Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Wiele zjawisk podporządkowywał logice, między innymi rozwój. Każdy stan bytu według Hegla logicznie wynikał z poprzedniego. W odróżnieniu od Schellinga odrzucił intuicję i polegał na racjonalnych według siebie przesłankach logicznych.

Naczelnym prawem logiki według filozofa było prawo dialektyczne: każdemu prawdziwemu twierdzeniu odpowiada nie mniej prawdziwe przeczenie, każdej tezie antyteza, z których potem wyłania się synteza. Wychodząc z tego prawa doszedł do powszechnego prawa bytu: za każdą postacią bytu idzie jej zaprzeczenie. Uważał sprzeczność za najgłębszą naturę. Podczas gdy artyści romantyczni doszukiwali się działania sił sprzecznych w ludzkiej duszy, Hegel dopatrywał się ich we wszystkim. Przechodzenie bytu od tezy, poprzez antytezę do syntezy uznawał za naturalny rozwój. Dowodził, że takim właśnie trójrytmem rozwija się świat. Taki triadyczny schemat był charakterystyczny dla systemu heglowskiego.

Każdą postać bytu uważał za niezbędne ogniwo rozwoju. Tatarkiewicz pisze:
Przedsięwzięcie Hegla było prawdziwie olbrzymie: chciał z natury bytu i jego rozwoju wywieść wedle jednej zasady wszystkie jego postacie. W systemie tym, nie oddzielającym myśli od rzeczywistości, zestawione zostały postacie logiki, przyrody i kultury, państwa, społeczeństwa, prawa, religii, sztuki, nauki. Była to najbardziej uniwersalna filozofia, jaka kiedykolwiek była zaprojektowana, pełna nieograniczonej ufności w siły umysłu ludzkiego.


Przedkładanie ogółu nad jednostkę znalazło zastosowanie w filozofii państwa i dziejów Hegla. Uważał on państwo za najwyższy szczebel ustroju społecznego. Było ono dla niego nieuniknioną koniecznością, a nie tworem poszczególnych jednostek ludzkich. Przekonywał, że państwo jest czymś pierwotnym w stosunku do jednostki, że istniało jako pierwsze. Dzieje postrzegał on jako przewidywalny rozwój, stopniowe kształtowanie się „ducha świata”. Uważał, że w każdej epoce inny naród reprezentował „ducha świata”, co objawiało się tym, że dominował nad pozostałymi narodami. Ze względu na to podzielił historię na cztery okresy: wschodni, grecki, rzymski i germański.

Wyrazem piękna absolutnego było dla Hegla piękno sztuki, które prowadziło do kontemplacji. Jeszcze wyższą postacią ducha absolutnego była według niego religia. Pojmował ją jako zbiór wyobrażeń, a nie uczucie. Podobnie jak w przypadku historii wyróżnił poszczególne etapy kształtowania się wyobrażeń religijnych: wschodnie religie natury, religia indywidualności duchowej, absolutna religia prawdy, wolności i ducha (chrystianizm).

strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 - 


Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


dla: Kulturalna Polska klp.pl

  Dowiedz się więcej
1  Król Olch - streszczenie
2  Świat realny i fantastyczny w Królu Olch
3  Powieść poetycka



Streszczenia książek
Tagi: