„Mały Książę” a „Oskar i pani Róża” – motyw dziecka wobec ostateczności

Dwie książki, jeden trudny temat

Antoine de Saint-Exupéry wydał „Małego Księcia” w 1943 roku. Zrobił to zaledwie rok przed swoją tragiczną śmiercią podczas misji lotniczej.

Z kolei Éric-Emmanuel Schmitt opublikował „Oskara i panią Różę” w 2002 roku. Choć te książki dzieli prawie sześćdziesiąt lat, łączy je jedno bardzo ważne pytanie. Obaj pisarze zastanawiają się, jak żyć, wiedząc, że to życie kiedyś się skończy. W obu utworach narratoremOsoba opowiadająca o wydarzeniach w książce. lub głównym bohaterem jest dziecko. Dzięki temu autorzy mogą pisać o sprawach ostatecznych w prosty, szczery sposób.

Co łączy Małego Księcia i Oskara?

Dziecko jako szczery obserwator

Mały Książę od pierwszych stron demaskuje dziwne zachowania dorosłych. Zauważa, że starsi ciągle liczą pieniądze, wydają rozkazy i piją z nudów. Nie potrafią nawet dostrzec słonia w brzuchu węża boa, bo widzą tylko zwykły kapelusz. Oskar to dziesięciolatek umierający na białaczkęPoważna choroba nowotworowa krwi, na którą często chorują dzieci.. W swoich listach do Boga opisuje lekarzy, którzy uciekają wzrokiem, bo boją się rozmów o śmierci. Obaj chłopcy widzą wyraźnie, że dorośli uciekają od tego, co w życiu naprawdę ważne.

Oswajanie śmierci przez rozmowę

W „Małym Księciu” śmierć pojawia się w scenie ze żmiją. Chłopiec prosi ją o ukąszenie i mówi o tym zupełnie spokojnie. Żmija traktuje go poważnie, jak równego sobie. Oskar z kolei bawi się w grę wymyśloną przez panią Różę. Każdy dzień jego życia w szpitalu liczy się jak dziesięć lat. Dzięki temu chłopiec może w wyobraźni przeżyć całe ludzkie życie. W obu książkach śmierć przestaje być tematem zakazanym, czyli tabuTemat, o którym w danym społeczeństwie się nie rozmawia, bo wywołuje lęk lub wstyd..

Relacja z dorosłym jako ratunek

Pilot z „Małego Księcia” to jedyny dorosły, który rozumie rysunki chłopca. Sam zachował w sobie cząstkę dziecka. Pani Róża nie jest ani matką Oskara, ani lekarką. To starsza pani, była zapaśniczka, która po prostu odwiedza chorych. Właśnie dlatego ma odwagę powiedzieć chłopcu prawdę o jego stanie. Pisarze pokazują, że prawdziwe wsparcie często przychodzi od kogoś spoza rodziny.

Miłość jako źródło sensu

Mały Książę postanawia wrócić na swoją planetę do ukochanej Róży. Lis uświadomił mu, że jest za nią odpowiedzialny, ponieważ ją oswoił. Oskar zakochuje się w dziewczynce ze szpitala, Peggy Blue. To uczucie staje się najważniejszym doświadczeniem w jego krótkim życiu. W obu historiach miłość nie chroni przed śmiercią. Nadaje jednak życiu głęboki sens.

Czym różnią się te dwie historie?

Tajemnica a biologiczna pewność

Odejście Małego Księcia jest tajemnicze. Pilot widzi upadające ciało chłopca, ale następnego dnia już go nie znajduje. Saint-Exupéry używa tu metaforyInaczej przenośnia. Zestawienie słów, które zyskują razem nowe, niedosłowne znaczenie. i zostawia czytelnikowi nadzieję. Schmitt nie daje nam takiego pocieszenia. Oskar po prostu umiera w szpitalnym łóżku. Dowiadujemy się o tym z ostatniego listu pani Róży do Boga. Jedna książka pozwala wierzyć w powrót bohatera, a druga twardo trzyma się rzeczywistości.

Gatunek i sposób mówienia o bólu

„Mały Książę” to powiastka filozoficznaUtwór, w którym fabuła jest tylko pretekstem do przekazania głębszych myśli o życiu.. Akcja toczy się w kosmosie, a bohater rozmawia ze zwierzętami i roślinami. Cierpienie jest tu pokazane w sposób baśniowyUtwór pełen magii, fantastycznych postaci i cudownych wydarzeń..

Schmitt opisuje ból bardzo dosłownie. Pokazuje szpitalną salę, podawanie morfinyBardzo silny lek przeciwbólowy podawany w szpitalach przy ciężkich chorobach. i bezradnych rodziców. Obaj autorzy piszą o cierpieniu inaczej, ale robią to równie mocno.

Relacja z Bogiem

W świecie Małego Księcia Bóg w ogóle się nie pojawia. Chłopiec szuka odpowiedzi u pilota, lisa czy węża. Oskar natomiast codziennie pisze listy do Boga. Traktuje go jak przyjaciela, który słucha, nawet jeśli odpowiada tylko milczeniem. Saint-Exupéry szuka sensu w relacjach między ludźmi. Schmitt daje umierającemu dziecku wiarę jako sposób na poradzenie sobie ze strachem.

Wnioski z obu lektur

Porównując te dwie książki, łatwo zauważyć, jak bardzo zmieniła się literatura. Pisarze pokazują dzieci nie tylko jako niewinne istoty, ale przede wszystkim jako odważnych ludzi. Mały Książę i Oskar nie boją się pytać o śmierć i miłość. Jeszcze nie nauczyli się od dorosłych, że takich tematów należy unikać.

Obie książki uczą nas, że liczy się jakość przeżytego życia, a nie jego długość. Dzieci często rozumieją to lepiej niż dorośli.

Saint-Exupéry daje swojemu bohaterowi poetycką nieskończoność. Mały Książę może zamieszkać na jednej z gwiazd. Schmitt daje Oskarowi coś zupełnie innego: czas skondensowany w dziesięciu dniach.

Jak wykorzystać w wypracowaniu?

Jeśli chcesz przywołać „Oskara i panią Różę” jako kontekstNawiązanie do innej książki, epoki lub biografii autora, które pomaga lepiej zrozumieć omawiany temat. do „Małego Księcia” na egzaminie, możesz użyć tych sformułowań:

• Podobny sposób opowiadania: Obaj autorzy pokazują świat dorosłych oczami dziecka. Oskar, podobnie jak Mały Książę, widzi, że dorośli nie potrafią szczerze rozmawiać o sprawach ostatecznych.
• Różne ujęcie śmierci: Saint-Exupéry opisuje odejście w sposób baśniowy, a ciało chłopca znika. Schmitt stawia na realizm i wprost opisuje śmierć Oskara w szpitalu.
• Rola mądrego dorosłego: Obie książki udowadniają, że w trudnych chwilach najlepiej pomaga ktoś z zewnątrz. Dla Małego Księcia jest to pilot, a dla Oskara – pani Róża.