Adaptacja filmowa
Ekranizacja „Sanatorium pod Klepsydrą” z 1973 roku to autorska wizja reżysera Wojciecha Jerzego Hasa. Scenariusz filmu opiera się głównie na tytułowym opowiadaniu oraz tekście „Wiosna”, łącząc oniryczny klimat prozy Brunona Schulza z unikalną warstwą wizualną. Dzieło zdobyło uznanie na arenie międzynarodowej, czego dowodem jest Nagroda Specjalna Jury na festiwalu w Cannes.
Autor: Redakcja klp.pl
Czas czytania: 1 min
W 1973 roku wizjonerski reżyser Wojciech Jerzy Has przeniósł senny świat Brunona Schulza na ekran. Podstawę scenariusza stanowiły głównie dwa opowiadania: tytułowe „Sanatorium pod Klepsydrą” oraz „Wiosna”. Has nie próbował dosłownie przekładać literatury na język kina. Stworzył wybitnie autorską interpretację, która oddaje ducha i specyficzną logikę pierwowzoru. Muzykę do filmu skomponował Jerzy Maksymiuk, potęgując surrealistyczny nastrój opowieści. W rolach głównych wystąpili Jan Nowicki jako Józef oraz Tadeusz Kondrat wcielający się w postać Ojca.
Proza Brunona Schulza długo uchodziła za niemożliwą do sfilmowania ze względu na brak klasycznej fabuły i oparcie narracji na poetyckich metaforach. Wojciech Jerzy Has, znany z zamiłowania do surrealizmu, zdołał przełożyć ten gęsty, literacki język na plastyczne, pełne symboli obrazy.
Premiera filmu wywołała gorące dyskusje. Historycy literatury i krytycy byli podzieleni w swoich ocenach. Część zarzucała reżyserowi zbyt dalekie odejście od oryginału. Inni chwalili odwagę w kreowaniu własnego, onirycznegoKonwencja literacka lub filmowa polegająca na ukazywaniu rzeczywistości na kształt snu, pełnej alogicznych powiązań i symboli. świata. Ostatecznie wizja Hasa obroniła się jako samodzielne dzieło sztuki filmowej. Międzynarodowe środowisko doceniło ten niezwykły obraz. W 1973 roku produkcja zdobyła Nagrodę Specjalną Jury na MFF w CannesMiędzynarodowy Festiwal Filmowy w Cannes, jeden z najbardziej prestiżowych festiwali kina autorskiego na świecie., co ugruntowało jej pozycję w historii kinematografii.