Plan wydarzeń - Kordian
Autor: Małgorzata Haze
Czas czytania: 3 min
Spór o poezję i Przygotowanie
Trzy Osoby Prologu toczą spór o rolę literatury. Następnie akcja przenosi się w Karpaty, gdzie Szatan i czarownice tworzą przyszłych przywódców powstania listopadowego.
Zapowiedź tragicznego losu
Siły nadprzyrodzone ingerują w historię Polski. Cała scena zapowiada dramat narodu skazanego na klęskę przez nieudolnych dowódców i polityków.
Opowieści Grzegorza
Stary sługa Grzegorz opowiada piętnastoletniemu Kordianowi bajkę o Janku, który psom szył buty. Wspomina również kampanię napoleońską, próbując wyrwać chłopca z melancholii.
Młodzieńcze rozterki Kordiana
Kordian wyznaje Grzegorzowi, że czuje wewnętrzną pustkę i chorobę wieku. Nie potrafi nadać swojemu życiu żadnego sensu ani celu.
Nieszczęśliwa miłość do Laury
Kordian wyznaje miłość starszej od siebie Laurze. Kobieta traktuje go z dystansem, ignorując jego głębokie, dramatyczne uczucia i traktując je jak młodzieńczą egzaltację.
Próba samobójstwa
Zrozpaczony i odrzucony Kordian strzela do siebie. Bohater przeżywa, lecz pozostaje głęboko rozbity wewnętrznie.
Włochy - spotkanie z Wiolettą
Kordian przebywa we włoskiej willi z piękną aktorką Wiolettą. Wierzy, że odnalazł miłość idealną i kobietę wartą największych poświęceń.
Zdrada Wioletty
Wioletta porzuca Kordiana natychmiast, gdy dowiaduje się, że chłopak rzekomo stracił majątek, a podkowy jego konia nie są ze szczerego złota. Kolejny ideał rozbija się o brutalną rzeczywistość.
Monolog na Mont Blanc
Kordian samotnie wspina się na najwyższy szczyt Europy. Wygłasza przełomowy monolog, w którym odrzuca egoistyczny ból i postanawia poświęcić życie ojczyźnie.
Narodziny idei winkelriedyzmu
Na szczycie góry bohater proklamuje: „Polska Winkelriedem narodów”. Kraj ma być jak szwajcarski bohater, który poświęcił własne ciało, by otworzyć drogę do wolności innym.
Zebranie spiskowców
Kordian trafia do podziemi katedry św. Jana na tajne zebranie sprzysiężenia. Uczestnicy debatują nad zamachem na cara Mikołaja I.
Głosowanie nad regicydem
Prezes i Ksiądz odradzają zamach, powołując się na moralność chrześcijańską i rycerski honor. W tajnym głosowaniu zdecydowana większość spiskowców odrzuca plan zabójstwa cara.
Samotna decyzja Kordiana
Kordian zdejmuje maskę i wbrew woli sprzysiężenia postanawia sam dokonać regicydu. Bierze na siebie całą odpowiedzialność i wyrusza do Zamku Królewskiego.
Strażnik i pokój carski
Bohater przemyka korytarzami Zamku Królewskiego. Pod drzwiami sypialni cara atakują go Strach i Imaginacja – uosobienia jego własnych lęków i słabości psychicznych.
Omdlenie i klęska
Kordian pada zemdlony na progu carskiej komnaty. Zamach nie dochodzi do skutku. Niedoszły zabójca zostaje schwytany i osadzony w szpitalu dla obłąkanych.
Doktor – manipulacja w szpitalu
W szpitalu psychiatrycznym przy Kordianie pojawia się tajemniczy Doktor, będący wcieleniem Szatana. Pokazuje mu dwóch obłąkanych, by udowodnić, że idea poświęcenia za naród jest jedynie przejawem szaleństwa.
Wyrok i pluton egzekucyjny
Kordian zostaje skazany na śmierć. W ostatniej scenie stoi przed plutonem egzekucyjnym na placu Saskim. Dramat urywa się w momencie, gdy oficer podnosi rękę do strzału, a na plac wpada adiutant z ułaskawieniem.
- Odrzucenie przez Laurę i próba samobójstwa - pierwsze starcie Kordiana z rzeczywistością, która niszczy romantyczne złudzenia o miłości.
- Zdrada Wioletty we Włoszech - ostateczny koniec wiary w miłość jako sens życia. Kordian musi szukać nowego celu.
- Monolog na Mont Blanc - najważniejszy przełom wewnętrzny. Kordian rezygnuje z prywatnego bólu i ogłasza poświęcenie się sprawie narodowej.
- Samotna decyzja zamachu - Kordian działa wbrew woli całego sprzysiężenia. Staje się tragicznym samotnikiem, a nie rewolucyjnym przywódcą.
- Omdlenie przed komnatą cara - kulminacyjna klęska. Bohater nie pokonuje własnych słabości, zamach nie dochodzi do skutku, a idea winkelriedyzmu ponosi porażkę.