Motyw nauczyciela i mistrza
Motyw nauczyciela i mistrza w powieści Edmunda Niziurskiego ukazuje niezwykłą przemianę relacji między uczniami a pedagogiem. Początkowe lekceważenie profesora historii przeradza się w fascynację jego ogromną wiedzą. Chłopcy odkrywają, że pod maską roztargnionego staruszka kryje się prawdziwy pasjonat starożytności.
Autor: Małgorzata Haze
Czas czytania: 2 min
Spis treści
Motyw w skrócie
W książce „Sposób na Alcybiadesa” motyw ten opiera się na ewolucji profesora Tymoteusza Misiaka. Uczniowie nazywają go Alcybiadesem. Na początku jest on dla nich tylko naiwnym starszym panem, którego łatwo oszukać. Z czasem staje się prawdziwym przewodnikiem po fascynującym świecie historii.
Alcybiades to postać historyczna – wybitny wódz starożytnych Aten. Przezwisko to idealnie pasowało do nauczyciela zafascynowanego antykiem.
Zmiana ta nie wynika z surowych kar czy krzyku. Wynika z autentycznej pasji, którą nauczyciel zaraża swoich wychowanków. Chłopcy przestają traktować go jak wroga. Zaczynają widzieć w nim mentora.
Jak motyw się przejawia?
Kupno i testowanie „sposobu”
Marcin Ciamciara i jego koledzy szukają metody na bezstresowe przetrwanie lekcji. Zamiast się uczyć, wolą stosować psychologiczne sztuczki. Zadają nauczycielowi sprytne pytania o starożytnośćNajstarsza epoka historyczna, obejmująca m.in. dzieje Grecji i Rzymu.. Liczą, że historyk wpadnie w dygresję i zapomni o odpytywaniu.
Dygresja to odejście od głównego tematu rozmowy. W książce uczniowie celowo wywoływali dygresje, by nauczyciel nie zdążył sprawdzić ich wiedzy.
Traktują pedagoga jak przeszkodę do ominięcia. Nie widzą w nim źródła wiedzy. To typowe podejście leniwych uczniów do szkolnego obowiązku.
Przebudzenie historycznej pasji
Bogumił Słabowski, zwany Słabym, oraz Pędzel powoli wciągają się w opowieści o dawnych bohaterach. Zauważają, że historyk nie recytuje nudnego podręcznika. On autentycznie żyje wydarzeniami sprzed tysięcy lat. Jego barwne opowieści o Grekach i PersachStarożytne narody, które toczyły ze sobą słynne wojny, m.in. pod Maratonem. brzmią jak najlepsza książka przygodowa.
Chłopcy przestają udawać zainteresowanie. Zaczynają słuchać z zapartym tchem. To przełomowy moment w ich edukacji.
Samodzielna nauka i obrona honoru
Klasa ósma „a” ostatecznie staje przed bardzo trudnym zadaniem. Muszą oprowadzić wycieczkę z Ełku po historycznych miejscach Warszawy. Robią to z ogromnym zaangażowaniem. Wykorzystują wiedzę zdobytą na lekcjach historii.
Nie chcą zawieść swojego mistrza przed dyrekcją. Udowadniają tym samym, że nauka z pasją przynosi o wiele lepsze efekty niż wkuwanie dat na pamięć.
Funkcja motywu
Edmund Niziurski udowadnia w swojej powieści młodzieżowejUtwór literacki, którego głównymi bohaterami są nastolatkowie, a fabuła dotyczy ich problemów., że prawdziwy autorytetOsoba ciesząca się powszechnym szacunkiem ze względu na swoją wiedzę lub zachowanie. buduje się latami. Nie wynika on z wpisywania jedynek do dziennika. Prawdziwy mistrz potrafi obudzić w młodych ludziach ciekawość świata.
Autor pokazuje również, że każdy uczeń ma ogromny potencjał. Wystarczy tylko znaleźć odpowiedni klucz do jego wyobraźni. Relacja oparta na wzajemnym szacunku zawsze wygrywa z systemem opartym na strachu.