Stary człowiek i morze - motywy literackie
Opowiadanie Ernesta Hemingwaya ukazuje zmagania starego rybaka z siłami natury i własnymi słabościami. Głównym tematem utworu jest nieustanna walka o przetrwanie oraz zachowanie godności w obliczu porażki. Historia Santiago udowadnia, że prawdziwe zwycięstwo odnosi się w sferze ducha, a nie materii.
Autor: Redakcja klp.pl
Czas czytania: 1 min
Walka
Walka to główny temat opowiadania. Santiago przez trzy doby siłuje się z gigantycznym marlinemDuża ryba oceaniczna z charakterystycznym, wydłużonym pyskiem w kształcie dzioba., którego złapał na haczyk. Kiedy w końcu pokonuje rybę, musi bronić zdobyczy przed atakami wygłodniałych rekinów.
Starcie na oceanie ma wymiar fizyczny. Rybak ma poranione dłonie, obolałe plecy, jest głodny i skrajnie wyczerpany. Mimo to nie poddaje się i ciągle powtarza sobie, że wytrzyma.
To także pojedynek woli i charakteru. Hemingway pokazuje, że prawdziwym przeciwnikiem człowieka są jego własne ograniczenia. Wynika z tego najważniejsze przesłanie utworu: człowieka można zniszczyć, ale nie można go pokonać.
Słowa „Człowieka można zniszczyć, ale nie pokonać” to najważniejszy cytat z lektury. Oznaczają one, że nawet jeśli poniesiemy fizyczną klęskę, nasza siła ducha i godność pozostają nienaruszone.
Cierpienie
Cierpienie towarzyszy głównemu bohaterowi od pierwszych stron książki. Przez osiemdziesiąt cztery dni Santiago nie łowi ani jednej ryby. Znosi z tego powodu ból upokorzenia i czuje się odrzucony przez innych rybaków.
Na morzu dochodzi do tego ogromne cierpienie fizyczne. Starzec znosi bolesne skurcze dłoni, rany od wrzynającej się żyłki, a także brak snu i jedzenia.
Pisarz opisuje ten ból bardzo konkretnie, bez zbędnego użalania się nad bohaterem. Santiago traktuje swoje ciało jak narzędzie. Kiedy łapie go skurcz, stwierdza po prostu, że ręka odmawia mu posłuszeństwa, ale zmusza ją do dalszej pracy.