Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl
ytówka bohatera

  • Imię i nazwisko: Michał Jerzy Wołodyjowski (często nazywany „Małym Rycerzem”).

  • Status społeczny: Szlachcic herbu Korczak, zawodowy żołnierz, pułkownik chorągwi laudańskiejChorągiew laudańska Oddział jazdy złożony z drobnej szlachty zaściankowej z okolic Laudy na Litwie..

  • Rola w utworze: Ważna postać drugoplanowa, przyjaciel Jana Skrzetuskiego i Onufrego Zagłoby, moralny autorytet dla Andrzeja Kmicica.

  • Znak szczególny: Niewielki wzrost i nerwowo poruszające się, jasne wąsiki.



Wygląd i cechy zewnętrzne


Sienkiewicz celowo buduje ostry kontrast między aparycją Wołodyjowskiego a jego morderczymi umiejętnościami. To mężczyzna bardzo niskiego wzrostu, drobnej postury, o niepozornej twarzy i jasnych, mysich wąsikach, które poruszają się gwałtownie za każdym razem, gdy jest wzburzony. Wygląda raczej na skromnego, prowincjonalnego ziemianina niż na jednego z najgroźniejszych szermierzy Rzeczypospolitej. To pozorne niedopasowanie sprawia, że każdy, kto lekceważy „Małego Rycerza” na widok jego sylwetki, płaci za ten błąd własną krwią.



Portret psychologiczny



Mistrzowska biegłość wojenna


Wołodyjowski to człowiek doprowadzony do absolutnej perfekcji w rzemiośle wojennym. Jego szermierka opisywana jest z niemal technicznym podziwem – szybkość ręki, precyzja cięcia, zdolność do błyskawicznego rozczytania każdego przeciwnika. Kiedy staje do słynnego pojedynku z Kmicicem, nie walczy w amoku. FechtujeFechtunek Sztuka władania bronią białą, w tym przypadku szablą, wymagająca zwinności i taktyki. z chłodną głową. Pokonuje porywczego chorążego orszańskiego, raniąc go w głowę, ale celowo oszczędza mu życie. Demonstruje w ten sposób kontrolę znacznie bardziej imponującą niż brutalna siła.



Niezachwiana lojalność wobec ojczyzny


W czasach szwedzkiego najazdu, gdy tysiące szlachciców przechodzi na stronę wroga, Wołodyjowski pozostaje wierny królowi Janowi Kazimierzowi. Początkowo, zmuszony wojskową dyscypliną, składa przysięgę Januszowi Radziwiłłowi w Kiejdanach. Kiedy jednak odkrywa, że hetman wielki litewskiHetman wielki litewski Najwyższy dowódca wojskowy w Wielkim Księstwie Litewskim, w „Potopie” funkcję tę pełni zdrajca Janusz Radziwiłł. dopuścił się zdrady, bez wahania rzuca mu buławęBuława Ozdobna pałka będąca symbolem władzy hetmańskiej w dawnej Polsce. pod nogi. Walczy pod dowództwem Stefana Czarnieckiego, organizuje partyzantkęWojna szarpana (partyzancka) Taktyka walki polegająca na nękaniu silniejszego wroga przez małe, mobilne oddziały, stosowana przez Polaków przeciwko Szwedom. i nie porzuca walki nawet w beznadziejnych sytuacjach. Jego patriotyzm to nie puste deklaracje, ale codzienna, krwawa służba.



Skromność i brak pychy


Przy całej swojej sławie Wołodyjowski jest całkowicie wolny od sarmackiej bufonadySarmatyzm Ideologia i styl życia polskiej szlachty, często charakteryzująca się pychą, zamiłowaniem do przepychu i warcholstwem.. Nie chwali się zwycięstwami, nie wygłasza tyrad o własnym męstwie. Zagłoba, mistrz autopromocji, często żartuje z tej powściągliwości przyjaciela. Paradoksalnie to właśnie skromność czyni z niego postać, której słowa niosą ogromny ciężar. Kiedy Wołodyjowski kogoś chwali, czytelnik wie, że to najwyższe możliwe wyróżnienie.



Przyjaźń i surowy kompas moralny


Relacja Wołodyjowskiego z Kmicicem to jeden z najciekawszych wątków powieści. Zaczyna się od jawnej wrogości i krwawego pojedynku. Michał nie udziela pochopnych rozgrzeszeń. Obserwuje dawnego wroga z dystansem. Dopiero gdy Kmicic – już jako Babinicz – udowadnia swoją przemianę konkretnymi, bohaterskimi czynami, Wołodyjowski zmienia do niego stosunek.


„Jędrek! tyś mi brat! tyś ojczyznę ratował! tyś król ratował! Jędrek!…”

Ta ostateczna aprobata ma realną wagę. Pochodzi od człowieka bezkompromisowego, który przez długi czas miał pełne prawo nienawidzić młodego zabijaki.




Dobrze wiedzieć

Postać Michała Wołodyjowskiego miała swój historyczny pierwowzór. Był nim Jerzy Wołodyjowski, stolnik przemyski i rotmistrz, który zginął podczas oblężenia Kamieńca Podolskiego w 1672 roku. Sienkiewicz zmienił mu imię na Michał i uczynił z niego jednego z najsłynniejszych bohaterów polskiej literatury.


Ocena postaci


Uważam, że Michał Wołodyjowski to jedna z najlepiej napisanych postaci w całej TrylogiiTrylogia Sienkiewicza Cykl trzech powieści historycznych: „Ogniem i mieczem”, „Potop” oraz „Pan Wołodyjowski”.. Sienkiewicz stworzył bohatera, który jest absolutnym ideałem żołnierza, ale jednocześnie nie irytuje sztucznością. Lubię go za to, że nie musi krzyczeć o swojej wielkości – jego czyny mówią same za siebie. Dla współczesnego czytelnika „Mały Rycerz” to świetny przykład tego, że prawdziwa siła nie polega na imponującym wyglądzie czy głośnym zachowaniu, ale na kompetencjach, lojalności i trzymaniu się własnych zasad. To postać, która budzi naturalny szacunek, a jej obecność w fabule gwarantuje, że sprawiedliwości zawsze stanie się zadość.






Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij






  Dowiedz się więcej
1  Potop - streszczenie krótkie i szczegółowe
2  Motyw miłości w „Potopie”
3  Czy miłość może być impulsem do moralnej przemiany człowieka? Rozważ problem na podstawie dziejów Andrzeja Kmicica z „Potopu”