Główne wątki w powieści Chłopcy z Placu Broni
Powieść Ferenca Molnára opiera się na trzech głównych osiach fabularnych, które łączą losy młodych bohaterów. Najważniejszym wydarzeniem jest obrona ukochanego miejsca zabaw przed wrogą grupą. Na tle tego konfliktu rozgrywa się tragiczna historia małego chłopca oraz trudna droga jego kolegi od zdrady do odkupienia win.
Walka o Plac Broni
Plac Broni był ulubionym miejscem zabaw grupy, którą dowodził Janosz Boka. Ten beztroski czas przerywa pojawienie się Feriego Acza. Był on wodzem Czerwonych KoszulWroga grupa chłopców, nosząca charakterystyczne czerwone koszule, dowodzona przez Feriego Acza., którzy na swoją bazę wybrali wyspę w Ogrodzie Botanicznym.
Plac Broni to pusty plac w Budapeszcie otoczony kamienicami. Dla chłopców był to symbol ojczyzny, wolności i idealne miejsce do zabawy w wojsko.
Feri kradnie jedną z chorągiewek chłopców. Boka domyśla się, że to pretekst do wypowiedzenia wojny. Wraz z Nemeczkiem i Czonakoszem wyrusza do Ogrodu BotanicznegoMiejsce spotkań Czerwonych Koszul, pełne alejek, stawów i szklarni.. Chcą pokazać przeciwnikom, że wcale się ich nie boją.
Wyprawa kończy się sukcesem, ale chłopcy odkrywają bolesną prawdę. Widzą zdradę Gereba, który obiecuje wrogom pomoc w przejęciu placu. Boka i jego przyjaciele postanawiają twardo bronić swojego terytorium. Kolejnego dnia Nemeczek samotnie podsłuchuje naradę wroga.
Dzięki odwadze malca Boka poznaje plan ataku i ogłasza mobilizację. Feri Acz chce jednak uczciwego starcia i wysyła posłów. Chłopcy ustalają dokładne warunki bitwy. W wyznaczonym terminie wybucha wielka walka o Plac Broni.
Armia Janosza wygrywa dzięki poświęceniu małego Nemeczka. Chłopiec zjawia się na placu mimo ciężkiej choroby i powala Feriego Acza. Zwycięstwo przynosi jednak wielki smutek. Nemeczek umiera, a na placu wkrótce rozpocznie się budowa kamienicy.
Dzieje Erna Nemeczka
Erno Nemeczek to najmniejszy i najsłabszy członek grupy. Koledzy często go lekceważą. Pełni funkcję jedynego szeregowcaNajniższy stopień wojskowy. W grupie z Placu Broni miał go tylko Nemeczek. i musi wykonywać rozkazy wszystkich innych chłopców.
To on widzi kradzież chorągiewki przez Feriego Acza. Chętnie zgłasza się na ochotnika do niebezpiecznej wyprawy na wyspę wroga. Niestety, ta misja kończy się dla niego fatalnie. Przemoczony po kąpieli w stawie i ukryciu się w akwarium, zapada na zdrowiu.
Związek Kitowców to tajne stowarzyszenie chłopców. Ich głównym celem było żucie kitu wydłubanego z okien, aby nie stwardniał.
Podczas zebrania Związku Kitowców Nemeczek śledzi Gereba. Dowiaduje się, że zdrajca chce przekupić stróża Jano. Za nieobecność na zbiórce koledzy niesłusznie uznają Nemeczka za tchórza. Wpisują jego nazwisko do tajnej księgi małymi literami, co bardzo go rani.
Chłopiec samotnie wraca do Ogrodu Botanicznego. Chce odzyskać chorągiewkę i udowodnić swoją odwagę. Ujawnia się, gdy Gereb nazywa jego przyjaciół tchórzami. Bracia Pastorowie za karę wrzucają go do stawu, co malec znosi z wielką godnością.
Kolejna kąpiel drastycznie pogarsza jego stan zdrowia. Mimo to zjawia się na manewrach i zostaje adiutantemOficer pomagający dowódcy w sprawach organizacyjnych i przekazywaniu rozkazów. Boki. Ratuje też honor Gereba przed jego ojcem. Kłamie, że Deżo nie jest zdrajcą, choć wie, jak bardzo chłopak zawinił.
W dniu bitwy ucieka z łóżka wbrew zakazom matki. W krytycznym momencie walki pokonuje wodza Czerwonych Koszul i mdleje. Zostaje mianowany kapitanem, ale wkrótce umiera w swoim domu. Odchodzi w chwili, gdy koledzy przynoszą list przywracający mu dobre imię.
Zdrada i rehabilitacja Deżo Gereba
Deżo Gereb uważa się za lepszego kandydata na dowódcę niż Boka. Rywalizacja między nimi zaostrza się po wyborach. Gereb otrzymuje w nich zaledwie trzy głosy. Rozczarowany chłopak postanawia poszukać uznania gdzie indziej.
Dopuszcza się zdradyZłamanie lojalności wobec przyjaciół i przejście na stronę wroga. i przyłącza do Czerwonych Koszul. Obiecuje Feriemu Aczowi, że ułatwi mu zdobycie placu. Działa też na własną rękę. Próbuje przekupić stróża Jano, aby ten przepędził grupę Boki.
Feri Acz brzydzi się przekupstwem i odrzuca ten pomysł. Prawdziwą lekcję lojalności daje Gerebowi mały Nemeczek. Prosto w twarz nazywa go zdrajcą. To wywołuje w Deżo ogromny wstyd i wewnętrzną przemianę.
Odrzucony przez wrogów, Gereb wraca na Plac Broni. Prosi Bokę o wybaczenie, ale dowódca odmawia przyjęcia go z powrotem. Zrozpaczony chłopak przyznaje się ojcu do swoich błędów. Przed gniewem rodzica ratuje go szlachetne kłamstwo Nemeczka.
Gereb docenia ten gest i wysyła przyjaciołom list z przeprosinami. Oddaje też skradzioną chorągiewkę. Chłopcy pozwalają mu walczyć po swojej stronie. Deżo wykazuje się wielkim męstwem i po bitwie odzyskuje utracony stopień porucznikaStopień oficerski. W armii chłopców oznaczał kogoś ważnego, kto może dowodzić innymi..