Motyw kłamstwa i prawdy w Pinokiu
Carlo Collodi w swojej książce pokazuje, że każde oszustwo niesie za sobą surowe konsekwencje. Główny bohater wielokrotnie mija się z prawdą, co szybko obraca się przeciwko niemu. Zrozumienie różnicy między szczerością a fałszem to najważniejsza lekcja, jaką musi odrobić drewniany pajacyk.
Autor: Małgorzata Haze
Czas czytania: 2 min
Spis treści
Motyw w skrócie
W powieści dydaktycznejUtwór literacki, który ma za zadanie uczyć czytelnika odpowiedniego zachowania i odróżniania dobra od zła. Carla Collodiego szczerość i oszustwo toczą ze sobą ciągłą walkę. Drewniany pajacyk często wybiera nieprawdę, aby uciec przed kłopotami lub obowiązkami.
Szybko jednak odkrywa, że takie zachowanie przynosi odwrotny skutek. Prawda w świecie Pinokia zawsze wychodzi na jaw, a każde kłamstwo zostawia po sobie widoczny ślad.
Jak motyw się przejawia?
Rosnący nos jako dowód kłamstwa
Kiedy Pinokio próbuje oszukać Wróżkę o Błękitnych Włosach, jego nos zaczyna się gwałtownie wydłużać. Im bardziej brnie w wymysły, tym dłuższy staje się jego drewniany nos.
To fizyczny znak, którego bohater nie potrafi ukryć przed światem. Wróżka celowo nie przerywa chłopcu, aby sam zobaczył, jak śmiesznie wygląda z kłamstwem wypisanym na twarzy.
Oszustwo na Polu Cudów
Motyw ten działa w dwie strony, ponieważ pajacyk sam pada ofiarą cudzych kłamstw. Lis i Kot wmawiają mu, że zakopane złote monety wyrosną w wielkie drzewo pełne pieniędzy.
Pinokio ignoruje ostrzeżenia Gadającego Świerszcza i daje się naiwnie okraść. Przez wiarę w fałszywe obietnice traci wszystkie oszczędności, które z trudem zdobył Dżeppetto.
Gadający Świerszcz to w książce uosobienie sumienia. Jego rady są głosem rozsądku, którego Pinokio początkowo nie chce słuchać.
Złudzenia Krainy Zabawek
Kolejnym przejawem fałszu jest uleganie iluzjom. Kolega pajacyka, Knot, opowiada mu o miejscu, w którym dzieci w ogóle nie muszą się uczyć.
Pinokio oszukuje samego siebie, wierząc, że wieczna zabawa nie niesie za sobą żadnych konsekwencji. Ta ucieczka od prawdy kończy się tragicznie, gdy chłopcy zamieniają się w osły.
Funkcja motywu
Carlo Collodi napisał swoją książkę, aby przekazać młodym czytelnikom proste zasady życia w społeczeństwie. Przesłaniem utworu jest zasada, że nieszczerość zawsze ma swoją cenę.
Autor buduje wyraźny morałPouczający wniosek płynący z opowieści, wskazujący, jak należy postępować., pokazując, że ukrywanie faktów to tylko chwilowe rozwiązanie. Prawda bywa trudna do zaakceptowania, ale kłamstwo zawsze kosztuje znacznie więcej.