Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Dramat romantyczny narodził się z wymieszania liryki, epiki, tragedii i komedii przy dużym współudziale teatru szekspirowskiego i hiszpańskiego oraz różnorodnych form melodramatu.

Dobrze wiedzieć
Dramat romantyczny cechuje się swoistym rozmachem. Autorzy nie licząc się z możliwościami technicznymi teatrów tworzyli dramaty bardzo trudne bądź wręcz niemożliwe do wystawienia na scenie (tzw. dramaty niesceniczne). Spowodowało to, że wiele z nich po raz pierwszy pojawiło się w teatrach dopiero w XX wieku (tutaj wiele zasług przypada Stanisławowi Wyspiańskiemu).


Cechy dramatu romantycznego


  • otwarta kompozycja - zerwanie z antyczną zasadą jedności miejsca, czasu i akcji, pozostawienie czytelnikowi dużego pola do interpretacji fragmentów lub całego dzieła, brak związku przyczynowo - skutkowego między kolejnymi wydarzeniami;
  • synkretyzm rodzajowy - wplatanie do dramatu elementów liryki i epiki;
  • synkretyzm gatunkowy - wplatanie do dramatu różnych gatunków literackich (np. ballady, pieśni);
  • luźna struktura dzieła - zerwanie z klasycznym pięcioaktowym układem, wątki poboczne występujące obok głównego;
  • złamanie antycznej zasady decorum (zasada zgodności treści z formą) - brak jednorodności stylistycznej przez łączenie tragizmu i komizmu, patosu i groteski;
  • łączenie wątków realistycznych i fantastycznych.


Dramat romantyczny - przykłady


Nie wszystkie dzieła romantyczne wypełniały cały katalog cech dramatu romantycznego. Autorzy dobierali odpowiednie środki do swojej wizji. Możemy jednak wskazać kilka najbardziej charakterystycznych dzieł.

Nie-boska komedia - Zygmunt Krasiński


Krasiński w swoim dziele odrzucił „uświęcone” reguły dramatu klasycznego, a także czerpał garściami z innych gatunków literackich (synkretyzm rodzajowy i gatunkowy). Dzięki tym odważnym zabiegom uzyskał niesamowity efekt. Stworzony przez niego świat pełny jest niepokoju, napięcia, tragedii i piękna. Zobacz: Nie-boska komedia jako dramat romantyczny

Dziady - Adam Mickiewicz


Najbardziej charakterystyczną cechą Dziadów jest brak strukturalnej jedności. Kolejne akty nie mają ciągłej numeracji (powstawały w różnych okresach), różni je tematyka, budowa i często stylistyka. Łączy je właściwie tylko postać głównego bohatera, który w różnych częściach występuje pod różnymi imionami (Upiór, Gustaw, Konrad). Dramat nie stanowi zamkniętej całości, co pozostawia szerokie pole do interpretacji. Wymieszane wątki fantastyczne i realistyczne, wplatanie do dramatu elementów liryki i epiki (np. Wielka Improwizacja, opowiadania Kaprala Sobolewskiego i Adolfa, Wstęp). Zobacz: Dziady jako dramat romantyczny.


Balladyna - Juliusz Słowacki


Akcja Balladyny toczy się w bliżej nieokreślonym czasie za panowania legendarnego króla Popiela III i Popiela IV. W Balladynie odnajdziemy jedynie wybrane cechy dramatu romantycznego: rezygnacja z klasycznej zasady trzech jedności, złamanie zasady decorum (wątki realistyczne i fantastyczne), synkretyzm gatunkowy. Zobacz więcej: Balladyna jako dramat romantyczny

Kordian - Juliusz Słowacki


Kordian, to przykład dramatu romantycznego powstałego po powstaniu listopadowym. Od innych dramatów romantycznych różni go tematyka, koncepcja głównego bohatera i forma wyrazu, czyli zarówno forma, jak i treść. Zobacz: Kordian jako dramat romantyczny

Wesele - Stanisław Wyspiański


Wesele - dramat neoromantyczny - napisany w Młodej Polsce. Z dramatu romantycznego Wyspiański zaczerpnął konstrukcję świata przedstawionego, w którym sceny realistyczne przeplatają się z fantastycznymi. Osobom rzeczywistym ukazują się różnorakie zjawy ze świata nadprzyrodzonego, a różany chochoł nabiera cech ludzkich. Także sceny wizyjne, występujące w „Weselu”, są charakterystyczne dla twórczości romantycznej. Zobacz więcej: Cechy dramatu romantycznego w Weselu

Do najważniejszych twórców europejskich tego gatunku należą m.in. V. Hugo (np. Hernani), A. de Musset (np. Lorenzaccio)

Dobrze wiedzieć
"Dramat romantyczny możemy sobie natomiast wyobrazić jako wielki obraz, na którym oprócz postaci i ruchu w większych grupach osób przedstawione jest nie tylko ich najbliższe otoczenie, lecz również znacząca daleka perspektywa, a wszystko to w magicznym oświetleniu, które w ten czy inny sposób jest pomocne w wywoływaniu zamierzonego wrażenia." (August Wilhelm Schlegel)


Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij




dla: Kulturalna Polska klp.pl

  Dowiedz się więcej
1  Król Olch - streszczenie
2  Irracjonalizm
3  Literatura polska - pisarze i poeci polskiego romantyzmu



Streszczenia książek
Tagi: