Motyw matki

W każdej, nawet najdawniejszej religii, mitologii pojawiają się postaci matek - często w postaci <em>Matki-Ziemi, Matki-Rodzicielki</em>, dającej początek całemu życiu, rodzajowi ludzkiemu, dlatego motyw matki jest tak powszechny w literaturze i kulturze. Postać matki kojarzy się z beztroskim dzieciństwem, jest symbolem miłości, bezpieczeństwa, rodzinnego domu. Bycie matką najczęściej łączy się z jednoczesnym przeżywaniem radości i doświadczaniem cierpień, troskami, wielkimi nadziejami związanymi z dziećmi, ale też niepokojami o ich los. Matka miewa też w literaturze bardzo szerokie znaczenie, przede wszystkim jest <em>matką-ojczyzną, matką-Polką</em>, która wszystko oddaje ojczyźnie, cierpi, bowiem jej dzieci giną za kraj. Sporo uwagi poświęca współczesna, także feministyczna literatura matce samotnej z różnych przyczyn: śmierci męża, rozwodu, czy własnego wyboru.

<b>Matka - wyrazy bliskoznaczne</b>
mama, mamusia, matula, mateńka, mateczka, rodzicielka, karmicielka, żywicielka, opiekunka

<b>Pojęcia związane z motywem matki (frazeologia)</b>
<b>krewny po kądzieli</b> - krewny po stronie matki

<b>wyssać coś z mlekiem matki</b> - mieć coś wpojone, wrodzone, być do czegoś przekonanym

<b>Jaka mać, taka nać</b> - jakie matki, takie dziatki – wg Wulgaty.

<b>Stabat Mater (Dolorosa)</b> z łac., Stała Matka (Boleściwa) – początek i tytuł trzynastowiecznej sekwencji napisanej rymowaną tercyną, przypisywanej włoskiemu franciszkaninowi, bądź papieżowi Innocentemu III.

<b>”Muter Courage”</b> – Matka Courage – bohaterka powieści H.J.Ch. von Grimmelshausena – „Zadziwiający opis żywota arcyoszustki i włóczęgi o prostytutce, która przywdziawszy mundur rajtara dla ratowania honoru, staje się w czasie wojny trzydziestoletniej najpierw żoną kapitana, potem porucznika, następnie markietanką, wreszcie przyjęta do taboru Cyganów ginie wraz z nimi, spalona na stosie. Motyw ten wykorzystał w swojej sztuce „Matka Courage i jej dzieci” Bertolt Brecht.

<b>Mater Matuta</b> - staroitalska bogini poranka, kobiet i porodu.

<b>Matka królów</b> - Elżbieta Rakuszanka, od 1454 roku królowa Polski, żona Kazimierza jagiellończyka. Miała sześciu synów i siedem córek, z których Władysław panował w Czecha i na Węgrzech, Jan Olbracht, Aleksander i Zygmunt panowali w Polsce, św. Kazimierz ubiegał się o tron węgierski, a Fryderyk był arcybiskupem gnieźnieńskim i kardynałem.