Plan wydarzeń - Wesele
Goście zjeżdżają na wesele
W bronowickiej chacie Gospodarza trwa wesele Pana Młodego z chłopką, Panną Młodą. Przedstawiciele krakowskiej inteligencji bawią się wspólnie z chłopami przy muzyce i tańcach.
Rozmowy inteligencji z chłopami
Dziennikarz, Poeta i Radczyni prowadzą zdawkowe rozmowy z miejscowymi. Szybko ujawnia się wzajemna obcość i całkowita pozorność kontaktu między oboma stanami.
Czepiec pyta o politykę
Czepiec, chłop pełen energii i gotowości do działania, pyta Dziennikarza o bieżącą politykę. Rozmówca zbywa go lekceważąco, nie traktując chłopa jako partnera do dyskusji.
Rachela zaprasza Chochoła
Rachela, zafascynowana poetycką atmosferą nocy, podsuwa pomysł zaproszenia na wesele Chochoła. Pan Młody i Panna Młoda wzywają słomianą kukłę z ogrodu do środka.
Pojawienie się Chochoła
Chochoł wkracza do izby i zapowiada przybycie zjaw. Od tej chwili realistyczna zabawa weselna płynnie przenika się ze snem i symboliczną wizją.
Widmo nawiedza Marysię
Przed Marysią staje Widmo jej zmarłego narzeczonego. Zjawa uświadamia dziewczynie bolesną niemożność powrotu do przeszłości oraz niespełnioną miłość.
Stańczyk przed Dziennikarzem
Dziennikarz widzi Stańczyka, nadwornego błazna Jagiellonów. Zjawa bezlitośnie wytyka mu polityczną bierność, usypianie narodu i brak odwagi.
Rycerz Zawisza Czarny u Poety
Poecie ukazuje się Rycerz, czyli Zawisza Czarny, uosabiający dawną chwałę i siłę. Poeta okazuje się jednak zbyt słaby duchem, by podjąć wezwanie do czynu.
Hetman nawiedza Pana Młodego
Pan Młody spotyka zjawę Hetmana, symbolizującego zdradę narodową. Duch obnaża fałsz jego chłopomanii i przypomina o historycznej przepaści między szlachtą a ludem.
Upiór Szeli przed Dziadem
Dziad konfrontuje się z Upiorem, duchem Jakuba Szeli. Zjawa przywódcy rzezi galicyjskiej przypomina o krwawej nienawiści dzielącej polskie społeczeństwo.
Wernyhora przybywa do Gospodarza
Gospodarz przyjmuje legendarnego Wernyhorę. Wieszcz wręcza mu złoty róg i nakazuje zwołać lud do powstania, co stanowi centralny punkt całego dramatu.
Gospodarz wysyła Jaśka z rozkazem
Gospodarz zleca Jaśkowi rozesłanie wici. Przekazuje chłopakowi złoty róg jako sygnał do zbiórki powstańców.
Jasiek gubi złoty róg
Jasiek gubi złoty róg, gdy schyla się po czapkę z pawich piór. Szansa na zbrojny zryw przepada przez zwykłą próżność i brak odpowiedzialności.
Chłopi zbierają się z kosami
Przed chatą stają uzbrojeni w kosy chłopi, gotowi do walki. Nikt nie wie, kto ma wydać rozkaz, ponieważ zabrakło sygnału do ataku.
Chochoł wraca i przejmuje tłum
Chochoł pojawia się ponownie i przejmuje kontrolę nad tłumem. Zgromadzeni goście poddają się jego hipnotycznej melodii, tracąc wolę działania.
Chocholi taniec - marazm i bezwład
Inteligencja i chłopi wspólnie kręcą się w transowym, bezcelowym tańcu. Dźwięki Chochoła usypiają ich świadomość, grzebiąc nadzieje na odzyskanie niepodległości.
- Zaproszenie Chochoła – akt symboliczny otwierający świat zjaw i uruchamiający senny wymiar dramatu.
- Przybycie Wernyhory i wręczenie złotego rogu – moment, w którym naród otrzymuje realną szansę na zryw niepodległościowy.
- Zgubienie rogu przez Jaśka – kulminacyjna porażka. Próżność i nieodpowiedzialność jednostki niweczą historyczną szansę.
- Chocholi taniec – finałowy obraz narodowego letargu. Wszystkie stany trwają w bezwładzie zamiast podjąć walkę.