Motyw wsi

Motyw w skrócie

Bronowicka chata w dramacie Wyspiańskiego to nie sielankowe tło. To zamknięta przestrzeń, w której zderzają się dwa stany. InteligencjaWarstwa społeczna żyjąca z pracy umysłowej, w epoce Młodej Polski często zmagająca się z poczuciem bezsilności. traktuje wieś jak barwną dekorację, ucieczkę od miejskiego marazmu. Zjawisko to, znane jako chłopomaniaMłodopolska fascynacja życiem wiejskim i chłopstwem, często powierzchowna i idealizująca rzeczywistość., osiąga tu swój punkt kulminacyjny.

Pan Młody uosabia tę sztuczną fascynację. Przebiera się w ludowe stroje, zachwyca się krzepą i zdrowiem mieszkańców Bronowic. Jego małżeństwo z Panną Młodą ma być symbolem zbratania klas. W rzeczywistości mężczyzna ślizga się po powierzchni zjawisk. Nie rozumie mentalności swojej żony, a ich dialogi obnażają całkowity brak głębszej komunikacji. Wieś pozostaje dla niego mitem, a nie realnym środowiskiem z własnymi problemami.

Jak motyw się przejawia?

Dialog przez mur

Jedna z pierwszych scen dramatu to ostre starcie postaw. Czepiec, energiczny i świadomy politycznie chłop, wypytuje Dziennikarza o konflikt BurówPotomkowie holenderskich osadników w Afryce Południowej, którzy na przełomie XIX i XX wieku toczyli wojnę z Wielką Brytanią. i sytuację w Chinach. Redaktor z miasta reaguje z lekceważeniem. Przyjechał na wieś odpocząć od wielkiej polityki i nie mieści mu się w głowie, że prosty rolnik może interesować się sprawami globalnymi.

Niech na całym świecie wojna, byle polska wieś zaciszna, byle polska wieś spokojna.

Dziennikarz narzuca wsi własny schemat. Chce widzieć w niej oazę spokoju. Czepiec z kolei czuje własną siłę i domaga się traktowania po partnersku. Ta krótka wymiana zdań udowadnia, że przepaść między klasami wynika z uprzedzeń, a nie z braku wspólnych tematów.

Wieś jako projekt estetyczny

Poeta i Rachela patrzą na Bronowice przez pryzmat sztuki. Córka karczmarza i dekadencki artysta wspólnie kreują poetycką wizję otoczenia. Słoma, błoto i jesienny chłód stają się dla nich materiałem do stworzenia nastrojowej fantasmagoriiZłudzenie, iluzja, ciąg nierealnych obrazów przypominających sen lub halucynację..

To właśnie Rachela wpada na pomysł zaproszenia na wesele zjaw z zaświatów. Dla tej dwójki wieś nie jest miejscem do życia. To wyłącznie sceneria, w której można odgrywać własne, melancholijne dramaty. Prawdziwi mieszkańcy chaty schodzą na dalszy plan, ustępując miejsca artystycznym wizjom przybyszów.

Stracona szansa na czyn

Mit o potędze ludu upada w momencie próby. WernyhoraLegendarny kozacki wieszcz i lirnik, w literaturze polskiej symbolizujący proroctwa dotyczące niepodległości. przekazuje Gospodarzowi złoty rógMagiczny rekwizyt w dramacie, którego dźwięk miał obudzić naród i dać sygnał do zbrojnego powstania. – sygnał do rozpoczęcia ogólnonarodowego powstania. Gospodarz, przytłoczony wagą zadania, oddaje rekwizyt młodemu Jaśkowi. Chłopak ma zwołać zbrojnych z okolicznych wsi.

Jasiek gubi róg, gdy schyla się po czapkę z pawimi piórami. Zostaje mu tylko sznur. Zawodzi zarówno inteligencja, która boi się wziąć odpowiedzialność za losy kraju, jak i chłopstwo, które przedkłada prywatne, błahe pragnienia nad sprawę narodową. Zjednoczenie sił okazuje się mrzonką.

Funkcja motywu

Wyspiański wykorzystuje przestrzeń bronowickiej chaty do obalenia narodowych mitów. Wieś w dramacie obnaża całkowitą niemoc polskiego społeczeństwa. SymbolizmKierunek w sztuce przełomu XIX i XX wieku, posługujący się wieloznacznymi znakami do wyrażania ukrytych treści i stanów duszy. utworu nie pozostawia złudzeń. Zamiast zrywu niepodległościowego, wesele kończy się paraliżem.

Finałowa scena zamyka bohaterów w błędnym kole. Chochoł dyktuje rytm, w którym poruszają się uśpieni goście. Ten chocholi taniecMotyw oznaczający marazm, uśpienie narodu i niemożność podjęcia celowego działania. to ostateczny dowód na to, że podziały klasowe są zbyt głębokie do zasypania. Chłopska siła i inteligenckie idee mijają się w próżni. Wieś, zamiast stać się kolebką odrodzenia, zamienia się w przestrzeń narodowego letargu.