Kto jest winien zbrodni w Makbecie W. Szekspira - Makbet, Lady Makbet, czy czarownice?
Tragedia Williama Szekspira ukazuje skomplikowaną sieć winy, w której odpowiedzialność za zło rozkłada się między siły nadprzyrodzone a ludzkie ambicje. Główny bohater własnoręcznie dokonuje morderstw, jednak jego działania napędza manipulacja żony oraz zwodnicze przepowiednie wiedźm. Analiza motywacji tej trójki pozwala zrozumieć mechanizm narodzin tyrana i destrukcyjną siłę żądzy władzy.
Autor: Redakcja klp.pl
Czas czytania: 2 min
Spis treści
Makbet – kat i ofiara własnej ambicji
Tytułowy tanSzkocki tytuł szlachecki, odpowiednik angielskiego hrabiego lub barona. Glamis ponosi największą, bezpośrednią odpowiedzialność za rozlew krwi w Szkocji. To on trzyma w dłoni sztylet, którym przebija śpiącego króla Dunkana. Choć początkowo dręczą go wyrzuty sumienia i moralne dylematy, ostatecznie ulega własnej, uśpionej wcześniej ambicji. Z każdym kolejnym morderstwem jego wrażliwość zanika.
Zleca zabójstwo swojego przyjaciela Banka oraz rzeź bezbronnej rodziny Makdufa, stając się bezwzględnym tyranem. Szekspir wyraźnie pokazuje, że fatumWierzenie w nieuchronne, z góry określone przeznaczenie, przed którym człowiek nie może uciec. nie zwalnia człowieka z odpowiedzialności za podjęte decyzje. Makbet ma wolną wolę. Świadomie wybiera drogę zbrodni, aby zdobyć i utrzymać koronę.
Lady Makbet – architektka pierwszej zbrodni
Żona głównego bohatera pełni rolę katalizatora zła. Kiedy Makbet waha się przed zabiciem prawowitego władcy, Lady Makbet bezlitośnie atakuje jego męskość i dumę. Wykorzystuje szantaż emocjonalny, drwi z jego tchórzostwa i sama opracowuje szczegółowy plan morderstwa.
Jej wina polega na świadomym odrzuceniu moralności i podsycaniu najmroczniejszych instynktów męża. Zbrodnia niszczy jednak jej psychikę. Poczucie winy manifestuje się poprzez somnambulizmInaczej sennikostwo lub lunatykowanie; zaburzenie snu polegające na wykonywaniu czynności ruchowych podczas snu. i natrętne próby zmycia wyimaginowanej krwi z dłoni. Ten ciężar ostatecznie popycha ją do samobójstwa.
Czarownice – siewczynie chaosu
Trzy wiedźmy ze szkockich wrzosowisk wprowadzają do dramatu element metafizyczny. Ich przepowiednie budzą w Makbecie żądzę władzy. Czarownice nie zmuszają go jednak do morderstwa. Rzucają jedynie ziarno, które pada na niezwykle podatny grunt.
Motyw czarownic w dramacie to ukłon Szekspira w stronę króla Jakuba I Stuarta. Monarcha ten obsesyjnie interesował się demonologią, a nawet napisał traktat na ten temat. Wierzył, że wiedźmy spiskują przeciwko jego życiu, co czyniło ten wątek niezwykle aktualnym i przerażającym dla ówczesnej widowni.
Wiedźmy posługują się półprawdami i dwuznacznymi obietnicami, celowo wprowadzając bohatera w błąd. Reprezentują zło absolutne, które kusi człowieka, ale ostateczny wybór zawsze pozostawia w jego rękach. Wina w szkockiej tragedii ma więc charakter wielopoziomowy. Siły nieczyste inicjują ciąg zdarzeń, Lady Makbet przełamuje moralne opory męża, ale to sam Makbet przekracza granicę, zza której nie ma już powrotu.