Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Podstawowe informacje
tytuł lektury szkolnej: Chłopcy z Placu Broni,
autor: Molnár Ferenc,
tytuł oryginału: węg. A Pál utcai fiúk, dosł. Chłopcy z ulicy Pawła,
rok wydania: 1906,
data wydania w Polsce: 1913,
przekład: Tadeusz Olszański,
liczba stron: 200 (wyd. Nasza Księgarnia),
gatunek: literatura dla dzieci i młodzieży.
lektura: szkoła podstawowa

W 1906 roku węgierski pisarz i dziennikarz, Ferenc Molnar, rozpoczął pracę nad współczesną powieścią dla młodzieży i o młodzieży. Początkowo wydawana w odcinkach w szkolnym tygodniku „Tamulok Lapja”. Utwór został napisany na prośbę profesora Kornela Ruppa. Miał pozyskać dla gazety nowych czytelników i uchronić ją przed upadkiem.


Kadr z filmu - Chłopcy z Placu Broni
Kadr z filmu - Chłopcy z Placu Broni


W ten sposób powstała powieść „Chłopcy z ulicy Pawła”. W Polsce znana jako „Chłopcy z Placu Broni”. Historia grupy chłopców, których ulubionym miejscem zabaw był Plac Broni przy ulicy Pawła. Węgierska powieść szybko podbiła serca czytelników na całym świecie.

Dobrze wiedzieć
Molnar w mistrzowski sposób połączył wątek przyjaźni bohaterów z obroną ukochanego Placu Broni przed czerwonymi koszulami. Grupa dowodzona przez Feriego Acza, która w obliczu utraty własnego placu zabaw postanawia odebrać Plac Broni Boce i jego przyjaciołom. Na plan pierwszy wysunął jasnowłosego i niepozornego Nemeczka. Bohater nieco lekceważony przez kolegów, który w imię honoru, lojalności i przyjaźni, poświęca swoje życie. Powieść dla młodzieży przedstawiała świat widziany oczami dziecka. Poruszała również problemy, z którymi musi zmierzyć się człowiek w dorosłym życiu.


Książka „Chłopcy z Placu Broni” przyniosła Ferencowi Molnarowi międzynarodową sławę. Na stałe weszła do kanonu światowej literatury pięknej dla dzieci i młodzieży.

Streszczenie krótkie Chłopców z Placu Broni




Zobacz: treść krótkiego streszczenia

Jeśli szukasz dokładnego streszczenia zobacz: streszczenie szczegółowe

Czas akcji

Czas akcji powieści nie jest ściśle określony. Wiadomo, że jest to marzec, lecz w toku narracji nie zostaje podana żadna konkretna data. Czas fabuły jest późniejszy od czasu akcji. Jest to wyraźnie zaznaczone w drugim rozdziale dzieła, kiedy narrator mówi:
„Dziś stoi na tym placu (...) kamienica”.
Wszystkie wydarzenia ukazane są w kolejności. Cechą kompozycji powieści jest to, że jeden rozdział opisuje zdarzenia z jednego dnia.

Narrator

Narrator utworu jest wszechobecny i wszechwiedzący. Zdaje relację ze zdarzeń bez zakłóceń i ocen. Zachowuje dystans do świata przedstawionego. W toku narracji została wykorzystana mowa niezależna, pozornie zależna i zależna.

Bohaterowie ogólna charakterystyka

Język utworu przedstawieni są w sposób bezpośredni – przez narratora oraz pośredni – poprzez własne działania, myśli i wypowiedzi. Charakterystyka postaci jest uboga. Czytelnik nie wie nic albo wie niewiele o ich pochodzeniu, rodzinie, wieku, wyglądzie zewnętrznym. W wielu przepadkach poznaje tylko ich nazwiska. Bohaterowie jednostkowi wyłaniają się na tle bohatera zbiorowego, którym są dwie rywalizujące grupy uczniów budapesztańskiego gimnazjum – chłopcy z Placu Broni i czerwone koszule. Pomimo tego Ferenc Molnár stworzył wspaniałe kreacje Nemeczka, Janosza Boki, Deżo Gereba i Feriego Acza. Z wymienionej czwórki chłopców na plan pierwszy wyłania się Erno Nemeczek, najlepiej i najpełniej zarysowany bohater powieści.

Język utworu

Język utworu jest prosty i zwięzły. Ograniczony przede wszystkim do relacji o wydarzeniach, bez szczegółowych opisów miejsc i przyrody. Jedynie tytułowy Plac Broni został w pełni opisany. Było to ulubione miejsce zabaw grupy chłopców i symbol ich małej Ojczyzny.

Powieść Ferenca Molnára została wpisana w światowy kanon literatury dla dzieci i młodzieży. O jej wartości decyduje uniwersalna i aktualna problematyka.

Skąd pochodzi nazwa Plac Broni


Nazwę „Plac Broni” nadali chłopcy, należący do grupy, której przywódcą był Janosz Boka. Było to miejsce przeznaczone pod budowę kamienicy i połączone ze starym tartakiem. Zwykłe miejsce, które dla wielu niczym szczególnym się nie wyróżniało.

Plac Broni
Plac Broni


Chłopcy uważali jednak inaczej – dla nich był to Plac Broni, na którym szczyty sągów zamienili w fortece i twierdze, umacniając je zgodnie z zaleceniami Boki. Każda z fortec miała swojego kapitana, porucznika i podporucznika, którzy stanowili armię.

Chłopcy z Placu Broni - film


Powieść Ferenca Molnára: „Chłopcy z Placu Broni” była wielokrotnie ekranizowana i wystawiana w teatrze. Do najważniejszych ekranizacji należy zaliczyć:

  • „A Pál utcai fiúk” – pierwszy, węgierski film w reżyserii Béli Balogha z roku 1929. Był to film niemy.
  • „No Greater Glory” – amerykańska wersja z 1934 roku w reżyserii Franka Borzage. Reżyser otrzymał za ten film nagrodę na Festiwalu Filmowym w Wenecji.
  • „I ragazzi della via Paal” – włoska adaptacja „Chłopców z Placu Broni” z 1935 roku w reżyserii Alberto Mondadori.
  • „The Boys of Paul Street” – koprodukcja węgiersko-amerykańska w reżyserii Zoltána Fábri’ego. Światowa premiera filmu odbyła się w 1969 roku. Jest to najbardziej znana wersja filmowa powieści Molnára.
  • W 1995 roku na postawie powieści powstał polski spektakl telewizyjny. Reżyseria Maciej Dejczer. W roli Nemeczka wystąpił Bartosz Obuchowicz.

Mapa serwisu: