Miguel de Cervantes – biografia
Miguel de Cervantes Saavedra przeszedł do historii jako autor pierwszej nowożytnej powieści, jednak jego własne życie przypominało awanturniczy epos. Biografia hiszpańskiego twórcy obejmuje dramatyczne bitwy morskie, kilkuletnią niewolę u piratów oraz ciągłe zmagania ze skrajnym ubóstwem. Doświadczenia zdobyte na marginesie ówczesnego społeczeństwa posłużyły mu później jako materiał do stworzenia opowieści o rycerzu z La Manchy.
Autor: Redakcja klp.pl
Czas czytania: 5 min
Spis treści
Młodość i ucieczka z Hiszpanii
Miguel de Cervantes urodził się 29 września 1547 roku w mieście Alcala de Henares. Był siódmym dzieckiem niedoszłego lekarza, który zarabiał na utrzymanie rodziny felczerstwemDawny zawód medyczny; osoba zajmująca się prostymi zabiegami chirurgicznymi i leczeniem, często bez pełnego wykształcenia lekarskiego.. Rodzina należała do zubożałej szlachty. Z powodu specyfiki zawodu ojca często zmieniali miejsce zamieszkania.
Pierwsze pewne informacje o edukacji przyszłego pisarza pochodzą z 1568 roku. Uczęszczał wtedy do szkoły w Madrycie. Jego nauczycielem był wybitny humanistaW epoce renesansu uczony zajmujący się badaniem literatury antycznej, filozofii i języków klasycznych. i znawca literatury, Juan López de Hoyos. W tym czasie Cervantes zaliczył swój debiut literacki. Napisał okolicznościowe wiersze, które trafiły do zbiorowej publikacji wydanej po śmierci Izabeli, trzeciej żony króla Filipa II.
Pojawiła się szansa na królewski mecenat. Cervantes jednak niespodziewanie opuścił Hiszpanię i uciekł do Włoch. Pod koniec 1569 roku wysłał stamtąd list do ojca, prosząc o świadectwo czystości krwi, które pozwalało na podjęcie legalnej pracy. Powodem nagłego wyjazdu był najprawdopodobniej nakaz aresztowania z 15 września 1569 roku. Za zranienie w pojedynku pewnego szlachcica pisarzowi groziło obcięcie prawej ręki i dziesięcioletnie wygnanie z kraju.
Żołnierz, bohater i niewolnik
Wiosną 1570 roku Cervantes znalazł zatrudnienie jako pokojowiec i sekretarz przy legacie papieskimOsobisty wysłannik papieża, pełniący misje dyplomatyczne lub reprezentacyjne w innych państwach.. Szybko jednak porzucił dworskie wygody. Zaciągnął się do wojska hiszpańskiego stacjonującego we Włoszech. Wkrótce rozpoczęły się przygotowania do wielkiej wojny z Turkami.
7 października 1571 roku doszło do słynnej bitwy morskiej pod LepantoJedna z największych bitew morskich w historii (1571), w której flota chrześcijańska pokonała siły Imperium Osmańskiego.. Cervantes walczył z wyjątkowym męstwem. Otrzymał odznaczenia, ale zapłacił za to wysoką cenę – w wyniku odniesionych ran bezpowrotnie stracił władzę w lewej ręce. Po długim leczeniu we Włoszech dostał listy polecające od wicekróla Neapolu. Wraz z bratem Rodrygiem wyruszył statkiem do Hiszpanii, by odebrać awans na kapitana.
Z powodu ran odniesionych w bitwie z Turkami, Cervantes zyskał przydomek El Manco de Lepanto, czyli „Jednoręki z Lepanto”. Pisarz do końca życia był niezwykle dumny ze swojego udziału w tym historycznym starciu.
Podróż powrotna zamieniła się w koszmar. U wybrzeży Francji bracia zostali zaatakowani przez piratów. Cervantes trafił do Algieru, gdzie spędził jako niewolnik pięć lat. Rodzina i hiszpański rząd wielokrotnie próbowali go wykupić, ale bez skutku. Pisarz organizował kolejne ucieczki. Wszystkie kończyły się fiaskiem. W 1579 roku plan ucieczki na zakupionej barce zdradził były dominikanin, Blanco de Paz. Cervantes stanął przed namiestnikiem Algieru. Spodziewał się kary śmierci, ale ostatecznie skazano go na pięć miesięcy zaostrzonego więzienia.
Wolność odzyskał dopiero we wrześniu 1580 roku. Rodzina zebrała ogromną kwotę dzięki pożyczkom i datkom. Tuż przed wyjazdem, na wniosek de Paza, wszczęto jeszcze dochodzenie sprawdzające zachowanie Cervantesa w niewoli. Świadkowie potwierdzili jego odwagę i solidarność z innymi więźniami. W grudniu pisarz wreszcie wrócił do ojczyzny.
Trudne powroty i praca urzędnika
Po powrocie Cervantes ponownie zaciągnął się do wojska i stacjonował w Portugalii. Szybko jednak zrezygnował z kariery militarnej. W 1584 roku poślubił Catalinę de Salazar y Palacios i osiadł w jej niewielkim majątku w Esquivias w prowincji La Mancha.
Brak stałego zatrudnienia pchnął go w stronę literatury. W 1585 roku wydał romans pasterskiGatunek literatury renesansowej i barokowej, opowiadający o wyidealizowanym życiu i miłostkach pasterzy na łonie natury. „Galatea”. Próbował sił w teatrze, pisząc sztuki takie jak „Życie w Algierze” czy „Numancja”. Pisarstwo nie przynosiło dochodów. Skrajna bieda zmusiła go do przyjęcia posady komisarza prowiantowego zaopatrującego flotę.
Podróżując po andaluzyjskich wsiach, Cervantes poznawał najniższe warstwy społeczne. Obcował z kryminalistami, włóczęgami, aktorami i oberżystami. To właśnie ten półświatek zainspirował go do napisania noweli „Rinconete i Cortadillo”. Praca urzędnika przyniosła mu same kłopoty. W 1592 roku trafił na kilka dni do więzienia za nieprawidłowości w księgach rachunkowych i rzekome działanie na szkodę Wielkiej ArmadyPotężna flota hiszpańska, która w 1588 roku wyruszyła na podbój Anglii i poniosła spektakularną klęskę..
Dwa lata później przeniósł się do Madrytu, gdzie pracował jako poborca podatkowy. W 1595 roku wygrał konkurs poetycki w Saragossie, po czym osiadł w Sewilli, by całkowicie poświęcić się pisaniu. Tworzył sarkastyczne sonety i poematy parodystyczne, w których z dystansem oceniał własne osiągnięcia literackie.
Narodziny Don Kichota i ostatnie lata
Przełom nastąpił w 1604 roku. Po kolejnym, dłuższym pobycie w więzieniu (związanym z długami), Cervantes ukończył swoje najwybitniejsze dzieło – powieść Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manczy. Prawa do druku odsprzedał wydawcy Francisco de Roblesowi. Książka błyskawicznie zdobyła ogromną popularność. Przyniosła autorowi sławę, ale nie poprawiła jego fatalnej sytuacji materialnej. W 1615 roku ukazał się drugi tom przygód błędnego rycerza, przyjęty z równym entuzjazmem.
Miguel de Cervantes zmarł w kwietniu 1616 roku. W tym samym miesiącu i roku odszedł inny gigant literatury europejskiej – William Szekspir. Zbieżność tych dat sprawiła, że 23 kwietnia obchodzony jest dziś jako Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich.
Ciężko chory pisarz wrócił do Madrytu, świadomy zbliżającego się końca. Pracował do ostatnich dni. Zaledwie cztery dni przed śmiercią ukończył utwór „Cierpienia Persilesa i Sigizmundy”, wydany już pośmiertnie. Miguel de Cervantes zmarł 23 kwietnia 1616 roku. Został pochowany w klasztorze trynitariuszy bosychZakon katolicki, którego pierwotnym celem było wykupywanie chrześcijańskich niewolników z rąk muzułmanów.. Zgodnie ze zwyczajem grzebania ubogich, jego mogiła pozostała bez nagrobka i jakiegokolwiek napisu.