalny las. Przypominał mu on dżunglę, w której błąkał się po rozbiciu statku na rzece Amazonce.
Życie na wyspie było bardzo monotonne. Jedynymi towarzyszami starca były mewy, które regularnie karmił. Podczas odpływów woda odsłaniała piaszczyste ławice. Skawiński schodził wtedy na brzeg, by zbierać ślimaki i piękne muszle.
Polska wieś w wyobraźni bohatera
Kolejnym, choć nietypowym miejscem akcji, jest polska wieś. Pojawia się ona w marzeniu sennym Skawińskiego.
Lektura polskiej książki wywołuje u niego silną nostalgięSilna tęsknota za ojczyzną lub za dawnymi, dobrymi czasami.. Bohater przenosi się myślami do swoich rodzinnych stron, do tych pól malowanych zbożem rozmaitym.
Widzi typowy obraz polskiej wsi z XIX wieku. Słyszy szum sosnowego lasu i szmer rzeki. Widzi rzędy chałup, karczmę, młyn i stawy pełne kumkających żab.
W jego umyśle dźwięki oceanu zlewają się z odgłosami rodzinnej wsi. Autor pięknie opisał to zjawisko w tekście:
Godziny wloką się leniwo, wreszcie światła gasną; teraz, jak okiem sięgnąć, mgła i mgła nieprzejrzana: opar widocznie podniósł się z łąk i obejmuje świat cały białawym tumanem. Rzekłbyś: zupełnie ocean. Ale to łąki: rychło czekać, jak derkacz ozwie się w ciemności i bąki zahuczą po trzcinach. Noc jest spokojna i chłodna, prawdziwie polska noc! W oddali bór sosnowy szumi bez wiatru... jak fala morska.