Laertes - charakterystyka
Autor: Małgorzata Haze
Czas czytania: 5 min
Spis treści
Laertes — charakterystyka w skrócie
Laertes, duński szlachcic, jest synem Poloniusza i starszym bratem Ofelii, studentem przebywającym w Paryżu. W dramacie Williama Szekspira „Hamlet” pełni rolę kontrastu dla tytułowego bohatera, będąc człowiekiem czynu i natychmiastowej reakcji. Kieruje nim silne poczucie honoru, miłość do rodziny oraz pragnienie zemsty za śmierć ojca i siostry. Jego zachowanie charakteryzuje się porywczością i brakiem refleksji, co czyni go łatwym narzędziem w rękach króla Klaudiusza. Laertes przechodzi przemianę od beztroskiego studenta do zaślepionego mściciela, by ostatecznie w ostatnich chwilach życia odzyskać podmiotowość i wyznać prawdę.
- Wiek
młody
- Pochodzenie
duński szlachcic, student
- Wygląd
To młody, niezwykle sprawny fizycznie mężczyzna, w ciągłym ruchu, pewny siebie, o nienagannych manierach i mistrz fechtunku.
- Charakter
porywczy, gwałtowny, podatny na manipulację, lojalny, bezrefleksyjny, honorowy
- Co nim kieruje
Laertesem kieruje głęboka miłość do rodziny i silne poczucie honoru, które skłaniają go do natychmiastowej i bezkompromisowej zemsty za śmierć ojca i obłęd siostry.
- Przemiana
Laertes zmienia się z beztroskiego studenta w zaślepionego żądzą zemsty mściciela, by w obliczu śmierci odzyskać jasność umysłu, wyznać prawdę i prosić o przebaczenie.
- Typ bohatera
bohater tragiczny
Wizytówka bohatera
Laertes to postać drugoplanowa, ale kluczowa dla dynamiki całego dramatu. Jego status i rola w sztuce opierają się na kilku fundamentach:
- Pochodzenie: duński szlachcic, syn PoloniuszaGłówny doradca króla Klaudiusza, ojciec Laertesa i Ofelii, zabity przypadkowo przez Hamleta. i starszy brat Ofelii.
- Wykształcenie: student przebywający w ParyżuW czasach Szekspira symbol europejskiego obycia, mody i swobodnego życia studenckiego., znający języki i dworskie maniery.
- Rola w fabule: literackie lustrzane odbiciePostać stworzona po to, by poprzez kontrast uwydatnić cechy głównego bohatera. Hamleta. Obaj tracą ojców w wyniku morderstwa, obaj pragną zemsty i obaj darzą uczuciem Ofelię.
Wygląd i cechy zewnętrzne
Szekspir nie zostawił dokładnych wskazówek dotyczących fizjonomii Laertesa. Z didaskaliów i wypowiedzi innych postaci wyłania się jednak obraz młodego, niezwykle sprawnego fizycznie mężczyzny. To człowiek w ciągłym ruchu, pewny siebie, o nienagannych manierach. Jako mistrz fechtunkuSztuka władania bronią białą, w renesansie podstawowa umiejętność każdego szlachcica. porusza się z gracją i dynamiką. Przy melancholijnym, ubranym na czarno Hamlecie, Laertes wygląda jak żywioł – gotowy do walki od razu po przekroczeniu bram zamku w Elsynorze.
Portret psychologiczny
Porywczość i gwałtowność
Laertes działa pod wpływem impulsu. Na wieść o śmierci ojca nie czeka na oficjalne śledztwo. Organizuje zbrojny tłum, wyważa drzwi królewskiego zamku i grozi samemu monarsze. Krzyczy do Klaudiusza, że gotów jest pójść do piekła, byle tylko dokonać zemsty. Ta gwałtowność to precyzyjnie skrojony kontrast dla hamletowskiej analizy, która paraliżuje działanie. Laertes nie kalkuluje ryzyka – po prostu uderza.
W teatrze elżbietańskim motyw krwawej zemsty (tzw. revenge tragedy) był niezwykle popularny. Widzowie oczekiwali od mściciela zdecydowanych działań. Szekspir celowo daje te cechy Laertesowi, a nie głównemu bohaterowi, łamiąc w ten sposób schematy gatunku.
Podatność na manipulację
Kiedy KlaudiuszStryj Hamleta, który zdobył tron Danii mordując swojego brata. Mistrz intrygi i manipulacji. widzi wściekłego młodzieńca z mieczem, nie wpada w panikę. Szybko rozpoznaje w nim idealne narzędzie. Wystarczy kilka słów o tym, że to Hamlet zabił Poloniusza, aby Laertes stał się lojalnym wspólnikiem króla. Nie zadaje pytań. Nie weryfikuje faktów. Przyjmuje narrację władcy bez cienia refleksji i natychmiast zgadza się na morderczy plan z użyciem zatrutego ostrza. Nieopanowane emocje czynią z niego bezwolną marionetkę.
Miłość do rodziny i poczucie honoru
Motywacje Laertesa mają szlachetne źródło. Szczerze kocha siostrę i ostrzega ją przed zalotami księcia z autentycznej troski o jej reputację. Kiedy po powrocie do Danii widzi Ofelię w obłędzie, rozdającą kwiaty i śpiewającą urwane piosenki, łzy dławią mu głos. Honor rodu i miłość do bliskich to dla niego świętość. Problem polega na tym, że nie potrafi skierować tych uczuć we właściwą stronę. Zaślepiony bólem, wybiera drogę podstępu.
Brak refleksji
Hamlet analizuje każdy ruch, grzęźnie w wątpliwościach i odkłada zemstę. Laertes działa natychmiast. Tam, gdzie duński książę pyta „Być albo nie być”, syn Poloniusza w ogóle nie zadaje pytań. On od razu wie, co chce zrobić. Jako mściciel jest skuteczniejszy, ale zarazem całkowicie bezrefleksyjny. Ta powierzchowność sprawia, że ostatecznie dzieli tragiczny losSytuacja bez wyjścia, w której każde działanie bohatera prowadzi do katastrofy. swojego oponenta.
Ewolucja bohatera
Na początku sztuki Laertes to typowy dworski syn. Poucza siostrę, słucha rad ojca i marzy o powrocie do beztroskiego życia we Francji. Nie ma w nim nic złowieszczego. Jego przemiana zaczyna się od wiadomości o zabójstwie Poloniusza. Żal natychmiast przekuwa się w gniew, a dworskie maniery ustępują miejsca żądzy krwi.
Prawdziwy zwrot następuje w finałowej scenie pojedynku. Kiedy Laertes zostaje zraniony własną zatrutą szpadą i czuje zbliżającą się śmierć, zrzuca maskę mściciela. Wyznaje Hamletowi prawdę o planie Klaudiusza i prosi o wzajemne przebaczenie. W ostatnich chwilach życia odzyskuje podmiotowośćZdolność do samodzielnego, świadomego decydowania o własnym losie i brania odpowiedzialności za swoje czyny., którą wcześniej dobrowolnie oddał w ręce króla. Odwołuje fałszywą narrację i umiera z czystym sumieniem.
Ocena postaci
Dla współczesnego czytelnika Laertes to postać głęboko tragiczna. Szekspir nie gloryfikuje ani filozoficznego paraliżu Hamleta, ani ślepej porywczości brata Ofelii. Obie te postawy prowadzą do zguby.
Laertes symbolizuje podatność człowieka na manipulację w chwili największego bólu. Klaudiusz nie musiał długo go przekonywać, ponieważ smutek i wściekłość całkowicie wyłączyły u młodzieńca racjonalne myślenie. Syn Poloniusza pozostaje uniwersalną przestrogą. Pokazuje, że nieopanowane emocje, nawet te najbardziej ludzkie i uzasadnione, mogą uczynić z nas narzędzie w rękach cynicznych graczy.