Opracowanie

Motyw miłości, rozstania i tęsknoty w Dżumie

Zamknięcie bram Oranu z powodu epidemii brutalnie zrywa więzi między ludźmi, zamieniając uczucia w bolesną nieobecność. Powieść Alberta Camusa ukazuje zmagania bohaterów z przymusową izolacją, w której osobiste szczęście zderza się z obowiązkiem wobec społeczności. Tęsknota staje się tu nie tylko prywatnym cierpieniem, ale też formą oporu przeciwko absurdowi i wszechobecnej śmierci.

Autor: Małgorzata Haze Czas czytania: 3 min
Spis treści
  1. Motyw w skrócie
  2. Jak motyw się przejawia?
  3. Funkcja motywu

Motyw w skrócie

W Dżumie epidemia to nie tylko biologiczna katastrofa. To bezwzględny mechanizm, który z dnia na dzień odcina mieszkańców OranuAlgierskie miasto portowe, w którym toczy się akcja powieści Camusa. od ich bliskich. Zamknięcie bram miasta zamienia miłość w przymusową nieobecność, a tęsknotę w powoli wygasający ogień. Uczucia przestają być romantycznym uniesieniem. Stają się jednym z najtwardszych sprawdzianów człowieczeństwa w czasach skrajnego zagrożenia. Zbiorowe nieszczęście brutalnie wkracza w intymny świat jednostki, odbierając jej prawo do decydowania o własnym losie.

Jak motyw się przejawia?

Bunt i kapitulacja paryskiego dziennikarza

Raymond Rambert zostaje uwięziony w mieście przez przypadek. Jego jedynym celem staje się powrót do Paryża, do ukochanej kobiety. Próbuje wszelkich dróg ucieczki. Negocjuje z urzędnikami, szuka kontaktów w półświatku, płaci łapówki. Traktuje miłość jako wartość nienaruszalną, której żadna zaraza nie ma prawa unieważnić. Przełom następuje w momencie, gdy ma już wsiąść do samochodu przemytnikówW powieści to m.in. Cottard i jego znajomi, którzy za opłatą organizowali nielegalne wyjścia z zamkniętego miasta.. Rezygnuje z ucieczki. Uświadamia sobie, że wyjazd oznaczałby wstyd na całe życie. Wybiera solidarność z cierpiącymi, choć jego uczucie do pozostawionej w stolicy kobiety wcale nie słabnie.

Niewypowiedziane cierpienie lekarza

Bernard Rieux przeżywa rozstanie w całkowitym cieniu. Jego chora żona wyjechała do sanatoriumZakład leczniczy, do którego żona Rieux udała się tuż przed wybuchem epidemii z powodu innej, przewlekłej choroby. tuż przed nałożeniem kordonu sanitarnego. Doktor milczy o swoim bólu. Skupia się wyłącznie na ratowaniu pacjentów. Kiedy otrzymuje telegram z informacją o pogorszeniu stanu zdrowia ukochanej, po prostu idzie na kolejny dyżur. To dramatyczny wybór, który kosztuje go wyrzeczenie się własnej prywatności. Pod koniec epidemii dowiaduje się o jej śmierci. Traci żonę, nie mając nawet szansy na pożegnanie.

Puste słowa na pocztówkach

Zaraza niszczy również sam język miłości. Początkowo rozdzieleni ludzie piszą długie listy. Szybko jednak orientują się, że tradycyjna poczta nie działa, a jedyną formą kontaktu pozostają krótkie, standaryzowane telegramyKrótkie wiadomości tekstowe przesyłane telegraficznie, ograniczające komunikację do suchych faktów i narzuconych formułek.. Słowa tracą znaczenie wobec ekstremalnych doświadczeń, których nie da się opisać komuś z zewnątrz. Tęsknota staje się bólem na wskroś prywatnym i niewypowiadalnym. Izolacja dławi zdolność do komunikowania uczuć.

Funkcja motywu

Dobrze wiedzieć
Camus pisał Dżumę w latach 40. XX wieku. Motyw przymusowej izolacji i rozstania z bliskimi jest bezpośrednim echem doświadczeń Francuzów podczas II wojny światowej i niemieckiej okupacji.

Miłość i tęsknota pełnią w utworze funkcję potężnego punktu odniesienia. Przypominają, że za każdą ofiarą ujętą w suchej statystyce stoi konkretny człowiek. Ktoś, kto miał własne życie uczuciowe i kogoś, kto na niego czekał. Ten zabieg rozbija zimną arytmetykę śmierci. Pokazuje koszty epidemii w kategoriach na wskroś intymnych. To nie są tysiące zmarłych. To tysiące przerwanych rozmów, niedostarczonych wiadomości i pustych łóżek.

Napięcie między prywatnym pragnieniem szczęścia a odpowiedzialnością za innych pozostaje nierozwiązane. Żadna z postaw wobec rozstania nie spotyka się z potępieniem. Ostatecznie pamięć o ukochanej osobie staje się formą buntu. Pielęgnowanie uczucia wbrew otaczającej śmierci to odmowa kapitulacji przed absurdemKategoria filozoficzna u Camusa, oznaczająca brak obiektywnego sensu świata, z którym człowiek musi się mierzyć.. Prywatna, niewidoczna walka o zachowanie człowieczeństwa sprawia, że zadżumione miasto nie jest wyłącznie wielkim cmentarzem.

Dżuma · 11 kroków do poznania lektury